การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชโดยการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่าย ตำบลตูม อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชโดยการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายในตำบลตูม อำเภอปรางค์กู่ จังหวัดศรีสะเกษ กลุ่มตัวอย่างทำการคัดเลือกแบบเจาะจง ประกอบด้วยผู้ป่วยจิตเวช 25 คน และผู้ดูแล อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ผู้นำชุมชน และภาคีเครือข่ายสุขภาพ รวม 57 คน การดำเนินการวิจัยประกอบด้วย 3 ระยะ ได้แก่ 1) ระยะเตรียมการ 2) ระยะดำเนินการ และ 3) ระยะประเมินผล เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม การสัมภาษณ์เชิงลึก และการสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและ Paired t-test ส่วนข้อมูลเชิงคุณภาพวิเคราะห์ด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา

ผลการวิจัยพบว่า ผู้ป่วยส่วนใหญ่เป็นโรคจิตเภท (ร้อยละ 60) และมีประวัติขาดนัดรักษา (ร้อยละ 64) ผู้ดูแลมีความรู้เกี่ยวกับโรคจิตเวชไม่เพียงพอ รูปแบบการดูแล TOOM Model ประกอบด้วย 4 องค์ประกอบ ได้แก่ การใช้เทคโนโลยีสื่อสาร การเสริมพลังชุมชน ความร่วมมือของภาคีเครือข่าย และการสนับสนุนผู้ดูแล หลังการดำเนินงาน พบว่าคะแนนความรู้ การรับรู้ การมีส่วนร่วม และพฤติกรรมการดูแลของภาคีเครือข่าย รวมถึงทักษะการดำรงชีวิตประจำวันของผู้ป่วยเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value < 0.001) ดังนั้น TOOM Model เป็นแนวทางที่มีประสิทธิภาพและเหมาะสมกับบริบทชุมชนชนบท ช่วยยกระดับคุณภาพการดูแลผู้ป่วยจิตเวชอย่างยั่งยืน