การประเมินประสิทธิผลหลักสูตรฝึกอบรมการพยาบาลเฉพาะทางสาขาการพยาบาล ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง: การประยุกต์แนวคิดโมเดลเคิร์กแพททริก

ผู้แต่ง

  • ดวงกมล วัตราดุลย์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ สถาบันการพยาบาลศรีสวรินทิรา สภากาชาดไทย
  • สุดประนอม สมันตเวคิน ผู้ช่วยศาสตราจารย์ วิทยาลัยพยาบาลและสุขภาพ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา

คำสำคัญ:

การประเมินประสิทธิผล, หลักสูตรฝึกอบรมการพยาบาลเฉพาะทาง, การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง, แนวคิดโมเดลเคิร์กแพททริก

บทคัดย่อ

           การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิผลของหลักสูตรฝึกอบรมการพยาบาลเฉพาะทาง  สาขาการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง โดยใช้แนวคิดโมเดลเคิร์กแพททริก 4 ระดับ ได้แก่ ปฏิกิริยาการตอบสนอง ผลการเรียนรู้ พฤติกรรมการเปลี่ยนแปลง และ ผลลัพธ์ต่อองค์กร โดยใช้ระเบียบวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed Method) แบ่งการวิจัยเป็น 2 ระยะ ระยะที่ 1 เป็นการศึกษาเชิงปริมาณเพื่อศึกษาปฏิกิริยาตอบสนอง และผลการเรียนรู้ของผู้เข้าอบรมหลักสูตรการพยาบาลเฉพาะทาง สาขาการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง 32 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามความพึงพอใจและแบบทดสอบความรู้เกี่ยวกับโรคหลอดเลือดสมอง และระยะที่ 2 เป็นการศึกษาเชิงปริมาณและคุณภาพเพื่อประเมินพฤติกรรมการเปลี่ยนแปลงของผู้เข้ารับการอบรมและผลลัพธ์ต่อองค์กร กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้เข้าอบรมหลักสูตรการพยาบาลเฉพาะทาง จำนวน 32 คน ผู้บริหารทางการพยาบาล 32 คน อาจารย์และพยาบาลพี่เลี้ยง 22 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบประเมินพฤติกรรมที่เปลี่ยนแปลงของผู้เข้าอบรม และแบบสัมภาษณ์กึ่งมีโครงสร้างเกี่ยวกับผลลัพธ์ของหลักสูตร วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงบรรยาย สถิติ Paired t-test และการวิเคราะห์เนื้อหา

         ผลการวิจัยพบว่า ระยะที่ 1 พยาบาลที่เข้าอบรมหลักสูตรการพยาบาลเฉพาะทาง สาขาการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง ประเมินการตอบสนองด้านการจัดอบรมโดยมีความพึงพอใจโดยรวมอยู่ในระดับดีมากและมีผลการเรียนรู้เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p< .001) โดยสอบผ่านหลักสูตรการอบรมทั้งภาคทฤษฎีและปฏิบัติร้อยละ 100  ส่วนระยะที่ 2 ผู้วิจัยติดตามพฤติกรรมภายหลังการอบรม 6 เดือน โดยประเมินจากผู้บริหาร พบว่าพฤติกรรมของผู้เข้ารับการอบรมเปลี่ยนแปลงไปในด้านดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p <.001)  กลุ่มตัวอย่างประเมินผลการฝึกอบรมส่งผลลัพธ์ด้านบวกต่อองค์กร ผู้ผ่านการอบรมสามารถนำความรู้ เจตคติ และทักษะไปพัฒนาตนเอง แลกเปลี่ยนเรียนรู้กับเพื่อนร่วมงาน สร้างเครือข่ายการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง และพัฒนาคุณภาพการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองเพิ่มขึ้น

         การวิจัยนี้ได้ข้อมูลเชิงประจักษ์และให้ข้อเสนอแนะที่เป็นประโยชน์ในการปรับปรุงหลักสูตรการพยาบาลเฉพาะทาง สาขาการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองให้มีคุณภาพและมาตรฐานสอดคล้องกับความต้องการของผู้เข้าอบรมและองค์กรต่อไป

เอกสารอ้างอิง

1. World Stroke Organization: (WSO). Campaign advocacy brochures 2017. [Internet]. [cited 2017 Aug 12]. Available from http://www.worldstrokecampaign.org/images/wsd-2017/brochures-2017/WSD_brochure_FINAL_sponsor_.pdf

2. Office of International Policy Development (Thailand). Report of burden of disease and injury of Thai population in 2013. Nonthaburi: The Graphico System; 2017. (in Thai).

3. Bureau of Non Communicable Disease. Annual report of Bureau of Non Communicable Disease, Ministry of Public Health 2013. Bangkok: The War Veterans Organization of Thailand Publishing; 2013. (in Thai).

4. Bureau of Non Communicable Disease. Assessment of risk of cardiovascular disease in patients with D.M. and hypertension. Bangkok: The War Veterans Organization of Thailand Publishing; 2013. (in Thai).

5. Ellis L, Nolan M. Illuminating continuing professional education: unpacking the black box. Int J Nurs Stud. 2005; 42(1):97-106.

6. Su WM, Osisek PJ. The revised Bloom’s taxonomy: Implications for educating nurses. J Contin Educ Nurs. 2011; 42(7):321-7. doi: http://dx.doi.org/10.3928/00220124-20110621-05

7. Kirkpatrick DL, Kirkpatrick JD. Evaluating training programs: the four levels. 3rd. ed. San Francisco: Berrett-Koehler Publishers; 2006.

8. Lee-Kelly L, Blackman D. Project training evaluation: reshaping boundary objects and assumptions. Int. J. Project Manage. 2012; 30(1):73-82.

9. Wongba C, Jongjaihan K. The evaluation of training the CHAMPION program applied by Kirkpatrick approach. Journal of the office of DPC 7 Khon Kaen. 2012;19(1):27-37. (in Thai).

10. Louhasuwanpanich S, Namthep J, Simpattananont K. Analysis & evaluation of preceptor training program in nursing department, Siriraj Hospital. Siriraj Nursing Journal. 2007;1(1):37-49. (in Thai).

11. Mitoma R, Yamauchi T. Effectiveness of a learning support program for respiratory physical assessment: a quasi-experimental study. PloS one. 2018; 13(9):e0202998. doi:10.1371/journal.pone.0202998

12. Kirkpaick DL. Evaluating in-house training program. Train Dev J. 1978; 32(9):6-9.

13. Farjad, S. The Evaluation Effectiveness of training courses in University by Kirkpatrick Model (case study: Islamshahr university). Procedia Soc Behav Sci. 2012;46: 2837–41.

14. Thuraphun S, Panhoon S, Jiraro P, Wongwanich S. Development of the Indicators and instrument to evaluate the effectiveness of the professional nurse training project: an application of kirkpatrick’s model and theory-based evaluation approaches. EpSBS. 2016; Vol.16-ICEEPSY: 1639-645. 10.15405/epsbs.2016.11.67.

15. Carlfjord S, Roback K, Nilsen P. Five years' experience of an annual course on implementation science: an evaluation among course participants. Implement Sci. 2017; 12(1): 101. doi:10.1186/s13012-017-0618-4.

16. Maddineshat M, Hashemi M, Besharati R, Gholami S, Ghavidel F. The effectiveness of clinical teaching of mental health courses in nursing using clinical supervision and Kirkpatrick's model. Electron Physician. 2018; 10(1): 6265-6272. doi:10.19082/6265.

17. Thailand Nursing and Midwifery Council. Criteria of development of special nursing training program and management of the program 2014. Nonthaburi: Thailand Nursing and Midwifery Council; 2017. (in Thai).

18. Muangjaroen Y, Meechan S. Evaluation of the residency training program of the department of pediatrics, Faculty of Medicine Ramathibodi hospital. Veridian E-Journal, Silpakorn University. 2015; 8(1): 1059-74. (in Thai).

19. Dorri S, Akbari M, Dorri S, Sedeh M. Kirkpatrick evaluation model for in-service training on cardiopulmonary resuscitation. Iran J Nurs Midwifery Res. 2016; 21(5): 493-97.

20. Kearsley, G. Andragogy (M. Knowles). The theory into practice database. [Internet]. [cited 2018 Aug 12]. Available from http://tip.psychology.org

21.Thailand Nursing and Midwifery Council. Competency- based of bachelor degree, master degree, Ph.D. of nursing science, certificate of advanced practice nurses program and special nursing training program. Nonthaburi: Thailand Nursing and Midwifery Council; 2017. (in Thai).

22. Office of the Permanent Secretary. Service plan 2018 – 2023. Bangkok: Printing Agricultural Cooperative Federation of Thailand; 2016. (in Thai).

23. Boonthong T, Hanucharurnkul S. Strategies for development and retention of nurse within nursing profession. Thai Journal of Nursing and Midwifery Practice. 2016;3(2): 15-24. (in Thai).

24. Case Management Society of America. (CMSA). The standards of practice for case management. [Internet]. [cited 2016 Aug 15]. Available from http://www.cmsa.org/portals/0/pdf/memberonly/ StandardsOfPractice.pdf

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2018-12-31

รูปแบบการอ้างอิง

1.
วัตราดุลย์ ด, สมันตเวคิน ส. การประเมินประสิทธิผลหลักสูตรฝึกอบรมการพยาบาลเฉพาะทางสาขาการพยาบาล ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง: การประยุกต์แนวคิดโมเดลเคิร์กแพททริก. Thai J Cardio-Thorac Nurs. [อินเทอร์เน็ต]. 31 ธันวาคม 2018 [อ้างถึง 5 มีนาคม 2026];29(2):111-26. available at: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/journalthaicvtnurse/article/view/164288

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย