ปัจจัยทำนายความรู้สึกกลัวความก้าวหน้าของความเจ็บป่วย ในผู้ป่วยภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน
คำสำคัญ:
ความรู้สึกกลัวความก้าวหน้าของความเจ็บป่วย, ความวิตกกังวล, ความรู้สึกไม่แน่นอนในความเจ็บป่วย, ภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลันบทคัดย่อ
การศึกษาความสัมพันธ์เชิงทำนายครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยทำนายความรู้สึกกลัวความก้าวหน้าของความเจ็บป่วยในผู้ป่วยภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน กลุ่มตัวอย่างคือ ผู้ป่วยที่ได้รับการวินิจฉัยจากแพทย์ว่ามีภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลันจำนวน 214 คน มาตรวจตามนัดที่แผนกผู้ป่วยนอกใน 2 โรงพยาบาลตติยภูมิในเขตกรุงเทพและปริมณฑล คัดเลือกกลุ่มตัวอย่างด้วยวิธีการสุ่มแบบเจาะจง เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามทั้งหมด 9 แบบสอบถาม คือ 1) แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล 2) แบบสอบถามความรู้เกี่ยวกับโรคหลอดเลือดหัวใจ 3) แบบสอบถามการรับรู้อาการเจ็บหน้าอก 4) แบบสอบถามการรับรู้ความเจ็บป่วยฉบับย่อ 5) แบบสอบถามความรู้สึกกลัวความก้าวหน้าของโรคฉบับย่อ 6) แบบสอบถามความวิตกกังวลในผู้ป่วยโรคหัวใจ 7) แบบประเมินความรู้สึกไม่แน่นอนในความเจ็บป่วย 8) แบบสอบถามการรับรู้สมรรถนะแห่งตน และ 9) แบบสอบถามการสนับสนุนทางสังคม วิเคราะห์ข้อมูลโดยสถิติถดถอยพหุคูณ
ผลการศึกษาพบว่า 1) ผู้ป่วยภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลันมีความรู้สึกกลัวความก้าวหน้าของความเจ็บป่วยโดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง (Mean = 36.92, SD = 9.89) 2) ปัจจัยทำนายความรู้สึกกลัวความก้าวหน้าของความเจ็บป่วยในผู้ป่วยภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลันได้แก่ การรับรู้ความเจ็บป่วย (β = 0.12, p value = 0.013) ความวิตกกังวล (β = 0.37, p value < 0.001) ความรู้สึกไม่แน่นอนในความเจ็บป่วย (β = 0.28, p value < 0.001) และการรับรู้สมรรถนะแห่งตน (β = -0.31, p value < 0.001) สามารถทำนายความรู้สึกกลัวความก้าวหน้าของความเจ็บป่วยในผู้ป่วยภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน คิดเป็นร้อยละ 69.6 (Adjusted R2 = 0.696) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05
ผลการวิจัยนี้เสนอแนะให้พยาบาลสามารถประเมินความวิตกกังวลและพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมสมรรถนะแห่งตนเพื่อลดความรู้สึกกลัวความก้าวหน้าของความเจ็บป่วยในผู้ป่วยภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลันให้ผู้ป่วยสามารถปฏิบัติตามแผนการรักษาและสามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อลดหรือชะลอการดำเนินของโรค
เอกสารอ้างอิง
Ministry of Public Health. Public Health Statistics 2021 [Internet]. [cited 2023 October 16]. Available from: https://spd.moph.go.th/wpcontent/uploads/2022/11/Hstatistic64.pdf. (in Thai).
Heng Rasami K. Acute coronary syndrome critical care standards 2017. Bangkok: Sukuvit printing co., ltd; 2017. (in Thai).
Hanjon J. Brain & Emotion: A Miracle Connection. Ratchaphruek Journal. 2015;13(3):1-19. (in Thai).
Nilpruk U. A Study of Post-traumatic Stress in Patients after Acute Myocardial Infarction. Royal Thai Navy Medical Journal. 2561;45(2):289-310. (in Thai).
Fait K, Vilchinsky N, Dekel R, Levi N, Hod H, Matetzky S. Cardiac-disease-induced PTSD and Fear of illness progression: Capturing the unique nature of disease-related PTSD. Gen Hosp Psychiatry. 2018;53:131-8. doi:10.1016/j.genhosppsych.2018.02.011.
Pattamanuch U, Polsook R. Selected factors relating to fear of illness progression among patients with first diagnosis of acute myocardial infarction. Royal Thai Navy Medical Journal. 2022;49(1):150-66. (in Thai).
Mehnert A, Herschbach P, Berg P, Henrich G, Koch U. Progredienzangst bei Brustkrebspatientinnen--Validierung der Kurzform des Progredienzangstfragebogens PA-F-KF [Fear of progression in breast cancer patients--validation of the short form of the Fear of Progression Questionnaire (FoP-Q-SF)]. Z Psychosom Med Psychother. 2006;52(3):274-88. German. doi: 10.13109/zptm.2006.52.3.274. PMID: 17156600.
Messerli-Burgy N, Molloy GJ, Poole L, Wikman A, Kaski JC, Steptoe A. Psychological coping and recurrent major adverse cardiac events following acute coronary syndrome. Br J Psychiatry. 2015;207(3):256-61. doi: 10.1192/bjp.bp.114.154419.
Phaisantum P. Experiences of lifestyle modification among patients with acute myocardial infarction post Coronary stent placement. Thai Journal of Cardio-Thoracic Nursing. 2561;29(1):96-109. (in Thai).
Iles-Smith H, Deaton C, Campbell M, Mercer C, McGowan L. The experiences of myocardial infarction patients readmitted within six months of primary percutaneous coronary intervention. J Clin Nurs. 2017;26(21-22):3511-8. doi: 10.1111/jocn.13715.
Shim EJ, Lee JW, Min YH. Does depression decrease the moderating effect of self-efficacy in the relationship between illness perception and fear of progression in breast cancer? Psychooncology. 2018;27(2):539-47. doi: 10.1002/pon.4532.
Dinkel A, Herschbach P. Fear of progression in cancer patients and survivors. Recent Results Cancer Res. 2018;210:13-33. doi: 10.1007/978-3-319-64310-6_2.
Dinkel A, Marten-Mittag B, Kremsreiter K. Association between daily worry, pathological worry, and fear of progression in patients with cancer. Front Psychol. 2021;12:648623. doi: 10.3389/fpsyg.2021.
Mishel MH. Uncertainty in illness. Image J Nurs Sch. 1988;20(4):225-32. doi: 10.1111/j.547-5069.1988.tb00082.x.
Ghisi GLdM, Sandison N, Oh P. Development, pilot testing and psychometric validation of a short version of the coronary artery disease education questionnaire: The CADE-Q SV. Patient Educ Couns. 2016;99(3):443-7. https://doi.org/10.1016/j.pec.2015.11.002.
Inyoo A, Polsook R. Validity and reliability of the Thai version of the cardiac anxiety questionnaire-revised among Thai cardiac patients. JHSMR. 2022;40(4):607-15.
Broadbent E, Petrie KJ, Main J, Weinman J. The brief illness perception questionnaire. J Psychosom Res. 2006;60(6):631-7. doi: 10.1016/j.jpsychores.2005.10.020.
Sowattanangoon N, Kotchabhakdi N, Petrie KJ. The influence of Thai culture on diabetes perceptions and management. Diabetes Res Clin Pract. 2009;84(3):245-51.
Wongkuan D. Factors predicting sleep disturbances in acute myocardial infarction survivors. [Master Thesis of Nursing Science]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2017. (in Thai).
Eifert GH, Thompson RN, Zvolensky MJ, Edwards K, Frazer NL, Haddad JW, et al. The cardiac anxiety questionnaire: development and preliminary validity. Behav Res Ther. 2000;38(10):1039-53. doi: 10.16/s0005-7967(99)00132-1.
Somjaivong B. The influence of symptoms, social support, uncertainty, and coping on health-related quality of life among cholangiocarcinoma patients in northeast Thailand. [Dissertation of Doctor Of Philosophy]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2010. (in Thai).
Sullivan MD, LaCroix AZ, Russo J, Katon WJ. Self-efficacy and self-reported functional status in coronary heart disease: a six-month prospective study. Psychosom Med. 1998;60(4):473-8. doi: 10.1097/00006842-199807000-00014.
Olanwat K. Selected factors related to depression on patients with acute coronary syndrome, Hospital. [Master Thesis of Nursing Science]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2018. (in Thai).
Zimet GD, Dahlem NW, Zimet SG, Farley GK. The multidimensional scale of perceived social support. J Pers Assess. 1988;52(1):30-41. doi: 10.1207/s15327752jpa5201_2.
Wongpakaran N, Wongpakaran T. A revised Thai Multi-Dimensional Scale of Perceived Social Support. Span J Psychol. 2012;15(3):1503-9.
Sharpe L, Michalowski M, Richmond B, Menzies RE, Shaw J. Fear of progression in chronic illnesses other than cancer: a systematic review and meta-analysis of a transdiagnostic construct. Health Psychol Rev. 2022:1-20. doi: 10.1080/17437199.2022.2039744.
Dinkel A, Herschbach P. Fear of progression. Psycho-oncology. 2014;197:11-29. doi: 10.1007/978-3-642-40187-9_2.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารพยาบาลโรคหัวใจและทรวงอก
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ยังไม่เคยตีพิมพ์หรืออยู่ในระหว่างส่งไปตีพิมพ์ในวารสารอื่น ๆ มาก่อน และกองบรรณาธิการขอสงวนสิทธิ์ในการตรวจทาน และแก้ไขต้นฉบับตามเกณฑ์ของวารสาร ในกรณีที่เรื่องของท่านได้ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารฉบับนี้ถือว่าเป็น ลิขสิทธิ์ของวารสารพยาบาลโรคหัวใจและทรวงอก
