ผลการตรวจทางรังสีวิทยากับปัจจัยทำนายความรุนแรงของผู้ป่วยโรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดเฉียบพลันโรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชสระแก้ว
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ที่มาของปัญหา: โรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดเฉียบพลันเป็นหนึ่งในภาวะที่พบบ่อยที่มีความน่าสนใจและท้าทายในเวชปฏิบัติ ซึ่งส่งผลให้เกิดอัตราการเสียชีวิตที่ค่อนข้างสูง
วัตถุประสงค์: ศึกษาลักษณะทางรังสีวิทยากับปัจจัยทำนายความรุนแรงของผู้ป่วยโรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดเฉียบพลันโรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชสระแก้ว
วัสดุและวิธีการ: คัดเลือกผู้ป่วยที่ผ่านเกณฑ์การวินิจฉัยโรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดเฉียบพลัน ศึกษาลักษณะทางคลินิกและลักษณะทางรังสีวิทยาโรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชสระแก้ว ข้อมูลต่างๆ ถูกรวบรวมและนำมาวิเคราะห์ โดยแบ่งประเภท เป็นประเภทรุนแรงและไม่รุนแรง
ผลการศึกษา: ผู้ป่วยที่ได้รับการวินิจฉัยวินิจฉัยโรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดเฉียบพลันที่เข้าเกณฑ์การคัดเลือก 79 คน เป็นกลุ่มที่มีอาการรุนแรง 17 คน (ร้อยละ 21.5) อายุเฉลี่ย คือ 56.3±14.9 ปี อาการแสดงที่พบบ่อยที่สุดคือ อาการเหนื่อยหอบ (ร้อยละ 62.0) สาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือ โรคมะเร็ง ลักษณะปัจจัยทางรังสีวิทยาพบว่าภาพรังสีทรวงอกทีมีเส้นเลือดแดงส่วนกลางของปอดโต (prominent central PA), การลดลงของเลือดไป เลี้ยงบริเวณที่ปอดที่ขาดเลือด และเงาโป่งของหลอดเลือดดำส่วนกลางปอด มีความสัมพันธ์กับความรุนแรงของผู้ป่วยโรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) ลักษณะปัจจัยเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ พบว่าดัชนีการอุดกั้นของหลอดเลือดแดงปอด, ขนาดห้องใจล่างขวาเทียบกับห้องล่างซ้าย (RV/LV ratio), การเบ้ของผนังกั้นหัวใจห้องล่าง (VSB) grade 2, การท้นกลับของสารทึบรังสี (IVC reflux) grade4-6, การลดลงของขนาดห้องหัวใจห้องบนซ้ายเทียบกับขนาดของเส้นเลือดดำที่ปอด , ขนาด SVC, ขนาดของขนาดห้องหัวใจด้านขวาบน และเส้นเลือดแดงส่วนกลางของปอดโต มีความสัมพันธ์กับความรุนแรงของผู้ป่วยโรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) และจากการใช้การวิเคราะห์พหุตัวแปร (multivariate analysis) พบว่าขนาดของขนาดห้องหัวใจด้านขวาบน, ภาพรังสีทรวงอกทีมีเส้นเลือดแดงส่วนกลางของปอดโต และ การท้นกลับของสารทึบรังสี (IVC reflux) grade4-6 สามารถใช้ทำนายความรุนแรงของผู้ป่วยโรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติได้
สรุป: คนไข้ที่มี การเพิ่มขนาดของขนาดห้องหัวใจด้านขวาบน เกิน 57.0 มม (52.0, 61.0), เส้นเลือดแดงส่วนกลางของปอดโต (Prominent central PA) ( >3.3 ซม.) และพบการท้นกลับของสารทึบรังสี (IVC Reflux) Grade 4-6 สามารถทำนายความรุนแรงของโรคลิ่มเลือดอุดกั้นในปอดเฉียบพลันได้
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Sista AK, Kuo WT, Schiebler M, Madoff DC. Stratification, imaging and management of acute massive and submassive pulmonary embolism. Radiology 2017;284:5-24.
Pussadhamma B. Acute pulmonary embolism.Srinagarind Med J 2014;29: 485-96.
Belohlavek J, Dytrych V, Linhart A. Pulmonary embolism, part I: Epidemiology, risk factors and risk stratification, pathophysiology, clinical presentation, diagnosis and nonthrombotic pulmonary embolism. Exp Clinical cardiology 2013;18 :129-38.
British Thoracic Society Standards of Care Committee Pulmonary Embolism Guideline Development Groups. British Thoracic Society guidelines for the management of suspected acute pulmonary embolism.Thorax 2003;58:470-83.
Ghaye B, Ghuysen A, Bruyere PJ, D'Orio V, Dondelinger RF. Can CT pulmonary angiography allow assessment of severity and prognosis in patients presenting with pulmonary embolism? what the radiologist needs to know.Radiographics 2006;26:23-39.
Araoz PA, Gotway MB, Harrington JR, Harmsen WS, Mandrekar JN. Pulmonary embolism: prognostic CT Findings. Radiology 2007;242: 889-97.
Berghaus TM, Haeckel T, Behr W, Wehler M, von Scheidt W, Schwaiblmair M. Central thromboembolism is a possible predictor of right heart dysfunction in normotensive patients with acute pulmonary embolism. Thromb Res 2010;126:201-5.
Chaosuwannakit N, Makarawate P. Prognostic value of right ventricular dysfunction and pulmonary obstruction index by commuted tomographic pulmonary angiography in patients with acute pulmonary embolism. J Med Assoc Thai 2012;95:1457-65.
Dahnert W. Radiology Review Manual. 7th ed. Philadelphia : Lippincott Williams &Winkins, 2011.
Qanadli SD, El Hajjam M, Vieillard-Baron A, Joseph T, Mesurolle B, Oliva VL, et al. New CT index to quantify arterial obstruction in pulmonary embolism: comparison with angiographic index and echocardiography. AJR Am J Roentgenol 2001;176:1415-20.
Hefeda MM, Elmasry MM. Prediction of short term outcome of pulmonary embolism: Parameters at 16 multi-detector CT pulmonary angiography. The Egyptian Journal of Radiology and Nuclear Medicine 2014;45:1089-98.
Groves AM, Win T, Charman SC, Wisbey C, Pepke-Zaba J, CouldenRA.Semi-quantitative assessment of tricuspidregurgitation on contrast-enhancedmultidetector CT. ClinRadiol 2004; 59: 715–9.
Collomb D, Paramelle PJ, Calaque O, Bosson JL, Vanzetto G, Barnoud D, et al. Severity assessment of acute pulmonary embolism: evaluation using helical CT. EurRadiol 2003; 13:1508-14.
Aviram G, Rogowski O, Gotler Y, Bendler A, Steinvil A, GoldinY,et al. Real-time risk stratification of patients with acute pulmonary embolism by grading the reflux of contrast intothe inferior vena cava on computerized tomographic pulmonary angiography. J ThrombHaemost 2008;6:1488-93.
van der Meer RW, Pattynama PM, van Strijen MJ, van den Berg-Huijsmans AA, Hartmann IJ, Putter H, et al. Right ventricular dysfunction and pulmonary obstruction index at helical CT: prediction of clinical outcome during 3-months follow up in patient with acute pulmonary embolism . Radiology 2005;235:798-803.
Araoz PA, Gotway MB, Harrington JR, Harmsen WS, Mandrekar JN. Pulmonary embolism :prognosis CT findings. Radiology 2007;242:889-97.
Hama Y, Yakushiji T, Iwasaki Y, Kaji T, Isomura N, Kusano S. Small left atrium:anadjunctive sign of hemodynamically compromised massive pulmonary embolism. Yonsei Med J 2005; 46:733-6.
Aviram G, Soikher E, Bendet A, Shmueli H, Ziv-Baran T, Amitai Y, et al. Prediction of mortality in pulmonary embolism based on left atrial volumemeasured on CT pulmonary angiography.Chest 2016;149:667-75.
Kirsch J, Kirby A, Williamson EE. Venous anatomy of the thorax. In: Ho VB, Reddy GP, Editors. Cardiovascular imaging. St Louis: Elsevier, 2011; p 1001.
Dillman JR, Yarram SG, Hernandez RJ. Imaging of pulmonary venous developmental anomalies. AJR Am J Roentgenol2009;192:1272–85.
Sompradeekul S, Ittimakin S. Clinical Characteristics and Outcome of Thai Patients with Acute Pulmonary Embolism. J Med Asso Thai 2007;90(Suppl 2):67-72.
ConcattoNH,DowichV,Soldatelli MD, Pelepenko Teixeira SL, Da Conceição TMB, da SilveiraArruda B, et al.Measuring cardiac chambers in non-ECG-gated thoracic CT: what the radiologist needs to know. European society of Radiology [Internet].2018 [cited 2019 Mar 8];1-18. Available from: https://posterng.netkey.at/esr/viewing/index.php?module=viewing_posteraction&task=downloadpdf&pi=142700
Miller RL, Das S, Anandarangam T, Leibowitz DW, Alderson PO, Thomashow B, et al. Association between right ventricular function and perfusion abnormalities in hemodynamically stable patients with acute pulmonary embolism. Chest 1998;113:665-70.
Maceira AM, Cosín-Sales J, Roughton M, Prasad SK, Pennell DJ. Reference right atrial dimensions and volume estimation by steady state free precession cardiovascular magnetic resonance. J CardiovascMagnReason[Internet]. 2013[cited 2019 Mar 8] ;15:29. Available From: https://jcmr-online.biomedcentral.com/track/pdf/10.1186/1532-429X-15-29
Lobo JL, Zorrilla V, Nieto JA, Gomez V, García-Bragado F, Bueso T, et al. Right atrial size and 30-day mortality in normotensive patients with pulmonary embolism.JPulmRespir Med [Internet]. 2014[cited 2019 Mar 8];4:6. Available from: https://www.omicsonline.org/open-access/right-atrial-size-and-day-mortality-in-normotensive-patients-with-pulmonary-embolism-2161-105X.1000218.pdf
