อุบัติการณ์ของเดงกีที่มีอาการรุนแรงและไข้เดงกีที่มีอาการแสดงผิดไปจากปกติในผู้ป่วยที่มีอายุ มากกว่า 15 ปี ในโรงพยาบาลพระปกเกล้า จังหวัดจันทบุรี ในช่วงที่มีการระบาด พ.ศ. 2562
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ที่มาของปัญหา: การติดเชื้อไวรัสเดงกีเป็นการติดเชื้อไวรัสที่มียุงลายเป็นพาหะ ในปี พ.ศ. 2562 ได้มีการรายงานการระบาดของการติดเชื้อไวรัสเดงกีในจังหวัดจันทบุรี โดยพบผู้ป่วย 369.2 ราย ต่อ 100,000 ประชากรและมีอัตราการเสียชีวิต 0.56 ราย ต่อ 100,000 ประชากร การระบาดของการติดเชื้อไวรัสเดงกีครั้งนี้เป็นการระบาดครั้งใหญ่ซึ่งไม่เคยมีการรายงานมาก่อนจึงเป็นที่มาของการศึกษา
วัตถุประสงค์: วัตถุประสงค์หลักเพื่อศึกษาอุบัติการณ์ของเดงกีที่มีอาการรุนแรงและไข้เดงกีที่มีอาการแสดงผิดไปจากปกติ และวัตถุประสงค์รองเพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อการเกิดเดงกีที่มีอาการรุนแรงในผู้ป่วยติดเชื้อไวรัสเดงกีที่มีอายุมากกว่า 15 ปีที่เข้ารับการรักษาตัวใน โรงพยาบาลพระปกเกล้า จังหวัดจันทบุรี ระหว่างวันที่ 1 เดือนมกราคม ถึงวันที่ 31 เดือนธันวาคม พ.ศ. 2562
วิธีการศึกษา: เป็นการศึกษาข้อมูลย้อนหลังโดยการเก็บรวบรวมข้อมูลจากเวชระเบียนของผู้ป่วยที่มีอายุตั้งแต่ 15 ปี ขึ้นไปที่มีการติดเชื้อไวรัสเดงกี มีผลตรวจทางห้องปฏิบัติการยืนยันและได้รับการรักษาในโรงพยาบาลพระปกเกล้า จังหวัดจันทบุรี ระหว่างวันที่ 1 เดือนมกราคม ถึงวันที่ 31 เดือนธันวาคม พ.ศ. 2562 โดยมีการเก็บข้อมูลพื้นฐาน อาการ อาการแสดง ผลตรวจทางห้องปฏิบัติการในระยะวิกฤติและอัตราการเสียชีวิต
ผลการศึกษา: พบผู้ป่วยติดเชื้อไวรัสเดงกีและมีผลทางห้องปฏิบัติการยืนยันทั้งสิ้น 288 ราย เป็นผู้ป่วยเดงกีที่มีอาการรุนแรง 43 ราย คิดเป็นอุบัติการณ์ร้อยละ 14.9 พบผู้ป่วยไข้เดงกีที่มีอาการแสดงผิดไปจากปกติ 6 ราย คิดเป็นอุบัติการณ์ร้อยละ 2 ได้แก่ ผู้ป่วยมีอาการแสดงทางระบบประสาท 3 ราย เป็นกลุ่มอาการ PRESS syndrome 1 ราย มีอาการชัก 2 ราย ตับอักเสบรุนแรง 2 ราย และมีภาวะตับอ่อนอักเสบ 1 ราย ผลการวิเคราะห์ข้อมูลปัจจัยด้วยการวิเคราะห์ตัวแปรเชิงพหุโดยวิธีพหุถดถอยพบว่า ภาวะอ้วน BMI > 30 kg/m2 (aOR = 4.66; 95%CI: 1.45 – 14.8) ภาวะอัลบูมินในเลือดน้อยกว่า 3.5 g/dL (aOR = 2.69; 95%CI: 1.08 – 6.66) ภาวะกรดแลคติคในเลือดสูงกว่า 2.5 mmol/L (aOR = 9; 95%CI: 1.88 - 43) และค่า APTT มากกว่า 35 วินาที (aOR = 10.31; 95%CI: 3.2 - 32) สัมพันธ์กับการเกิดเดงกีที่มีอาการรุนแรง
สรุป: พบอุบัติการณ์ของเดงกีที่มีอาการรุนแรงร้อยละ 14.9 และอุบัติการณ์ของไข้เดงกีที่มีอาการแสดงผิดไปจากปกติร้อยละ 2 ของผู้ป่วยติดเชื้อไวรัสเดงกีที่มีอายุมากกว่า 15 ปีที่รักษาตัวในโรงพยาบาลพระปกเกล้า นอกจากนี้ผลการศึกษาพบว่า ภาวะอ้วน ภาวะอัลบูมินในเลือดน้อยกว่า 3.5 g/dL ภาวะกรดแลคติค ในเลือดสูงกว่า 2.5 mmol/L และระดับ APTT มากกว่า 35 วินาที สัมพันธ์กับการเกิดเดงกีที่มีอาการรุนแรง สามารถนำมาใช้เป็นเครื่องมือที่ใช้พยากรณ์ความรุนแรงของโรคระหว่างการรักษาได้
Article Details
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. Global strategy for dengue prevention and control 2012–2020. Geneva: WHO; 2012.
World Health Organization. Comprehensive guidelines for prevention and control of dengue and dengue hemorrhagic fever revised and expanded edition. India: WHO; 2011.
Tantawichien T. Dengue fever and dengue haemorrhagic fever in adolescents and adults. Paediatr Int Child Health 2012;32(Suppl 1):22-7.
World Health Organization. Dengue: guidelines for diagnosis, treatment, pre¬vention and control. Geneva: WHO, 2009
Department of Disease Control. Forecast report dengue fever in 2020. Nonthaburi: Department of Disease Control; 2020.
Aung KL, Thanachartwet V, Desakorn V, Chamnanchanunt S, Sahassananda D, Chierakul W, et al. Factors associated with severe clinical manifestation of dengue among adults in Thailand. Southeast Asian J Trop Med Public Health 2013;44:602-12.
Junia J, Garna H, Setiabudi D. Clinical risk factors for dengue shock syndrome in children. Paediatr Indones 2007;47(1):7-11
Chacko B, Subramanian G. Clinical, laboratory and radiological parameters in children with dengue fever and predictive factors for dengue shock syndrome. J Trop Pediatr 2008;54:137-40.
Tan VPK, Ngim CF, Lee EZ, Ramadas A, Pong LY, Ng JI, et al.. The association between obesity and dengue virus (DENV) infection in hospitalised patients. PLoS One [Internet]. 2018 [cited 2021 May 8];13(7):e0200698. Available form: https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0200698
Tantracheewathorn T, Tantracheewathorn S. Risk factors of dengue shock syndrome in children. J Med Assoc Thai 2007;90:272-7.
Pichainarong N, Mongkalangoon N, Kalayanarooj S, Chaveepojnkamjorn W. Relationship between body size and severity of dengue hemorrhagic fever among children aged 0-14 years. Southeast Asian J Trop Med Public Health 2006;37:283-8.
Lee VJ, Lye DC, Sun Y, Fernandez G, Ong A, Leo YS. Predictive value of simple clinical and laboratory variables for dengue hemorrhagic fever in adults. J Clin Virol 2008;42:34-9.
Hsieh CC, Cia CT, Lee JC, Sung JM, Lee NY, Chen PL, et al. A cohort study of adult patients with severe dengue in Taiwanese intensive care units: The elderly and APTT prolongation matter for prognosis. PLoS Negl Trop Dis [Internet]. 2017[cited 2021 May 8];11(1):e0005270. Available form: https://journals.plos.org/plosntds/article?id=10.1371/journal.pntd.0005270
Thanachartwet V, Oer-Areemitr N, Chamnanchanunt S, Sahassananda D, Jittmittraphap A, Suwannakudt P, et al. Identification of clinical factors associated with severe dengue among Thai adults: a prospective study. BMC Infect Dis [Internet].2015[cited 2021 May 8];15:420. Available form: https://bmcinfectdis.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12879-015-1150-2
Wichmann O, Hongsiriwon S, Bowonwatanuwong C, Chotivanich K, Sukthana Y, Pukrittayakamee S. Risk factors and clinical features associated with severe dengue infection in adults and children during the 2001 epidemic in Chonburi, Thailand. Trop Med Int Health 2004;9:1022-9.
Diptyanusa A, Phumratanaprapin W, Phonrat B, Poovorawan K, Hanboonkunupakarn B, Sriboonvorakul N, et al. Characteristics and associated factors of acute kidney injury among adult dengue patients: a retrospective single-center study. PLoS One [Internet]. 2019 [cited 2021 May 8];14(1):e0210360. Available form: https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0210360
Gallagher P, Chan KR, Rivino L, Yacoub S. The association of obesity and severe dengue: possible pathophysiological mechanisms. J Infect 2020;81:10-16.
Bethell DB, Gamble J, Pham PL, Nguyen MD, Tran TH, Ha TH, et al. Noninvasive measurement of microvascular leakage in patients with dengue hemorrhagic fever. Clin Infect Dis 2001;32: 243-53.
Huang YH, Liu CC, Wang ST, Lei HY, Liu HL, Lin YS, et al. Activation of coagulation and fibrinolysis during dengue virus infection. J Med Virol 2001;63:247-51.
Lin SW, Chuang YC, Lin YS, Lei HY, Liu HS, Yeh TM. Dengue virus nonstructural protein NS1 binds to prothrombin/thrombin and inhibits prothrombin activation. J Infect 2012;64:325-34.
