ยาสีฟันที่มีส่วนผสมของสารประกอบแคลเซียมและฟอสเฟต อีกทางเลือกในการดูแลสุขภาพฟัน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันโรคฟันผุเป็นโรคในช่องปากที่พบได้บ่อยที่สุดในทุกพื้นที่แพร่หลายทั่วโลก สารประกอบแคลเซียมและฟอสเฟตที่มีกลไกการลอกเลียนแบบทางชีวภาพ (biomimetic) ถูกพัฒนามาใช้เพื่อเป็นอีกทางเลือกในการป้องกันโรคฟันผุ ได้แก่ ไฮดรอกซีอะพาไทต์ (HAP) เคซีนฟอสโฟเปปทิเดส อะมอร์ฟาสแคลเซียมฟอสเฟส (CPP-ACP) และแคลเซียมโซเดียมฟอสโฟซิลิเกต (CSPS) เป็นต้น ปัจจุบันมีการนำสารประกอบแคลเซียมและฟอสเฟตมาเป็นส่วนประกอบในยาสีฟัน เนื่องจากมีส่วนประกอบในการส่งเสริมการคืนกลับของแร่ธาตุ (remineralization) ของเคลือบฟัน (enamel) กระตุ้นการตกตะกอนของแร่ธาตุอุดตันท่อเนื้อฟ้น (dentinal tubule) ช่วยลดอาการเสียวฟัน และยังช่วยลดความเสี่ยงในการเกิดฟันตกกระ บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทบทวนวรรณกรรมที่เกี่ยวข้องกับยาสีฟันที่มีส่วนผสมของสารประกอบแคลเซียมและฟอสเฟต ในแง่ของการคืนกลับของแร่ธาตุ การรักษารอยโรคขาวขุ่นในผู้ป่วยจัดฟันแบบติดแน่น การต้านจุลชีพและการต้านไบโอฟิล์ม และการลดการเสียวฟัน โดยรายงานวิจัยทางคลินิกรองรับความสำเร็จในการคืนกลับของแร่ธาตุด้วยยาสีฟันแคลเซียมฟอสเฟตไม่ด้อยไปกว่ายาสีฟันฟลูออไรด์ อีกทั้งพบความสามารถในการรักษารอยโรคขาวขุ่น และการตกตะกอนแร่ธาตุอุดตันท่อเนื้อฟันลดเสียวฟันที่เหนือกว่ายาสีฟันฟลูออไรด์ ในขณะที่ยาสีฟันที่มีส่วนประกอบของซิงก์คาร์บอเนตไฮดรอกซีอะพาไทต์ (Zn-CHA) มีความโดดเด่นในการต้านเชื้อจุลชีพและต้านไบโอฟิล์ม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Niyomsilp K, Hasdisawi P, Rojanaskunphanit C, editors. The 9th Thailand national oral health survey report. Nonthaburi: Bureau of Dental Health; 2024.
The Dental Association of Thailand; Nakornchai S, Leelataweewud P, Saikaew P, Urwannachotima N, Korwanich K, et al. Guideline on caries risk assessment and management. Journal of the Dental Association of Thailand 2023;73:232-49
O'Hagan-Wong K, Enax J, Meyer F, Ganss B. The use of hydroxyapatite toothpaste to prevent dental caries. Odontology 2022;110:223-30.
Buzalaf MAR, Pessan JP, Honório HM, Ten Cate JM. Mechanisms of action of fluoride for caries control. Monogr Oral Sci 2011;22:97-114.
Lubojanski A, Piesiak-Panczyszyn D, Zakrzewski W, Dobrzynski W, Szymonowicz M, Rybak Z, et al. The safety of fluoride compounds and their effect on the human body-a narrative review. Materials (Basel) [Internet]. 2023 [cited 2024 Aug 14];16(3):1242. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9920376/pdf/materials-16-01242.pdf
Paszynska E, Pawinska M, Gawriolek M, Kaminska I, Otulakowska-Skrzynska J, Marczuk-Kolada G, et al. Impact of a toothpaste with microcrystalline hydroxyapatite on the occurrence of early childhood caries: a 1-year randomized clinical trial. Sci Rep [Internet] 2021 [cited 2024 Apr 22];11(1):2650. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7846568/pdf/41598_2021_Article_81112.pdf
Schlagenhauf U, Kunzelmann KH, Hannig C, May TW, Hösl H, Gratza M, et al. Impact of a non-fluoridated microcrystalline hydroxyapatite dentifrice on enamel caries progression in highly caries-susceptible orthodontic patients: a randomized, controlled 6-month trial. J Investig Clin Dent [Internet]. 2019 [cited 2023 Dec 4];10(2):e12399. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6590169/pdf/JICD-10-na.pdf
Brauer DS, Karpukhina N, O'Donnell MD, Law RV, Hill RG. Fluoride-containing bioactive glasses: effect of glass design and structure on degradation, pH and apatite formation in simulated body fluid. Acta Biomater 2010;6:3275-82.
Amaechi BT, Farah R, Liu JA, Phillips TS, Perozo BI, Kataoka Y, et al. Remineralization of molar incisor hypomineralization (MIH) with a hydroxyapatite toothpaste: an in-situ study. BDJ Open [Internet] 2022 [cited 2024 Aug 15];8(1):33. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9741585/pdf/41405_2022_Article_126.pdf
Imran E, Cooper PR, Ratnayake J, Ekambaram M, Mei ML. Potential beneficial effects of hydroxyapatite nanoparticles on caries lesions in vitro-a review of the literature. Dent J (Basel) [Internet]. 2023 [cited 2024 Aug 16];11(2):40. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9955150/pdf/dentistry-11-00040.pdf
Mehta AB, Kumari V, Jose R, Izadikhah V. Remineralization potential of bioactive glass and casein phosphopeptide amorphous calcium phosphate on initial carious lesion: an in-vitro pH-cycling study. J Conserv Dent 2014;17:3-7.
Bakry AS, Takahashi H, Otsuki M, Tagami J. Evaluation of new treatment for incipient enamel demineralization using 45S5 bioglass. Dent Mater 2014;30:314-20.
Gjorgievska ES, Nicholson JW, Slipper IJ, Stevanovic MM. Remineralization of demineralized enamel by toothpastes: a scanning electron microscopy, energy dispersive X-ray analysis, and three-dimensional stereo-micrographic study. Microsc Microanal 2013;19:587-95.
Bossù M, Saccucci M, Salucci A, Di Giorgio G, Bruni E, Uccelletti D, et al. Enamel remineralization and repair results of biomimetic hydroxyapatite toothpaste on deciduous teeth: an effective option to fluoride toothpaste. J Nanobiotechnology [Internet]. 2019 [cited 2023 Nov 9];17(1):17. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6346538/pdf/12951_2019_Article_454.pdf
Körner P, Schleich JA, Wiedemeier DB, Attin T, Wegehaupt FJ. Effects of additional use of bioactive glasses or a hydroxyapatite toothpaste on remineralization of artificial lesions in vitro. Caries Res 2020;54:336-42.
Paszynska E, Pawinska M, Enax J, Meyer F, Schulze Zur Wiesche E, May TW, et al. Caries-preventing effect of a hydroxyapatite toothpaste in adults: a 18-month double-blinded randomized clinical trial. Front Public Health [Internet]. 2023 [cited 2024 Apr 22];11:1199728. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10393266/pdf/fpubh-11-1199728.pdf
Srivastava K, Tikku T, Khanna R, Sachan K. Risk factors and management of white spot lesions in orthodontics. J Orthod Sci 2013;2:43-9.
Bergstrand F, Twetman S. A review on prevention and treatment of post-orthodontic white spot lesions - evidence-based methods and emerging technologies. Open Dent J 2011;5:158-62.
Verma P, Muthuswamy Pandian S. Bionic effects of nano hydroxyapatite dentifrice on demineralised surface of enamel post orthodontic debonding: in-vivo split mouth study. Prog Orthod [Internet]. 2021 [cited 2024 Apr 22];22(1):39. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8558117/pdf/40510_2021_Article_381.pdf
Badiee M, Jafari N, Fatemi S, Ameli N, Kasraei S, Ebadifar A. Comparison of the effects of toothpastes containing nanohydroxyapatite and fluoride on white spot lesions in orthodontic patients: A randomized clinical trial. Dent Res J (Isfahan) 2020;17:354-9.
Meyer F, Enax J. Hydroxyapatite in oral biofilm management. Eur J Dent 2019;13:287-90.
Palmieri C, Magi G, Orsini G, Putignano A, Facinelli B. Antibiofilm activity of zinc-carbonate hydroxyapatite nanocrystals against streptococcus mutans and mitis group streptococci. Curr Microbiol 2013;67:679-81.
Degli Esposti L, Ionescu AC, Brambilla E, Tampieri A, Iafisco M. Characterization of a toothpaste containing bioactive hydroxyapatites and in vitro evaluation of its efficacy to remineralize enamel and to occlude dentinal tubules. Materials (Basel) [Internet]. 2020 [cited 2023 Dec 4];13(13):2928. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7372420/pdf/materials-13-02928.pdf
Limeback H, Enax J, Meyer F. Improving oral health with fluoride-free calcium-phosphate-based biomimetic toothpastes: an update of the clinical evidence. Biomimetics (Basel) [Internet]. 2023 [cited 2024 Apr 22];8(4):331. Available from: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10452078/pdf/biomimetics-08-00331.pdf
Orsini G, Procaccini M, Manzoli L, Sparabombe S, Tiriduzzi P, Bambini F, et al. A 3-day randomized clinical trial to investigate the desensitizing properties of three dentifrices. J Periodontol [Internet]. 2013 [cited 2023 Dec 4];84(11):e65-73. Available from: https://aap.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1902/jop.2013.120697
Lee SY, Kwon HK, Kim BI. Effect of dentinal tubule occlusion by dentifrice containing nano-carbonate apatite. J Oral Rehabil 2008;35:847-53.
