ความสัมพันธ์ระหว่างความเชื่อด้านสุขภาพกับพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจของผู้ที่มีภาวะเมตาบอลิกซินโดรม
คำสำคัญ:
แบบแผนความเชื่อด้านสุขภาพ, พฤติกรรมป้องกัน, โรคหลอดเลือดหัวใจ, ภาวะเมตาบอลิกซินโดรมบทคัดย่อ
การป่วยด้วยโรคหลอดเลือดหัวใจมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของประชากร การวิจัยภาคตัดขวางเชิงวิเคราะห์นี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจของผู้ที่มีภาวะเมตาบอลิกซินโดรม เก็บรวบรวมข้อมูลกับผู้ป่วยโรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง และ/หรือไขมันในเลือดสูงที่มีภาวะเมตาบอลิกซินโดรม ที่มารับบริการในคลินิกเรื้อรัง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบัววัด อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี จำนวน 138 คน สุ่มตัวอย่างแบบง่าย โดยใช้แบบสัมภาษณ์ที่มีค่าความเชื่อมั่นสัมประสิทธิ์อัลฟ่าของคอนบราค ระหว่าง 0.73 - 0.83 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนาและสถิติ Pearson Product – Moment Correlation Coefficients
ผลการวิจัย พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจอยู่ในระดับดีร้อยละ 78.99 และการรับรู้โอกาสเสี่ยง การรับรู้ประโยชน์ การรับรู้อุปสรรค และการรับรู้ความสามารถของตนเองในการปฏิบัติเพื่อป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจมีความสัมพันธ์ทางบวกกับพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r=0.202, p=0.018, r=0.333, p<0.001, r=0.342, p<0.001 และ r=0.513, p<0.001 ตามลำดับ)
ดังนั้น บุคลากรทางสุขภาพควรพัฒนากิจกรรมปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพของประชาชนกลุ่มเสี่ยงที่มีภาวะเมตาบอลิกซินโดรม โดยเน้นมุ่งเพิ่มการรับรู้โอกาสเสี่ยง การรับรู้ประโยชน์ การรับรู้อุปสรรค และการรับรู้ความสามารถของตนเองเพื่อให้มีพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจ
เอกสารอ้างอิง
กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2561). อัตราป่วยรายใหม่ของผู้ป่วยโรคหัวใจและหลอดเลือด. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://hdcservice.moph.go.th/hdc/reports/report.php?source=formated/format_1.php&cat_id=6a1fdf282fd28180eed7d1cfe0155e11&id=f346e9d449b04c07cc80edeefc0cc360. [สืบค้นเมื่อ 3 เมายน 2563].
กิตติคุณ ยั่งยืน. (2559). ภาวะอ้วนลงพุงหรือภาวะเมแทบอลิกซินโดรม. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://www2.gpo.or.th/Portals/6/Newsletter/RDINewsYr23No2-5.pdf. [สืบค้นเมื่อ 6 เมายน 2563].
นพนัฐ จำปาเทศ และคณะ. (2561). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมป้องกันโรคหลอดเลือดหัวใจของผู้สูงอายุที่มีภาวะเมตาบอลิกซินโดรม.วารสาร มฉก.วิชาการ, ปีที่ 22 (ฉบับที่ 43-44). 114-129
พิภพ ดีแพ และคณะ. (2562). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมสร้างเสริมสุขภาพเพื่อป้องกันโรคหัวใจและหลอดเลือดในผู้ป่วยโรคเบาหวานร่วมกับความดันโลหิตสูง. วารสารวิจัยสุขภาพและการพยาบาล, ปีที่ 33 (ฉบับที่ 3). 46-59.
เมธิกานต์ ทิมูลนีย์ และสุนิดา ปรีชาวงษ์. (2559). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมป้องกันโรคหัวใจและหลอดเลือดในพนักงานทำความสะอาดวัยก่อนหมดประจำเดือน. วารสารเกื้อการุณย์, ปีที่ 23 (ฉบับที่ 4).118-132.
วราพรรณ วงษ์จันทร์. (2561). ภาวะเมตาบอลิกซินโดรมวัยผู้ใหญ่:การจัดการตนเอง. วารสารพยาบาลทหารบก, ปีที่ 19 (ฉบับพิเศษ).16-29.
สายทอง ภูแม่นเขียน. (2556). ความสัมพันธ์ระหว่างการรับรู้ประโยชน์ของการกระทำและการรับรู้
สมรรถนะแห่งตนกับพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดหัวใจที่มารับการรักษาในคลินิกโรคหัวใจโรงพยาบาลกาฬสินธุ์ จังหวัดกาฬสินธุ์. วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต. คณะพยาบาลศาสตร์.มหาวิทยาลัยบูรพา.
American Heart Association. (2004). Definition of Metabolic Syndrome. [Online]. Available from:
https://www.ahajournals.org/doi/epub/10.1161/01.CIR.0000111245.75752.C6. [cited 2019 April 30].
Bandura A. (1989). Human agency in social cognitive theory. Am Psychol, 44(9):1175-1184.
Becker, M.H. (1977). The Health Belief Model and Prediction of dietary Compliance: A field Experiment. Journal of Health and Social Behavior, 18 348-366.
Best, John W. (1981). Research in Education. 3rd ed. Englewood cliffs, New Jersey: Prentice. Hall Inc.
Buchner, A. (2010). G*Power: Users Guide – Analysis by design. Web Page of Heinrich Heine-Universitat-Institut fur experimentelle Psychologie.
Carpenter CJ. (2010). A meta-analysis of effectiveness of health belief model variables in predicting behavior. Health Communication, 25(8).661-669.
Cohen J. (1977). Statistical power for the behavioral sciences. 2nd ed. New York: Academic Press.
Horwood H, Williams MJ, Mandic S. (2015). Examining motivations and barriers for attending maintenance community-based cardiac rehabilitation using the health-belief model. Heart Lung Circ, 24(10).980-987.
Laudisio A, Bandinelli S, Gemma A, Ferrucci L, Incalzi RA. (2014). Metabolic syndrome and functional ability in older age: The InCHIANTI study. Clin Nutr, 33(4).626-633.
Lo SW, Chair SY, Lee FK. (2015). Factors associated with health-promoting behavior of people with or at high risk of metabolic syndrome: based on the health belief model. Appl Nurs Res, 28(2).197-201.
Samson SL, Garber AJ. (2014). Metabolic syndrome. Endocrinol Metab Clin North Am, 43(1).1-23.
World Health Organization. (2019). The top 10 causes of death. [Online]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/the-top-10-causes-of-death. [cited 2019 April 22].
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารวารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสาร ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใดๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารนี้ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารฯ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใดๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักอักษรณ์จากบรรณาธิการวารสารนี้ก่อนเท่านั้น
