การวิเคราะห์ต้นทุนต่อหน่วยบริการผ่าตัดแบบวันเดียวกลับโรคไส้เลื่อนขาหนีบ ของโรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี
คำสำคัญ:
ต้นทุนต่อหน่วย, ผ่าตัดแบบวันเดียวกลับ, โรคไส้เลื่อนขาหนีบบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงพรรณนาแบบย้อนหลังนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาต้นทุนต่อหน่วยและต้นทุนค่ารักษาพยาบาลการผ่าตัดแบบวันเดียวกลับโรคไส้เลื่อนที่ขาหนีบ โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชเดชอุดม จังหวัดอุบลราชธานี ปีงบประมาณ 2564 จากผู้ป่วยโรคไส้เลื่อนที่ขาหนีบหนึ่งข้างและสองข้าง จำนวน 102 ราย คำนวณต้นทุนแบบวิธีการแบบดั้งเดิม(Traditional method) ประกอบด้วย 1)ต้นทุนทางตรง (ต้นทุนค่าแรง ต้นทุนค่าวัสดุ ต้นทุนค่าลงทุน) 2) ต้นทุนทางอ้อม (ต้นทุนการบริหารจัดการ ต้นทุนพัฒนา) 3)ต้นทุนค่ารักษาพยาบาล โดยวิธีจัดสรรโดยตรง การคำนวณต้นทุนรวมประกอบด้วย (ต้นทุนทางตรง+ต้นทุนทางอ้อม) การคำนวณต้นทุนต่อหน่วย(ต้นทุนรวม/จำนวนกลุ่มตัวอย่าง) และการคำนวณต้นทุนค่ารักษาพยาบาล(ค่ารักษาพยาบาล/จำนวนกลุ่มตัวอย่าง) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย แบบฟอร์มการเก็บรวบรวมข้อมูลทั่วไป ต้นทุนทางตรง ต้นทุนทางอ้อม และต้นทุนค่ารักษาพยาบาล คัดลอกข้อมูลจากโปรแกรมบริการโรงพยาบาล (Hospital Information Systems) วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา
ผลการศึกษาพบว่า ผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัดแบบวันเดียวกลับโรคไส้เลื่อนขาหนีบจำนวน 102 ราย เป็นเพศชาย 98 ราย และเพศหญิง 4 ราย กลุ่มโรคไส้เลื่อนขาหนีบหนึ่งข้าง 2 ราย กลุ่มโรคไส้เลื่อนขาหนีบสองข้าง 100 ราย อายุเฉลี่ย เท่ากับ 58.54±17.62 ปี ต้นทุนทางตรงเฉลี่ย 12,009.12 บาทต่อราย ต้นทุนทางอ้อมเฉลี่ย 5,284.01 บาทต่อราย ต้นทุนต่อหน่วยเฉลี่ย 17,293.13 บาทต่อราย ต้นทุนค่ารักษาพยาบาลกลุ่มโรคไส้เลื่อนขาหนีบหนึ่งข้างเฉลี่ย 15,611.81 บาท และ ต้นทุนค่ารักษาพยาบาลกลุ่มโรคไส้เลื่อนขาหนีบสองข้าง 21,333.00 บาทต่อราย ต้นทุนค่ารักษาพยาบาลเฉลี่ย 15,723.99 บาท
ดังนั้น ต้นทุนต่อหน่วยการผ่าตัดแบบวันเดียวกลับโรคไส้เลื่อนที่ขาหนีบของโรงพยาบาล สามารถนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์ในการวางแผนต้นทุนต่อหน่วยการผ่าตัด วางแผนค่าใช้จ่ายในการผ่าตัด การเลือกใช้วัสดุ ปริมาณการใช้ ขนาด ราคากลาง และบุคลากร ในการวางแผนการผ่าตัด เพื่อจัดสรรในราคาที่เหมาะสม มีคุณภาพและเป็นประโยชน์กับโรงพยาบาล เป็นการเพิ่มประสิทธิภาพทางด้านบริหารการเงินของโรงพยาบาล
เอกสารอ้างอิง
กรมบัญชีกลาง. เรื่อง อัตราค่าบริการสาธารณสุขเพื่อใช้สำหรับการเบิกจ่ายค่ารักษาพยาบาลของทางราชการ. ประกาศกระทรวงการคลัง. 24 พฤศจิกายน, 2549.
กรมบัญชีกลาง . หลักเกณฑ์การคำนวณค่าเสื่อมราคาหลักทรัพย์ถาวรสำหรับหน่วยงานภาครัฐ. กรุงเทพฯ: กลุ่มงานระบบบัญชีภาครัฐ สำนักมาตรฐานกรมบัญชีภาครัฐ กรมบัญชีกลาง, 2557.
กรมการแพทย์. Safety in One Day Surgery (ODS) ความปลอดภัยของการผ่าตัดแบบวันดียวกลับ. นนทบุรี: เทพเพ็ญวานิสย์, 2561.
กรมการแพทย์. ข้อเสนอแนะด้านการพัฒนาระบบบริการการผ่าตัดแบบวันเดียวกลับ Recommendations for the development of the service system ODS (One Day Surgery). นนทบุรี: องค์การสงเคราะห์ทหารผ่านศึกในพระบรมราชูปถัมภ์, 2562.
เกษม ตั้งสำราญ. “ต้นทุนต่อหน่วยบริการและอัตราการคิดทุนของโรงพยาบาลชาติตระการ”, วารสารวิจัยระบบสาธารณสุข. 1(2): 35 - 40; กรกฎาคม - กันยายน, 2550.
กลุ่มงานประกันสุขภาพ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือการศึกษาต้นทุนหน่วยบริการสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. กรุงเทพฯ: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย, 2556.
ขวัญประชา เชียงไชยสกุลไทย, อุทุมพร วงษ์ศิลป์ และดิชพงศ์ พงศ์ภัทรชัย. รายงานวิจัยการศึกษาต้นทุนผู้ป่วยในรายบุคคลเพื่อปรับปรุงกลไกการจ่ายเงินโดยกลุ่มวินิจฉัยโรคร่วมภายใต้โครงการปรับปรุงกลไกการจ่ายเงินโดยกลุ่มวินิจฉัยโรคร่วม. กรุงเทพฯ: สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ, 2556.
คิดชนก อนุชาญ. รายงานวิจัย เรื่องการวิเคราะห์ต้นทุนกิจกรรมพยาบาลโรงพยาบาลหาดใหญ่.สงขลา: บรรลือการพิมพ์, 2557.
ครองชัย วิบูลย์อุทัย. “การผ่าตัดไส้เลื่อนขาหนีบโดยใช้ยาชาเฉพาะที่ แบบผู้ป่วยนอกในโรงพยาบาลชัยภูมิ”, วารสารชัยภูมิเวชสาร. 38(1): 58-65; เมษายน, 2561.
จันทนา สุขรัตน์อมรกุล. “ต้นทุนต่อหน่วยบริการของโรงพยาบาลบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา”, วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้าจันทบุรี. 21(2): 36 – 49; มีนาคม – สิงหาคม, 2553.
ไชยรัตน์ เหรียญภิญญวัฒน์. “ผลการผ่าตัดไส้เลื่อนบริเวณขาหนีบแบบเปิดด้วยวิธีใช้ผ้าใยสังเคราะห์และวิธีไม่ใช้ผ้าใยสังเคราะห์”, วารสารวิชาการสาธารณสุข. 17(5): 1341-1346; พฤษภาคม - มิถุนายน, 2551.
ถาวร สกุลพาณิชย์. รายงานการทบทวนสถานการณ์ระบบการเงินการคลังด้านสุขภาพตามธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2552. นนทบุรี: สำนักงานวิจัยเพื่อการพัฒนาหลักประกันสุขภาพไทย เครือข่ายสถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข, 2556.
ทวีชัย วิษณุโยธิน. ข้อเสนอแนะด้านการพัฒนาระบบการผ่าตัดวันเดียวกลับ. นนทบุรี: สำนักวิชาการการแพทย์ กรมการแพทย์, 2560.
ธิดา ยุคันตวรานันท์. “การพัฒนาระบบการรับผู้ป่วยเข้านอนโรงพยาบาลเช้าวันผ่าตัดในกลุ่มงานศัลยกรรม โรงพยาบาลยโสธร”, วิสัญญีสาร. 33(1): 21 – 28; มกราคม - มีนาคม, 2550.
ธิดา ยุคันตวรานันท์. “การพัฒนาระบบการบริการผ่าตัดแบบวันเดียวกลับในเขตสุขภาพที่ 10 กลุ่มงานวิสัญญีวิทยา โรงพยาบาลยโสธร”, วิสัญญีสาร. 42(2); 116-125; เมษายน - มิถุนายน, 2559.
นัยนา ผาณิบุศย์, วัลลภา ช่วงเจรจา และสุนันท์ นกทอง. “ผลการการพัฒนาระบบผ่าตัดแบบวันเดียวกลับต่อความพึงพอใจของผู้ใช้บริการ โรงพยาบาลบึงกาฬ”, วารสารการพยาบาล สุขภาพ และการศึกษา. 2(4): 50; มกราคม - เมษายน, 2562.
บันลือ ช่อดอก และอารยะ ไข่มุกด์. “ผลการเปรียบเทียบการผ่าตัดไส้เลื่อนชนิดไม่ฉุกเฉินโดยใช้วิธีระงับความรู้สึกด้วยการฉีดยาชาเข้าไขสันหลังกับการฉีดยาชาเฉพาะที่ในโรงพยาบาลหาดใหญ่”, สงขลานครินทร์เวชสาร. 28(5): 247 - 255; กันยายน - ตุลาคม, 2553.
วนิดา ไวกิติพงษ์. การศึกษาต้นทุนค่าผ่าตัดหัวใจชนิดเปิดโรงพยาบาลยะลา. นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข, 2553.
วิบูลย์ ภัฑบดีกรณ์ และบัณฑิต สกุลงาม. การผ่าตัดแบบวันเดียวกลับ (One Day Surgery: ODS). นนทบุรี: สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารสุข สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์, 2561.
ศุภสิทธิ์ พรรณนารุโณทัย และคณะ. รายงานผลการศึกษาต้นทุนผู้ป่วยรายบุคของหน่วยบริการสุขภาพในจังหวัดพิษณุโลก: ด้วยวิธีต้นทุนจุลภาค. นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข, 2563.
ศูนย์ข้อมูลสารสนเทศ โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชเดชอุดม. ประวัติและข้อมูลของโรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชเดชอุดม. อุบลราชธานี: โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชเดชอุดม, 2565.
ศูนย์พัฒนากลุ่มโรคร่วมไทย สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข. (2563). ค่าน้ำหนักสัมพัทธ์ (Relative weight: RW) https://www.tcmc.or.th. มกราคม, 2566.
ศิริรัตน์ จึงสมาน. “การวิเคราะห์ต้นทุนต่อหน่วย และต้นทุนกิจกรรมการพยาบาลผ่าตัด ห้องผ่าตัด โรงพยาบาลสุรินทร์”, วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ. 34(1): 163 - 168; มกราคม - มีนาคม, 2558.
สุทธิรักษ์ บัวแก้ว, อดิศร ชุมคช และวันลภ ดิษสุวรรณ์. “การศึกษาย้อนหลังประสิทธิผลการผ่าตัดภาวะไส้เลื่อนในโรงพยาบาลพัทลุง”, วารสารสมาคมศัลยแพทย์ทั่วไปแห่งประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ์. 3(1): 48 - 62; พฤศจิกายน, 2560.
สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. คู่มือบริหารกองทุนหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ปีงบประมาณ 2564. กรุงเทพมหานคร: สหมิตรพริ้นติ้งแอนด์พับลิสชิ่ง, 2564.
สำนักบริหารการจัดสรรและชดเชยบริการ สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. การขอรับค่าใช้จ่ายเพื่อบริการสาธารณสุข กรณีบริการผ่าตัดแบบวันเดียวกลับ (One Day Surgery). กรุงเทพมหานคร: แสงจันทร์การพิมพ์, 2563.
สมคิด แก้วสนธิ และภิรมย์ กมลรัตนกุล. เศรษฐศาสตร์สาธารสุข: การวิเคราะห์และประเมินผลโครงการสาธารสุข. กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2534.
สุดใจ มณีโชติ. การวิเคราะต้นทุนต่อหน่วยจากการส่องกล่องท่อทางเดินน้ำดีและตับอ่อน(ERCP) ของสถาบันโรคระบบทางเดินอาหารและตับ นันทนา - เกียงไกร โชติวัฒนะพันธุ์ (NKC) โรงพยาบาลสงขลานครินทร์. วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์, 2559.
อาทร ริ้วไพบูลย์. การวิเคราะห์ต้นทุนในการดูแลสุขภาพ. กรุงเทพมหานคร: คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล, 2549.
American Society of Anesthesiologists. (2014). “ASA physical status classification system”, Last approved by the ASA House of Delegates. https://www.asahq.org/resources clinical-information/asa-physical-status-classification-system. January, 2023.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2023 คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารวารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสาร ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใดๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารนี้ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารฯ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใดๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักอักษรณ์จากบรรณาธิการวารสารนี้ก่อนเท่านั้น