ผลการนวดกดจุดสัญญาณและการแช่เท้าสมุนไพรต่ออาการชาเท้าในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านควนเกย อำเภอร่อนพิบูลย์ จังหวัดนครศรีธรรมราช

ผู้แต่ง

  • ธัญรดา ฤทธิธาธร สำนักงานสาธารณสุขอำเภอร่อนพิบูลย์ จังหวัดนครศรีธรรมราช
  • กิตติพร เนาว์สุวรรณ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สงขลา คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • นภชา สิงห์วีรธรรม คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
  • บุญประจักษ์ จันทร์วิน วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี นครศรีธรรมราช คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

คำสำคัญ:

การนวดกดจุดสัญญาณ, การแช่เท้าสมุนไพร, ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่2

บทคัดย่อ

การวิจัยกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียววัดผลก่อนและหลังมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการนวดกดจุดสัญญาณและการแช่เท้าสมุนไพรต่ออาการชาเท้า ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านควนเกย กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ป่วยที่เป็นเบาหวานชนิดที่ 2 คำนวณจากโปรแกรม G*Power ได้ 30 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบประเมินอาการชาเท้า เครื่องตรวจ Monofilament  และอุปกรณ์ในการนวดกดจุดสัญญาณและการแช่เท้าสมุนไพร ตรวจสอบเครื่องมือโดยผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 3 ท่าน มีค่า IOC ระหว่าง 0.67-1.00 ได้ค่าความเชื่อมั่นแอลฟ่าครอนบาช เท่ากับ 0.81 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณา และสถิติ Wilcoxon Signed Rank Test

ผลของการศึกษาพบว่า เมื่อเปรียบเทียบอาการชาบริเวณเท้าของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 หลังการทดลองกลุ่มตัวอย่างมีค่าเฉลี่ยอาการชาที่ฝ่าเท้าลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.001) โดยก่อนมดลองมีค่าเฉลี่ย เท่ากับ 5.27 คะแนน (S.D.=1.55) หลังการทดลองมีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 3.37 คะแนน (S.D.=1.45)

ดังนั้น หน่วยงานสาธารณสุขสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการฟื้นฟูอาการชาในผู้ป่วยเบาหวาน ร่วมกับการรักษาอื่นๆ เพื่อป้องกันการเกิดอาการแทรกซ้อนที่ร้ายแรงจนกระทบกับการดำรงชีวิตของผู้ป่วยเบาหวานต่อไปในอนาคต

เอกสารอ้างอิง

กองโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค. (2567). ข้อมูลโรคไม่ติดต่อ. สืบค้นเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2567, จาก http://www.thaincd.com/2016/mission/documents-detail.php?id=13653&tid=32&gid=1-020

จันทกานต์ เกียรติภักดี, วิภาวรรณ ลีลาสำราญ, วุฒิชัย เพิ่มศิริวาณิชย์, & สุทธิพงษ์ ทิพชาติโยธิน. (ไม่ปรากฏปี). เวชศาสตร์ฟื้นฟูสาร, 19(3), 86–90.

ณัททชา ศรัณยวุฒกุล, & มาลินี บุญยรัตน์พันธ. (2565). ประสิทธิผลของการนวดเท้าแผนไทยเพื่อลดอาการเท้าชาในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2. วารสารสาธารณสุขและวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 5(3), 172–186.

ปรีชา หนูทิม, ลักขณา รามวงศ์, พรชัย สว่างวงค์, พิมพ์ลดา พงศ์ชัยชานนท์, & อมรรัตน์ ราชเดิม. (2565). ประสิทธิผลและความปลอดภัยของการแช่เท้าด้วยสมุนไพรในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่มีอาการชาเท้า. วารสารการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก, 20(3), 459–468.

พนิดา กมุทชาติ, สุพรรณฉัตร หนูสวัสดิ์, สุภารัตน์ สุขโท, ลลิตา แปนเมือง, ชัยมงคล วันดีรัตน์, & ปวีณา เวสา. (2566). ผลของการแช่เท้าในน้ำสมุนไพรต่อการรับความรู้สึกของเท้าในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพแห่งประเทศไทย, 5(4), 67–73.

ภัชรินทร์ กลั่นคูวัฒน์, & ธวัชชัย กมลธรรม. (2566). การศึกษาเปรียบเทียบผลของรองเท้านวดกดจุดสมุนไพรบรรเทาอาการชาเท้าในผู้ป่วยเบาหวาน. วารสารการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก, 21(1), 58–70.

มูลนิธิฟื้นฟูส่งเสริมการแพทย์ไทยเดิมในราชูปถัมภ์. (2555). หัตถเวชกรรมแผนไทย (นวดแบบราชสำนัก). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์อุษาการพิมพ์.

ร่มฉัตร ประเสริฐ, อาทิตย์ พวงมะลิ, & สุรีพร อุทัยคุปต์. (2556). ขีดกั้นระดับการรับความรู้สึกเจ็บปวดด้วยแรงกด และภาวะทางด้านจิตใจในผู้สูงอายุที่มีอาการปวดคอเรื้อรังแบบไม่ทราบสาเหตุ. วารสารเทคนิคการแพทย์และกายภาพบำบัด, 25(2), 203–211.

ศศิภํสช์ ช้อนทอง. (2566). โรคเบาหวาน (Diabetes). สืบค้นเมื่อ 11 เมษายน 2567, จาก https://www.medparkhospital.com/disease-and-treatment

Health Data Center. (2020–2024). NCD ClinicPlus. สืบค้นเมื่อ 13 ตุลาคม 2567, จาก https://hdcservice.moph.go.th/hdc/main/index.php

International Diabetes Federation. (2023). Diabetes facts and figures. สืบค้นเมื่อ 13 พฤศจิกายน 2567, จาก https://idf.org/about-diabetes/diabetes-facts-figures/

Margolis, D. J., Allen-Taylor, L., Hoffstad, O., & Berlin, J. A. (2005). Diabetic neuropathic foot ulcers and amputation. Wound Repair and Regeneration, 13(1), 230–236.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-08-29

รูปแบบการอ้างอิง

ฤทธิธาธร ธ. ., เนาว์สุวรรณ ก. ., สิงห์วีรธรรม น. ., & จันทร์วิน บ. . (2025). ผลการนวดกดจุดสัญญาณและการแช่เท้าสมุนไพรต่ออาการชาเท้าในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านควนเกย อำเภอร่อนพิบูลย์ จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี, 14(2), 69–78. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ubruphjou/article/view/271296

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ