ผลของการพัฒนาระบบเติมยาผู้ป่วยโรคจิตเภทในศูนย์สุขภาพชุมชนเมืองอำเภอเมืองจังหวัดอุดรธานี

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษากึ่งทดลอง (Quasi-Experimental research) แบบกลุ่มเดียวและมีการวัดผลก่อน

และหลังการทดลอง (one group, pre-test-post-test design) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลการพัฒนาระบบเติมยาที่มีต่ออาการทางจิต ปัญหาจากการใช้ยา ความร่วมมือในการใช้ยา อาการไม่พึงประสงค์จากยา ตลอดจนความพึงพอใจของผู้ป่วยโรคจิตเภท กลุ่มตัวอย่าง เป็นผู้ป่วยโรคจิตเภท ที่รับบริการระบบเติมยาที่ศูนย์สุขภาพชุมชนเมือง ระหว่างวันที่ 1 มกราคม–31 มีนาคม พ.ศ. 2568 ที่เลือกแบบเจาะจง จำนวน 25 ราย เก็บข้อมูลโดยใช้แบบประเมินอาการทางจิต (BPRS) แบบบันทึก Drug related problems (DRPs) ความร่วมมือในการใช้ยาประเมินโดย MTB-Thai และการนับเม็ดยา แบบเก็บข้อมูลอาการไม่พึงประสงค์ และแบบเก็บข้อมูลความพึงพอใจ โดยมีค่า IOC เท่ากับ 0.76 และค่าความเชื่อมั่นของอัลฟ่าครอนบราคเท่ากับ 0.75 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ และสถิติเชิงอนุมาน ได้แก่ paired t-test และ McNemar’s test

          ผลการศึกษา ผู้ป่วยโรคจิตเภท เป็นเพศชาย ร้อยละ 64.0 อายุระหว่าง 35-60 ปี คิดเป็นร้อยละ 76.0 ส่วนใหญ่ สถานภาพโสด ร้อยละ 64.0 ว่างงาน ร้อยละ 48.0 และไม่มีรายได้ ร้อยละ 40.0 หลังการใช้ระบบเติมยา ผู้ป่วยมีคะแนนอาการทางจิต (BPRS) ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001) ปัญหาจากการใช้ยาลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จากร้อยละ 72.0 เหลือร้อยละ 24.0 (p = 0.006) ความร่วมมือในการใช้ยา ที่ประเมินโดยใช้ MTB-Thai และการนับเม็ดยาเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001 และ p = 0.005) และอาการไม่พึงประสงค์จากยาลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จากร้อยละ 60.0 เหลือร้อยละ 24.0 (p = 0.012) และยังพบว่าผู้ป่วยมีความพึงพอใจต่อการรับบริการระบบเติมยา ถึงร้อยละ 98.4

          สรุป ระบบเติมยาให้กับผู้ป่วยโรคจิตเภท เพิ่มความร่วมมือในการใช้ยา ลดปัญหาด้านการใช้ยาและอาการไม่พึงประสงค์ ทำให้ผู้ป่วยมารับยาต่อเนื่อง ไม่ขาดยา สามารถควบคุมอาการของโรคได้มากขึ้น