การผสมผสานกิจกรรมการร้อยลูกปัดมโนราห์เพื่อป้องกันภาวะสมองเสื่อมและยกระดับเศรษฐกิจฐานราก: กรณีศึกษาอำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง

Main Article Content

อนงค์ ภิบาล
เปรมกมล ขจรจตุพร
ศรสวรรค์ คงภักดี

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของกิจกรรมร้อยลูกปัดมโนราห์ต่อภาวะสมองเสื่อมและการสร้างรายได้ของผู้สูงอายุในชุมชน เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง ดำเนินการในอำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง กลุ่มตัวอย่างคือผู้สูงอายุ 30 คน ผ่านการคัดกรองว่าไม่มีภาวะสมองเสื่อมรุนแรง เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย แบบประเมินภาวะสมองเสื่อม Mini-Mental State Examination (MMSE) แบบสัมภาษณ์รายได้ และแบบสอบถามความพึงพอใจ กิจกรรมร้อยลูกปัดมโนราห์จัดสัปดาห์ละ 2 ครั้ง ต่อเนื่อง 8 สัปดาห์ ผลการศึกษาพบว่า หลังเข้าร่วมกิจกรรม ผู้สูงอายุมีคะแนน MMSE เพิ่มขึ้นจาก 22.4 เป็น 26.1 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t = 8.54, p-value <0.001) โดยเฉพาะด้านความจำระยะสั้นและการใช้ภาษา รายได้เฉลี่ยต่อเดือนเพิ่มจาก 500 บาท เป็น 1,500 บาท (t = 7.23, p-value <0.001) โดย 86.7% สามารถผลิตและจำหน่ายผลงานได้จริงในชุมชน ด้านความพึงพอใจ พบว่าผู้สูงอายุมีความพึงพอใจต่อกิจกรรมอยู่ในระดับมากที่สุด (X̄ = 4.62, SD = 0.48) ผลการวิจัยชี้ว่า กิจกรรมร้อยลูกปัดมโนราห์ช่วยพัฒนาการทำงานของสมอง ส่งเสริมสุขภาวะจิตใจ เพิ่มการมีส่วนร่วมทางวัฒนธรรม และสร้างรายได้เสริมอย่างยั่งยืน เป็นแนวทางการบูรณาการภูมิปัญญาท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมสุขภาวะองค์รวมและเศรษฐกิจฐานรากในชุมชนไทย

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
1.
ภิบาล อ, ขจรจตุพร เ, คงภักดี ศ. การผสมผสานกิจกรรมการร้อยลูกปัดมโนราห์เพื่อป้องกันภาวะสมองเสื่อมและยกระดับเศรษฐกิจฐานราก: กรณีศึกษาอำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง. Health Sci J Thai [อินเทอร์เน็ต]. 31 มีนาคม 2026 [อ้างถึง 6 พฤศจิกายน 2026];8(1). Available at: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/HSJT/article/view/277542
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

Department of Mental Health. Report on the mental health situation of the elderly in Thailand 2021. Bangkok: Ministry of Public Health; 2021. Available from: https://www.dmh.go.th

Folstein MF, Folstein SE, McHugh PR. Mini-mental state: a practical method for grading the cognitive state of patients for the clinician. J Psychiatr Res. 1975;12(3):89-198.

Kulabut N. Factors associated with retirement preparation among formal workers in near retirement age: a cross sectional study [master's thesis]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2020.

Ketkaew S, Nopudomphan K. The study of Nora teacher being Thummanit Nikomrat: the case study—Nora transmission in education institute [doctoral dissertation]. Bangkok: Srinakharinwirot University; 2022.

Phimtara MP, Julmet PM, Wanitcha PN. A pilot study of the effect of a cognitive stimulation program on the cognitive function of older adults with mild cognitive impairment in a community. J Fac Nurs Burapha Univ. 2022;30(3):1–12.

Pangjak J. Memory enhancement and dementia prevention in elderly with brain fitness and music therapy. J Soc Sci Local Rajabhat Mahasarakham Univ. 2022;6(1):275-83.

Kansri J, Sunthornchaiya R, Tiaonukul N, Srinuan P, Yodthongdee N, Yospim K. Effects of a local wisdom–based memory training program on memory ability among older adults with mild memory impairment. Nurs J. 2017;44 (Suppl 2): 12–21.

World Health Organization. Dementia [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2021 [cited 2026 Mar 23]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/dementia

Kim D. The effects of a recollection-based occupational therapy program for Alzheimer’s disease: a randomized controlled trial. Occup Ther Int. 2020; 2020: 6305727.

Walker A. A strategy for active ageing. Int Soc Secur Rev. 2002;55(1):121–39.

Maneepan N, Chanthapim S, Chaiwong N. Development of a local wisdom–based activity package for preventing dementia among older adults in the community. J Health Syst Res Dev. 2022;15(3):85–97.