การติดเชื้อไวรัสชิคุนกุนยาจากมารดาสู่ทารกแรกเกิดในอำเภอแม่สอด จังหวัดตาก พ.ศ. 2562

บทคัดย่อ

ภูมิหลัง : จากข้อมูลทางระบาดวิทยาของกรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข พบการระบาดของโรคไข้ปวดข้อชิคุนกุนยา ในประเทศไทยในปี พ.ศ. 2562 จังหวัดตากเป็น 1 ใน 4 จังหวัด ที่พบอัตราป่วย 138.39 ต่อแสนประชากร อำเภอแม่สอด จังหวัด ตากเป็นหนึ่งในอำเภอที่พบการรายงานว่ามีผู้ป่วยแสดงอาการไข้ ปวดข้อ ออกผื่น สงสัยโรคชิคุนกุนยา เป็นจำนวนมากรวมทั้งหญิง ตั้งครรภ์ที่มีอาการแสดงในช่วงใกล้คลอดและสามารถถ่ายทอดเชื้อ ไวรัสชิคุนกุนยามาสู่ทารกได้ ทำให้ทารกแรกเกิดมีอาการแสดงไข้ ผื่น บวม ตามมาภายในช่วงอายุ 1 สัปดาห์หลังคลอดคล้ายคลึง กับมารดาวัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาข้อมูลลักษณะอาการ อาการ แสดงของโรคชิคุนกุนยาในทารกแรกเกิด ภาวะแทรกซ้อนและผล ทางห้องปฏิบัติการที่ตรวจพบวิธีการ : เป็นการศึกษาเชิงพรรณนา (descriptive study) ติดตามลักษณะอาการ อาการแสดงและผล ทางห้องปฏิบัติการของทารกแรกเกิดที่ติดเชื้อไวรัสชิคุนกุนยาจาก มารดาที่มีอาการแสดงในช่วง 1 สัปดาห์ก่อนคลอด เก็บข้อมูลในช่วง เดือนมิถุนายน-ตุลาคม ปี พ.ศ. 2562 โรงพยาบาลแม่สอด อำเภอ แม่สอด จังหวัดตากผู้ป่วยทารกแรกเกิดมีอาการแสดงในช่วงอายุ 1 สัปดาห์หลังคลอด ทั้งทารกและมารดามีการตรวจเลือดยืนยัน ด้วย chikungunya IgM antibody และ, หรือ chikungunya polymerase chain reaction (PCR)ผล : จากการศึกษาพบ มารดาทั้ง 6 ราย มีอาการแสดงไข้ ปวดข้อ ออกผื่น ในช่วง 1-2 วัน ก่อนคลอด มีการตรวจยืนยันด้วย chikungunya IgM ให้ผล บวก ร้อยละ 83 อาการแสดงของทารกทุกรายที่สำคัญ คือ ไข้ และ ผื่นแดงผู้ป่วย 5 ราย (83.3%) มีอาการบวม, กระสับกระส่าย, หายใจ เหนื่อย, ผื่นรอยดำ, พบผู้ป่วย 3 ราย (50%) กินได้น้อย 2 ราย (33.3%) มีอาการชัก และ 1 ราย (16.7%) มีระบบไหลเวียนโลหิต ไม่คงที่ผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการพบผู้ป่วยทารกทั้ง 6 ราย ได้รับการตรวจเลือดยืนยัน chikungunya IgM ให้ผล บวก และ chikungunya PCR ให้ผลบวก 3 ราย ภาวะแทรกซ้อนพบ clinical encephalitis 2 ราย ไม่พบรายงานการเสียชีวิตสรุป : โรคชิคุนกุนยา ในทารกแรกเกิด ทารกสามารถรับการถ่ายทอดเชื้อไวรัสจากมารดา ที่ติดเชื้อและแสดงอาการคล้ายคลึงกับ neonatal sepsis ทำให้ ไม่สามารถแยกออกจากกันได้อย่างชัดเจน ดังนั้นหากเกิดในพื้นที่ ที่มีการแพร่ระบาดของโรคชิคุนกุนยาในขณะนั้น จำเป็นต้องคิดถึง โรคชิคุนกุนยาในทารกแรกเกิดที่มาด้วยอาการแสดงคล้ายการ ติดเชื้อในกระแสเลือดหรือระบบประสาทส่วนกลาง ไว้ด้วยเสมอ เนื่องจากแนวทางการรักษาแตกต่างกันและทารกอาจมีภาวะ แทรกซ้อนจากการติดเชื้อไวรัสชิคุนกุนยาตามมา