ความชุกของภาวะขาดวิตามินดีในผู้ป่วยเด็กโรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง:การศึกษาย้อนหลังที่สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติมหาราชินี
คำสำคัญ:
โรคลำไส้อักเสบเรื้อรังในเด็ก, โรคโครห์น, โรคลำไส้ใหญ่อักเสบ, ภาวะขาดวิตามินดีบทคัดย่อ
ภูมิหลัง: วิตามินดี มีบทบาทสำคัญต่อระบบทางเดินอาหารโดยส่งเสริมความแข็งแรงของแนวป้องกันของเยื่อบุทางเดินอาหาร (gut barrier) ระบบภูมิคุ้มกัน ทำให้เกิดความสมดุลของจุลินทรีย์ในทางเดินอาหาร และยับยั้งการอักเสบ ดังนั้นถ้ามีภาวะขาดวิตามินดีอาจเป็นสาเหตุให้เกิดโรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง หรือทำให้โรคกำเริบได้ วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาความชุกของภาวะขาดวิตามินดีในผู้ป่วยเด็กโรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง (pediatric inflammatory bowel disease;PIBD) ที่สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติมหาราชินี วัตถุประสงค์รองเพื่อหาปัจจัยที่ทำให้เกิดภาวะขาดวิตามินดีในผู้ป่วยกลุ่มนี้ วิธีการ: ศึกษาข้อมูลย้อนหลังเชิงพรรณนาโดยเก็บข้อมูลจากเวชระเบียนนอกของผู้ป่วยเด็กที่ได้รับการวินิจฉัยโรคลำไส้อักเสบเรื้อรังและได้รับการเจาะระดับวิตามินดีในเลือด (25-hydroxyvitamin D,25(OH)D) ในช่วงระหว่าง 1 ตุลาคม 2561- 30 กันยายน 2563 ที่สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติมหาราชินี โดยเก็บข้อมูลทั่วไปของผู้ป่วยอาการทางคลินิก ผลเลือด ระดับความรุนแรงของโรค และข้อมูลเกี่ยวกับการรักษา และนำผลมาวิเคราะห์ทางสถิติ ผล: มีผู้ป่วยเด็กได้รับการวินิจฉัยโรคลำไส้อักเสบเรื้อรังที่สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติมหาราชินีทั้งหมด 33 ราย แบ่งเป็นโรคโครห์น 19 ราย (57.58%) โรคลำไส้ใหญ่อักเสบ 14 ราย (42.42%) ค่ามัธยฐานของอายุ และระยะเวลาที่เป็นโรค คือ 133 เดือน (13-205 เดือน) และ 25 เดือน (3-145 เดือน) ตามลำดับ เป็นเพศชาย ร้อยละ 30.3 ผู้ป่วย ร้อยละ 57.6 มีระดับสีผิวตาม Fitzpatrick ชนิดที่ 4 ร้อยละ 93.9 ของผู้ป่วยออกกำลังกาย < 30 นาที/วัน และร้อยละ 84.8 โดนแสงแดด < 1 ชั่วโมง/วัน พบความชุกของภาวะขาดวิตามินดีในผู้ป่วยเด็กโรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง ร้อยละ 39.4 โดยแบ่งเป็นโรคโครห์น ร้อยละ47.4 และโรคลำไส้ใหญ่อักเสบ ร้อยละ 28.6 ซึ่งไม่มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value = .497) เมื่อเปรียบเทียบปัจจัยต่างๆ ที่อาจส่งผลต่อภาวะขาดวิตามินดี เช่น ข้อมูลทั่วไปของผู้ป่วย ปัจจัยเรื่องตัวโรค ยา และปัจจัยอื่นๆ พบว่าปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดภาวะขาดวิตามินดี คือ ระดับสีผิว (p-value = .02) และการได้รับยากลุ่ม anti-TNF (p-value = .028) สรุป: พบภาวะขาดวิตามินดีในผู้ป่วยเด็กโรคลำไส้อักเสบเรื้อรังได้บ่อย โดยปัจจัยเสี่ยงที่สำคัญ คือ ระดับสีผิว และการได้ยากลุ่ม anti-TNF
เอกสารอ้างอิง
Sýkora J, Pomahačová R, Kreslová M, Cvalínová D, Štych P, Schwarz J. Current global trends in the incidence of pediatric-onset inflammatory bowel disease. World J Gastroenterol 2018;24(25):2741-63.
Ng SC, Tang W, Ching JY, Wong M, Chow CM, Hui AJ, et al. Incidence and phenotype of inflammatory bowel disease based on results from the Asia-pacific Crohn’s and colitis epidemiology study. Gastroenterology 2013;145(1):158-65.e2.
Ardesia M, Ferlazzo G, Fries W. Vitamin D and inflammatory bowel disease. Biomed Res Int 2015;2015:470805.
Del Pinto R, Pietropaoli D, Chandar AK, Ferri C, Cominelli F. Association between inflammatory bowel disease and vitamin D deficiency: A systematic review and meta-analysis. Inflamm Bowel Dis 2015;21(11):2708-17.
Pappa HM, Langereis EJ, Grand RJ, Gordon CM. Prevalence and risk factors for hypovitaminosis D in young patients with inflammatory bowel disease. J Pediatr Gastroenterol Nutr 2011;53(4):361-4.
Levin AD, Wadhera V, Leach ST, Woodhead HJ, Lemberg DA, Mendoza-Cruz AC, et al. Vitamin D deficiency in children with inflammatory bowel disease. Dig Dis Sci 2011;56(3):830-6.
Levine A, Koletzko S, Turner D, Escher JC, Cucchiara S, de Ridder L, et al. ESPGHAN revised porto criteria for the diagnosis of inflammatory bowel disease in children and adolescents. J Pediatr Gastroenterol Nutr 2014;58(6):795-806.
Holick MF, Binkley NC, Bischoff-Ferrari HA, Gordon CM, Hanley DA, et al. Evaluation, treatment, and prevention of vitamin D deficiency: an Endocrine Society clinical practice guideline. J Clin Endocrinol Metab 2011;96(7):1911-30.
Mouli VP, Ananthakrishnan AN. Review article: vitamin D and inflammatory bowel diseases. Aliment Pharmacol Ther 2014;39(2):125-36.
Li XX, Liu Y, Luo J, Huang ZD, Zhang C, Fu Y. Vitamin D deficiency associated with Crohn’s disease and ulcerative colitis: a meta-analysis of 55 observational studies. J Transl Med 2019;17(1):323.
Veit LE, Maranda L, Fong J, Nwosu BU. The vitamin D status in inflammatory bowel disease. PLoS One 2014;9(7):e101583.
Chailurkit LO, Aekplakorn W, Ongphiphadhanakul B. Regional variation and determinants of vitamin D status in sunshineabundant Thailand. BMC Public Health 2011;11:853.
Senaprom S, Yamborisut U, Rojroongwasinkul N, Wimonpeerapattana W, Purttiponthanee S, Khouw I, et al. FACTORS ASSOCIATED WITH VITAMIN D STATUS AMONG THAI CHILDREN AGED 3-13 YEARS. Southeast Asian J Trop Med Public Health 2016;47(2):277-86.
Ham NS, Hwang SW, Oh EH, Kim J, Lee HS, Park SH, et al. Influence of severe vitamin D deficiency on the clinical course of inflammatory bowel disease. Dig Dis Sci 2021;66(2):587-96.
Haifer C, Lawrance IC, Center JR, Clarke MW, Hart PH, Eisman JA, et al. Vitamin D metabolites are lower with active Crohn’s disease and spontaneously recover with development of remission. Therap Adv Gastroenterol 2019;12:1756284819865144.
Branco JC, Cardoso MF, Anapaz V, Lourenço LC, Oliveira AM, Rodrigues CG, et al. Vitamin D deficiency in a portuguese cohort of patients with inflammatory bowel disease: prevalence and relation to disease activity. GE Port J Gastroenterol 2019;26(3):155-62.
Frigstad SO, Høivik M, Jahnsen J, Dahl SR, Cvancarova M, Grimstad T, et al. Vitamin D deficiency in inflammatory bowel disease: prevalence and predictors in a Norwegian outpatient population. Scand J Gastroenterol 2017;52(1):100-6.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2023 กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของกรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข
ข้อความและข้อคิดเห็นต่างๆ เป็นของผู้เขียนบทความ ไม่ใช่ความเห็นของกองบรรณาธิการหรือของวารสารกรมการแพทย์
