การพัฒนารูปแบบการเฝ้าระวังการจำหน่ายยาอันตรายในร้านค้า/ร้านชำ อำเภอสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ

ผู้แต่ง

  • นุจนา ทิพย์อุดม สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสมุทรปราการ

คำสำคัญ:

การเฝ้าระวัง, ยาอันตราย, ร้านค้า/ร้านชำ

บทคัดย่อ

 การศึกษาครั้งนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาสถานการณ์ของการจำหน่ายยาอันตรายในร้านค้า/ร้านชำ  ความรอบรู้ทางด้านผลิตภัณฑ์สุขภาพของผู้ประกอบการ และความต้องการในการพัฒนารูปแบบการเฝ้าระวังการจำหน่ายยาอันตรายในร้านค้า/ร้านชำ อำเภอพระสมุทรเจดีย์
จังหวัดสมุทรปราการ (2) เพื่อพัฒนารูปแบบการเฝ้าระวังการจำหน่ายยาอันตรายในร้านค้า/ร้านชำ อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ
(3) เพื่อประเมินผลรูปแบบการเฝ้าระวังการจำหน่ายยาอันตรายในร้านค้า/ร้านชำ อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ ดำเนินการวิจัย 3 ระยะ คือ ระยะที่ 1 ค้นหาปัญหาและความต้องการรูปแบบการเฝ้าระวังการจำหน่ายยาอันตรายที่เหมาะสมในชุมชน กลุ่มตัวอย่างคือ ผู้ประกอบการร้านค้า/ร้านชำจำนวน 158 คน และตัวแทนจากเภสัชกรโรงพยาบาลแม่ข่าย สาธารณสุขอำเภอ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลและอาสาสมัครประจำหมู่บ้าน รวม 12 คน ระยะที่ 2 การพัฒนารูปแบบฯมีการประชุมเชิงปฏิบัติการกับผู้มีส่วนร่วมในการเฝ้าระวังการจำหน่ายยาอันตรายในร้านค้า/ร้านชำ และนำรูปแบบไปใช้ในการเฝ้าระวังการจำหน่ายร้านค้า/ร้านชำ ตำบลในคลองบางปลากด กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 120 คน ระยะที่3 ระยะติดตามผล เครื่องมือที่ใช้คือแบบสำรวจร้านค้า/ร้านชำ และแบบวัดคะแนนความรอบรู้ทางด้านผลิตภัณฑ์สุขภาพ ระยะเวลาศึกษา 1 มีนาคม 2568 ถึง 30 มิถุนายน 2568

          ผลการศึกษาพบว่า รูปแบบการเฝ้าระวังการจำหน่ายยาอันตรายในร้านค้า/ร้านชำ อำเภอพระสมุทรเจดีย์จังหวัดสมุทรปราการ เป็นการทำงานร่วมกันเป็นเครือข่ายประกอบด้วย (1) การพัฒนาศักยภาพ/ประสานงานและสะท้อนปัญหาสู่ชุมชน (2) การสำรวจร้านค้า/ร้านชำ/ให้ความรู้เชิงรุก (3)มาตรการเมื่อพบปัญหา (4)  สะท้อนปัญหาเชิงนโยบาย หลังการพัฒนารูปแบบพบการจำหน่ายยาอันตรายในร้านค้า/ร้านชำลดลงจากร้อยละ 33.33
เหลือร้อยละ 9.17และคะแนนความรอบรู้เฉลี่ยของผู้ประกอบร้านค้า/ร้านชำ เพิ่มขึ้น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.001) จาก 80.60±4.97  เป็น 112.40±2.67 (คะแนนเต็ม 115)

คำสำคัญ: การเฝ้าระวัง, ยาอันตราย, ร้านค้า/ร้านชำ  

เอกสารอ้างอิง

บรรณานุกรม

กองบริหารการสาธารณสุข. แนวทางการดำเนินงานพัฒนาระบบการการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชน. พิมพ์ครั้งที่ 2. นนทบุรี: กองบริหารการสาธารณสุข; 2563.

สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา. รวมพระราชบัญญัติที่อยู่ในความรับผิดชอบของสำนักงาน คณะกรรมการอาหารและยา. พิมพ์ครั้งที่ 1. นนทบุรี: หกหนึ่งเจ็ด จำกัด; 2562.

ธฤตะวัน พระพิจิตร, ปริญญา สกุลพอง. การพัฒนารูปแบบการเฝ้าระวังการกระจายยาที่ไม่เหมาะสม สู่ร้านชำในชุมชนจังหวัดกำแพงเพชร. วารสารคุ้มครองผู้บริโภคด้านสุขภาพ 2567 [ เข้าถึงเมื่อ 11 ธ.ค. 2567]: 180- 91. เข้าถึงได้จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/JOHCP/article/view/267752.

สุภาภรณ์ ใจบุญลือ, สิริวิมล มณี, สุรศักดิ์ เสาแก้ว. รูปแบบการจัดการปัญหาการจำหน่ายยาที่ไม่เหมาะสมในร้านชำในตำบลห้วยแก้ว อำเภอภูกามยาว จังหวัดพะเยา. วารสารอาหารและยา 2566 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธ.ค. 2567]; 30(3): 81-93. เข้าถึงได้จาก https://he01.tcithaijo.org/index.php/fdajournal/article/download/266877/179680/1114093.

ปริญา ถมอุดทา, อดิศักดิ์ ถมอุดทา. การพัฒนากลไกการทำงานเพื่อส่งเสริมการใช้ยาที่ปลอดภัยในชุมชนโดยการมีส่วนร่วมของประชาชน เขตชุมชนเมืองมหาสารคาม. วารสารไทยไภษัชยนิพนธ์ 2564 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธ.ค. 2567]; 16(1): 123-38. เข้าถึงได้จาก https://li01.tci-thaijo.org/index.php/TBPS/article/download/248884/171564.

สุนิษา ถิ่นแก้ว, รัตนาภรณ์ อาวิพันธ์, ชิดชนก เรือนก้อน. การพัฒนาระบบเฝ้าระวังการจำหน่ายในร้านชำ ผ่านนโยบายส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชนตำบลเหล จังหวัดพังงา. วารสารเภสัชกรรมไทย 2566 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธ.ค. 2567]; 15(2):316-28. เข้าถึงได้จาก https://he01.tci- thaijo.org/index.php/TJPP/article/view/255783.

จินดาพร อุปถัมภ์, สิรีธร เดชาศิลปะชัยกุล, พัทยา โพธิวัฒน์. การพัฒนาระบบเฝ้าระวังการจำหน่าย ยาในร้านชำผ่านนโยบายส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชนตำบลส้มป่อย อำเภอราศีไศล จังหวัด

ธิดาพร อาจทวีกุล, วิรัติ ปานศิลา, วรพจน์ พรหมสัตยพรต. การพัฒนาระบบการเฝ้าระวังการ จำหน่ายย อันตรายในร้านขายของชำในพื้นที่ตำบลสะแกโพรง อำเภอเมือง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารมหาวิทยาลัยคริสเตียน. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธ.ค. 2567]; 22(4): 497-99. เข้าถึงได้จาก https://he01.tci- thaijo.org/index.php/CUTJ/article/view/241012.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-01-01