ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมป้องกันการใช้พืชกระท่อมในนักศึกษา วิทยาลัยเทคนิคแห่งหนึ่งในจังหวัดอุบลราชธานี

อนุตา วรรณฑา; รัชนี สิงสถาน; สิริสุดา วงษ์ใหญ่; คณัฐวุฒิ หลวงเทพ

ผู้แต่ง

อนุตา วรรณฑา วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดอุบลราชธานี คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
รัชนี สิงสถาน วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดอุบลราชธานี คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
สิริสุดา วงษ์ใหญ่ วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดอุบลราชธานี คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
คณัฐวุฒิ หลวงเทพ วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดอุบลราชธานี คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

คำสำคัญ:

พฤติกรรมการป้องกันการใช้พืชกระท่อม, นักศึกษา, วิทยาลัยเทคนิค

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงวิเคราะห์ ณ จุดเวลาใดเวลาหนึ่งแบบตัดขวาง มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัจจัยส่วนบุคคล ทัศนคติ และพฤติกรรมป้องกันการใช้พืชกระท่อมในนักศึกษาวิทยาลัยเทคนิคเดชอุดม และ 2) ศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมป้องกันการใช้พืชกระท่อม กลุ่มตัวอย่างคือ นักศึกษาที่กำลังศึกษาในวิทยาลัยเทคนิคเดชอุดม ได้มาจากการสุ่มแบบกลุ่ม จำนวนทั้งสิ้น 207 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสอบถามด้วยตนเองรูปแบบ Google form วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงได้แก่ พรรณนาร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงอนุมานได้แก่ Chi-square test และ Spearman’s correlation กำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 (p<0.05)

ผลการศึกษาพบว่า พฤติกรรมป้องกันการใช้พืชกระท่อมของนักศึกษาวิทยาลัยเทคนิคเดชอุดมโดยภาพรวมมีพฤติกรรมป้องกันการใช้พืชกระท่อมอยู่ในระดับสูงมาก โดยปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมป้องกันการใช้พืชกระท่อม ได้แก่ สาขาวิชาที่กำลังศึกษา (p<0.05) การถูกชักชวนให้ใช้พืชกระท่อม (p<0.05) ความรู้เกี่ยวกับพืชกระท่อม (p<0.05) คะแนนอยู่ในระดับปานกลางการมีความรู้ที่ถูกต้องต่อการใช้พืชกระท่อมก็จะมีผลทำให้เกิดการปรับเปลี่ยนทัศนคติที่มีต่อการใช้พืชกระท่อม ทัศนคติ คือ การรับรู้โอกาสเสี่ยง (p<0.05) การรับรู้ความรุนแรง (p<0.05) และการรับรู้ประโยชน์ในการป้องกัน (p<0.05) เกิดจากการขาดข้อมูลที่ถูกต้องเกี่ยวกับผลกระทบของพืชกระท่อมในระยะยาว หรืออาจเกิดจากการที่บางคนยังไม่เคยมีประสบการณ์กับผลกระทบทางอารมณ์โดยตรงจากการใช้พืชกระท่อม

ข้อเสนอแนะควรนำปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ ได้แก่ ความรู้ ทัศนคติและปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อม ไปใช้ในการพัฒนาโปรแกรม และออกแบบการศึกษาในรูปแบบของการศึกษากึ่งทดลองเพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้พืชกระท่อมเพื่อไม่ให้เกิดผลกระทบต่อสุขภาพต่อไป

เอกสารอ้างอิง

ศยามล เจริญรัตน์. พืชกระท่อม กับสังคมไทย. วารสารสำนักงาน ป.ป.ส. 2562;35(1):6-10.

อำนวย ธัญรัตน์ศรีสกุล. พืชกระท่อมกับการดูแลสุขภาพของคนไทย. วารสารวิจัยและนวัตกรรมทางสุขภาพ. 2565;5(1):1-9.

ธวัช ลาพินี. ยาเสพติดสูตรอันตราย [อินเตอร์เน็ต]. มปป. [เข้าถึงเมื่อ 2566 กรกฎาคม 19]. เข้าถึงได้จาก: https://www.sdtc.go.th/paper/304

ดาริกา ใสงาม, อลัน กีเตอร์, วลัยลักษณ์ จิตพิบูลย์. ความชุกของการดื่มสุรา การใช้พืชกระท่อมและการใช้ 4X100 กรณีศึกษา: พื้นที่ตำบลน้ำพุ อำเภอบ้านนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี และวิเคราะห์ความชุกของการใช้สารเหล่านี้ของประชากรไทยจากฐานข้อมูลทุติยภูมิ [ออนไลน์]. 2564, ศูนย์วิจัยปัญหาสุรา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. [เข้าถึงเมื่อ 2566 กรกฎาคม 19]. เข้าถึงได้จาก: https://cas.or.th/content?id=701

กุสุมาลย์ น้อยผา, วิทวัส หมาดอี, สรายุทธ หวังเกตุ, อนินธิตา ดำกระ. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการใช้พืชกระท่อมในการดูแลตนเองของประชาชนในพื้นที่อำเภอขนอม จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารหมอยาไทยวิจัย. 2565;8(2):59-60.

ทิตาวดี สิงห์โค, ศากุล ช่างไม้, ทิพา ต่อสกุลแก้ว. ผลของโปรแกรมส่งเสริมการรับรู้ความเชื่อด้านสุขภาพต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองและการรับรู้ประโยชน์ของการคงไว้ซึ่งพฤติกรรมในผู้สูงอายุกลุ่มเสี่ยง. วารสารโรงพยาบาลเจริญกรุงประชารักษ์. 2563; 16(2):42-60

ปัณณทัต ตันธนปัญญากร, ทัศนพรรณ เวชศาสตร์, นลพรรณ ขันติกุลานนท์, ศศิวิมล จันทร์มาลี, อภิเชษฐ์ จำเนียรสุข. ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการใช้พืชกระท่อมของประชาชนอายุ 18 ปีขึ้นไปที่อาศัยอยู่ในชุมชนบ้านกระแชง จังหวัดปทุมธานี. วารสารวิจัยและพัฒนา วไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์. 2566;18(2):45-59.

Cohen J. Statistical Power Analysis for the Behavioral Sciences. 2nd ed. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates; 1988

หทัยทิพย์ ราชคมน์. ผลของโปรแกรมสุขศึกษาต่อความตั้งใจในการเลิกสูบบุหรี่ของผู้ที่สูบบุหรี่ในเขตโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านป่าบง ตำบลเจริญเมือง อำเภอพาน จังหวัดเชียงราย [วิทยานิพนธ์สาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต]. พะเยา: มหาวิทยาลัยพะเยา; 2560.

วราภรณ์ แสงอรุณ, ประทีป จินงี่, ลัดดาวัลย์ เกษมเนตร. โครงสร้างความสัมพันธ์เชิงสาเหตุที่ส่งผลต่อพฤติกรรมป้องกันการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของวัยรุ่นตอนต้นในจังหวัดระยอง. วารสารพฤติกรรมศาสตร์. 2561;24(2):119-34.

รดาธร อัญภัทรถาวร, พิพัฒน์ นนทนาธรณ์. ความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติต่อการใช้กระท่อมของประชาชนในเขตกรุงเทพมหานคร. วารสารสมาคมนักวิจัย. 2565;27(2):150-65.