ผังมโนทัศน์: เครื่องมือพัฒนาการคิดอย่างมีวิจารณญาณทางการพยาบาล
คำสำคัญ:
ผังมโนทัศน์, การคิดอย่างมีวิจารณญาณ, การพยาบาลบทคัดย่อ
การคิดอย่างมีวิจารณญาณ มีความสำคัญต่อการพัฒนาทักษะการตัดสินใจ เป้าหมายการจัดการศึกษาพยาบาลต้องการให้มีการพัฒนาการตัดสินใจเชิงคลินิก และทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณในนักศึกษาพยาบาล เมื่อมีการเตรียมตัวอย่างเหมาะสมและพร้อมที่จะเรียนรู้ นักศึกษาพยาบาลจะสามารถเรียนรู้ภาคปฏิบัติในคลินิกที่มีความหลากหลายได้ โดยทั่วไป การพัฒนาการคิดอย่างมีวิจารณญาณสามารถใช้วิธีการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น โจทย์ปัญหา กรณีศึกษา สถานการณ์จำลอง เป็นต้น แต่ผังมโนทัศน์ เป็นเครื่องมือแผนผังแสดงชุดมโนทัศน์ที่มีความหมาย ช่วยให้ผู้เรียนได้เรียนรู้ผ่านโครงสร้างความรู้ของตนเอง กระบวนการสร้างความรู้จากผังมโนทัศน์ประกอบด้วย 1) การจัดกลุ่มความคิด 2) การแยกแยะความแตกต่าง และ 3) การบูรณาการเชื่อมโยงกัน จึงสามารถนำไปใช้ในการจัดการเรียนการสอนในหลักสูตรการพยาบาล เพื่อส่งเสริมการคิดอย่างมีวิจารณญาณผ่านการบูรณาการทฤษฎีสู่การปฏิบัติในคลินิก นอกจากนี้ ผังมโนทัศน์สามารถนำมาจัดทำแผนการพยาบาล ดังนั้นจึงมีประโยชน์สำหรับนักศึกษาในเรื่องของการเพิ่มความเข้าใจและการจดจำ เพราะมีการเชื่อมโยงมโนทัศน์สำคัญต่าง ๆเข้าด้วยกันบนกระดาษเพียงหน้าเดียว
เอกสารอ้างอิง
Adlaon, R. (2012). Assessing effectiveness of concept map as instructional tool in high school biology [Master's Theses, 2425, LUS]. https://digitalcommons.lsu.edu/gradschool_theses/2425
Åhlberg, M. K. (2013). Concept mapping as an empowering method to promote learning, thinking, teaching and research. Journal for Educators Teachers and Trainers, 4(1), 25-35.
Ahmed, S., & Prakash, R. (2020). Concept mapping a nursing model for care planning. International Journal of Science and Research (IJSR), 9(6), 1205-1210. https://www.ijsr.net/getabstract.php?paperid=SR20618152858
Asıksoy, G. (2019). Computer-based concept mapping as a method for enhancing the effectiveness of concept learning in technology-enhanced learning. Sustainability, 11(4), 1005. https://doi.org/10.3390/su11041005
Aziz, S., Mahmood, M., & Wajid, S. M. (2017). Concept maps as a tool for classroom teaching and assessment: Perceptions of university teachers. Journal of Educational Research, 20(2), 215-228.
Binoy, S., & Raddi, S. A. (2022). Concept mapping to enhance critical thinking in nursing students. International Journal of Nursing Education, 14(2), 159-164.
Daley, B. J. (2010). Concept maps: Practice applications in adult education and human resource development. New Horizons in Adult Education and Human Resource Development, 24(2-4), 31-37.
Harrelson, G. L. (2006). Concept mapping. Human Kinptks-Athletic Therapy Today, 11(1), 25-27.
Kamkhieo, W., Nantakaew, K., Kulnitichai, W., & Tachawong, K. (2018). Effects of concept mapping on critical thinking ability among nursing students of the University of Phayao. Journal of Nursing and Education, 11(3), 24-35. (in Thai)
Kandula, U. R., & Wake, A. D. (2021). The conceptual mapping and its importance in nursing education and practice. International Journal of Clinical and Experimental Medical Sciences, 7(4), 86-90. https://doi.org/10.11648/j.ijcems.20210704.13
Klungboonkrong, S. (2021). Nursing care of post-operative hip arthroplasty patients with comorbidities: 2 case studies. Mahasarakham Hospital Journal, 18(1), 154-163. (in Thai)
Koharchik, L., & Redding, S. R. (2016). Strategies for successful clinical teaching. The American Journal of Nursing, 116(7), 62-65. https://doi.org/10.1097/01.NAJ.0000484944.01465.18
Kumar, R. (2021). Concept mapping in nursing education. International Journal of Advance Research in Nursing, 4(1), 305-310.
Maryam, A., Mohammadreza, D., Abdolhussein, S., Ghobad, R., & Javad, K. (2021). Effect of concept mapping education on critical thinking skills of medical students: A quasi-experimental study. Ethiopian Journal of Health Sciences, 31(2), 409-418.
SimpleNursing Team. (2022). How to create a basic nursing concept map. https://simplenursing.com/how-to-create-nursing-concept-map/
Soika, K., Reiska, P., & Mikser, R. (2014). Concept mapping as an assessment tool in science education. Journal of Baltic Science Education, 13(5), 1-8. https://doi.org/10.33225/jbse/14.13.662
Wahl, S. E., & Thompson, A. M. (2013). Concept mapping in a critical care orientation program: A pilot study to develop critical thinking and decision-making skills in novice nurses. The Journal of Continuing Education in Nursing, 44(10), 455-460. https://doi.org/10.3928/00220124-20130916-79
Woldeamanuel, Y. W., Abate, N. T., & Berhane, D. E. (2020). Effectiveness of concept mapping based teaching methods on grade eight students’ conceptual understanding of photosynthesis at Ewket Fana Primary School, Bahir Dar, Ethiopia. Eurasia Journal of Mathematics Science and Technology Education, 16(12), em1918. https://www.ejmste.com/download/effectiveness-of-concept-mapping-based-teaching-methods-on-grade-eight-students-conceptual-9276.pdf
Yue, M., Zhang, M., Zhang, C., & Jin, C. (2017). The effectiveness of concept mapping on development of critical thinking in nursing education: A systematic review and meta-analysis. Nurse Education Today, 52, 87–94. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0260691717300497
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2024 พยาบาลสาร มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารพยาบาลสาร
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และคณาจารย์ท่านอื่นๆในมหาวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
