ความรู้ ความเสี่ยงต่อกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน และพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูงในเขตอำเภอเมืองเชียงราย
คำสำคัญ:
ความรู้, ความเสี่ยงต่อกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน, พฤติกรรมสุขภาพบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงพรรณนานี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความรู้ ความเสี่ยงต่อกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน และพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูง ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย เลือกกลุ่มตัวอย่างตามเกณฑ์คุณสมบัติ จำนวน 380 คน จากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล ในเขตอำเภอเมืองเชียงราย ที่สุ่มอย่างง่าย 5 แห่ง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วยแบบบันทึกข้อมูลส่วนบุคคล แบบประเมินโอกาสเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือด แบบสอบถามความรู้เกี่ยวกับกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน และแบบสอบถามพฤติกรรมสุขภาพเพื่อป้องกันการเกิดกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน วิเคราะห์ข้อมูล โดยใช้สถิติพรรณนา การทดสอบไค-สแควร์ และสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ สเปียร์แมน
ผลการศึกษา พบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นเพศหญิงร้อยละ 67.1 มีอายุเฉลี่ย 61.15 ปี (SD=8.77) โรคประจำตัวที่ได้รับการวินิจฉัยส่วนใหญ่เป็นโรคความดันโลหิตสูง (ร้อยละ 91.6) การประเมินโอกาสเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือดอยู่ในกลุ่มเสี่ยงต่ำเกือบทั้งหมด (ร้อยละ 91.3) ส่วนใหญ่มีความรู้ด้านปัจจัยเสี่ยงในระดับปานกลาง ด้านอาการและอาการแสดง และด้านการจัดการอาการในระดับต่ำ ส่วนพฤติกรรมสุขภาพเพื่อป้องกันการเกิดกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันส่วนใหญ่อยู่ในระดับดี การวิเคราะห์ความสัมพันธ์ พบว่า ความเสี่ยงต่อกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันไม่สัมพันธ์กับความรู้และพฤติกรรมสุขภาพ ส่วนความรู้เกี่ยวกับกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันมีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมสุขภาพเพื่อป้องกันการเกิดภาวะหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05)
การศึกษานี้เสนอแนะให้พยาบาลพัฒนาศักยภาพผู้ป่วยเบาหวานและความดันโลหิตสูงโดยให้ความรู้ด้านอาการและอาการแสดงรวมทั้งการจัดการอาการของกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน
เอกสารอ้างอิง
1. World Health Organization. World health statistics. 2018. [updated cited 2018 Oct 13]. Available from:http://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/272596/9789241565585-eng.pdf?ua=1.
2. Ministry of Public Health. Bureau of Non Communicable Diseases. Annual report 2016. Bangkok: WVO officer of printing mill; 2016. (in Thai).
3. Ministry of Public Health. Bureau of Non Communicable Diseases. Annual report 2017. Bangkok: Bureau of Non Communicable Diseases; 2017. (in Thai).
4. Punmung N, Chaiyawan H, Saengsuwanto N. World heart day: a motto 2016. Bangkok: Bureau of Non Communicable Diseases; 2016. (in Thai).
5. Lewis SL, Bucher L, Heitkemper MM, Harding MM. Medical-Surgical nursing: assessment and management of clinical problems. 10th Ed. St. Louis, Missouri: Elsevier; 2017.
6. Malakul W. Physiological role of the renin-angiotensin system in atherosclerosis. Naresuan Phayao Journal; 2011 [updated 2015 February 20; cited 2019 July 16]. Available from:http://journal.up.ac.th/files/journal_issue_list/ 1141_34.pdf. (in Thai).
7. American Heart Association. Acute Coronary Syndrome. 2018. [updated 2015 Jul 31; cited 2018 Oct 10] Available from https://www.heart. org/en/health-topics/heart-attack/about-heart-attacks/acute-coronary-syndrome.
8. World Health Organization. World Health Statistics 2018. [updated 2018 October 13; cited 2018 Oct 10] from http://apps.who.int/iris/ bitstream/handle/10665/272596/9789241565585-eng.pdf?ua=1.
9. Haisog S, Jumneansuk A, Trakulpong W, Srikhatkhow W, Sangnoi S. Health factors and self-care among patients with chronic disease in Dong Khi Lek Health Promoting Hospital, Muang District, Prachinburi Province. in: Faculty of Public Health Mahidol University, Thammasat University, National Health Commission Office, editors. The 1th National community health system conference: community health system driven: pathways to health equity and sustainability; 2017 July 17; Ambassador Hotel Bangkok. Nakhon Pathom: Sun Packaging 2014 Co.,LTD; 2017. p. 33-34. (in Thai).
10. Katanyutanon T, Chanpanya W, Pabao S, Baochanhan S, Noiprem T, Pale S, Saeng Khan J. Self-care behaviors of diabetic and hypertensive patients at a public health center in Bangmuang Subdistrict, Samutprakarn Province. APHEIT Journals. 2017; 6(2): 53-62. (in Thai).
11. Overbaugh KJ. Acute Coronary Syndrome: even nurses outside the ED should recognize its signs and symptoms. AJN. 2009 [cited 2018 Sep 25]; 109:5. Available from http://www. ucdenver.edu/academics/colleges/nursing/Documents/PDF/coronary-syndrome.pdf.
12. Orksuk L, Ruisungnoen W. Perception of symptoms and decision to seek treatment in patients with acute coronary syndrome. Journal of Nurses Association of Thailand, North-Eastern Division. 2012; 30(2): 89-97. (in Thai).
13. Porras LP, Whitehead DL, Strike PC, Steptoe A. Pre-hospital delay in patients with acute coronary syndrome: factors associated with patient decision time and home-to-hospital delay. Eur J Cardiovasc Nur. 2009 [cited 2018 Oct 10]; 8(1): 26-33. Available from https://www.ncbi. nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2652658/?report=printable.
14. Siripakkulwat C, Bhuddee C, Rungjang N. The empowerment of Ban Dong Community network for the surveillance of emergency cardiovascular disease. National Institute for Emergency Medicine. 2016 [cited 2018 Sep 21]. Available from http://www.niems.go.th/th/ View/Knowledge Base.aspx?CateId=3185. (in Thai).
15. Wetayawong L, Rongmuang D, Thongdee J, Nakchattri C, Rakchart P, Ratanaprom A. The effects of advocacy communication on knowledge and symptom management of Acute Coronary Syndrome (ACS) among people living in community. The Southern College Network Journal of Nursing and Public Health. 2017; 4(1): 89-101. (in Thai).
16. Ibanez B, James S, Agewall S, Antunes MJ, Ducci CB, Bueno H, et al. 2017 ESC Guidelines for the management of acute myocardial infarction in patients presenting with ST-segment elevation: The Task Force for the management of acute myocardial infarction in patients presenting with ST-segment elevation of the European Society of Cardiology (ESC). Eur Heart J. 2018;39(2):119-177. doi: 10.1093/eurheartj/ehx393
17. Health Data Center - HDC. Mortality rate: Acute Coronary Syndrome. Year 2016-2018. Ministry of Public Health. 2018. [cited 2018 October 4]. Available from https://hdcservice.moph.go.th /hdc/ main/index_pk.php. (in Thai).
18. Health Data Center - HDC. New Incidence rate: hypertension disease and diabetes disease. Year 2016-2018. Ministry of Public Health. [cited 2018 October 4]. Available from https:// hdcservice. moph. go.th/hdc/main/indexpk.php. (in Thai).
19. Ministry of Public Health. Bureau of Non Communicable Diseases. Guideline for assessment of cardiovascular risk. Bangkok: WVO officer of printing mill; 2014. (in Thai).
20. Pender NJ, Murdaugh CL, Parsons MA. Health promotion in nursing practice. 5th Edition. New Jersey: Pearson Education, Inc.; 2006.
21. Danyuthasilpe C. Pender’s health promotion model and its applications in nursing practice. Songklanagarind Journal of Nursing. 2018:132-141. (in Thai).
22. Buapum P., Kulrattanawiroj P. Health promoting behaviors of patients with chronic illness in Chainat Province. Thaksin University Journal; 14(3): 199-205. (in Thai).
23. Mukthong P, Thongkote W and Ungpansattawong S. Population sample parameter statistic by Yamane. [cited 2017 September 21]. Available from https://sc2. kku.ac.th/stat/statweb/images/Eventpic/60/Seminar/01_9_Yamane.pdf. (in Thai).
24. Bloom B, Engelhart MD, Furst E, Hill WH, Krathwohl D. Taxonomia de objetivos educacionais. 7th Ed. Porto Alegre: Editora Globo; 1979.
25. Siripakkulwat V, Bhuddee C, Rungjang. The empowerment of Ban Dong community network for the surveillance of emergency cardiovascular disease [document on the Internet]. National Institute for Emergency Medicine: Institute; 2016 [updated 2017 November 9; cited 2018 September 25] Available from http://www.niems. go.th/th/View/ KnowledgeBase.aspx?CateId=3185. (in Thai).
26. Choi S, Rankin S, Stewart A, Oka R. Perceptions of coronary heart disease risk in Korean immigrants with type 2 diabetes. Diabetes Educ. 2008;34(3):484-92. doi:10.1177/01457217083169 49
27.McSweeney JC, Cody M, O'Sullivan P, Elberson K, Moser DK, Garvin BJ. Women's early warning symptoms of acute myocardial infarction. Circulation. 2003;108(21):2619-23. doi: 10.1161/01.CIR.0000 097116.29625.7C
28. Punset K, Klinthuesin S, Kingkaew A, Wongmaneeroj. Cardiovascular risk among staffs working at the central of ministry of public health using risk assessment of Rama - EGAT Heart Score. Nursing journal of the ministry of public health. 2015: 57-70. (in Thai).
29. Kumloypha K. Health behaviors of diabetic patients in the diabetes mellitus clinic of Kangsanamnang Hospital, Nakhonrachasima Province. The journal of Boromarajonani College of Nursing, Nakhonrachasima. 2011; 17(1): 17-30. (in Thai).
30. Songteh J. Health behaviors contributing to risks of coronary heart disease among Thai Muslim in the Meesuwan 3 community. [Master Independent Study of Public Health]. Bangkok: Thammasat University; 2011. (in Thai).
31. Juntanon N, Singchai B, Worawong W. Self care behavior of hypertension patients who live in Muang district, Chumphon Province. KKU Research Journal. 2011; 16(6): 749-58. (in Thai).
32. Chuenwatana W, Sornpakdee N. Self-care behaviors of diabetic patients. Patumthani University Academic Journal. 6(3); 163-70. (in Thai).
2. Ministry of Public Health. Bureau of Non Communicable Diseases. Annual report 2016. Bangkok: WVO officer of printing mill; 2016. (in Thai).
3. Ministry of Public Health. Bureau of Non Communicable Diseases. Annual report 2017. Bangkok: Bureau of Non Communicable Diseases; 2017. (in Thai).
4. Punmung N, Chaiyawan H, Saengsuwanto N. World heart day: a motto 2016. Bangkok: Bureau of Non Communicable Diseases; 2016. (in Thai).
5. Lewis SL, Bucher L, Heitkemper MM, Harding MM. Medical-Surgical nursing: assessment and management of clinical problems. 10th Ed. St. Louis, Missouri: Elsevier; 2017.
6. Malakul W. Physiological role of the renin-angiotensin system in atherosclerosis. Naresuan Phayao Journal; 2011 [updated 2015 February 20; cited 2019 July 16]. Available from:http://journal.up.ac.th/files/journal_issue_list/ 1141_34.pdf. (in Thai).
7. American Heart Association. Acute Coronary Syndrome. 2018. [updated 2015 Jul 31; cited 2018 Oct 10] Available from https://www.heart. org/en/health-topics/heart-attack/about-heart-attacks/acute-coronary-syndrome.
8. World Health Organization. World Health Statistics 2018. [updated 2018 October 13; cited 2018 Oct 10] from http://apps.who.int/iris/ bitstream/handle/10665/272596/9789241565585-eng.pdf?ua=1.
9. Haisog S, Jumneansuk A, Trakulpong W, Srikhatkhow W, Sangnoi S. Health factors and self-care among patients with chronic disease in Dong Khi Lek Health Promoting Hospital, Muang District, Prachinburi Province. in: Faculty of Public Health Mahidol University, Thammasat University, National Health Commission Office, editors. The 1th National community health system conference: community health system driven: pathways to health equity and sustainability; 2017 July 17; Ambassador Hotel Bangkok. Nakhon Pathom: Sun Packaging 2014 Co.,LTD; 2017. p. 33-34. (in Thai).
10. Katanyutanon T, Chanpanya W, Pabao S, Baochanhan S, Noiprem T, Pale S, Saeng Khan J. Self-care behaviors of diabetic and hypertensive patients at a public health center in Bangmuang Subdistrict, Samutprakarn Province. APHEIT Journals. 2017; 6(2): 53-62. (in Thai).
11. Overbaugh KJ. Acute Coronary Syndrome: even nurses outside the ED should recognize its signs and symptoms. AJN. 2009 [cited 2018 Sep 25]; 109:5. Available from http://www. ucdenver.edu/academics/colleges/nursing/Documents/PDF/coronary-syndrome.pdf.
12. Orksuk L, Ruisungnoen W. Perception of symptoms and decision to seek treatment in patients with acute coronary syndrome. Journal of Nurses Association of Thailand, North-Eastern Division. 2012; 30(2): 89-97. (in Thai).
13. Porras LP, Whitehead DL, Strike PC, Steptoe A. Pre-hospital delay in patients with acute coronary syndrome: factors associated with patient decision time and home-to-hospital delay. Eur J Cardiovasc Nur. 2009 [cited 2018 Oct 10]; 8(1): 26-33. Available from https://www.ncbi. nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2652658/?report=printable.
14. Siripakkulwat C, Bhuddee C, Rungjang N. The empowerment of Ban Dong Community network for the surveillance of emergency cardiovascular disease. National Institute for Emergency Medicine. 2016 [cited 2018 Sep 21]. Available from http://www.niems.go.th/th/ View/Knowledge Base.aspx?CateId=3185. (in Thai).
15. Wetayawong L, Rongmuang D, Thongdee J, Nakchattri C, Rakchart P, Ratanaprom A. The effects of advocacy communication on knowledge and symptom management of Acute Coronary Syndrome (ACS) among people living in community. The Southern College Network Journal of Nursing and Public Health. 2017; 4(1): 89-101. (in Thai).
16. Ibanez B, James S, Agewall S, Antunes MJ, Ducci CB, Bueno H, et al. 2017 ESC Guidelines for the management of acute myocardial infarction in patients presenting with ST-segment elevation: The Task Force for the management of acute myocardial infarction in patients presenting with ST-segment elevation of the European Society of Cardiology (ESC). Eur Heart J. 2018;39(2):119-177. doi: 10.1093/eurheartj/ehx393
17. Health Data Center - HDC. Mortality rate: Acute Coronary Syndrome. Year 2016-2018. Ministry of Public Health. 2018. [cited 2018 October 4]. Available from https://hdcservice.moph.go.th /hdc/ main/index_pk.php. (in Thai).
18. Health Data Center - HDC. New Incidence rate: hypertension disease and diabetes disease. Year 2016-2018. Ministry of Public Health. [cited 2018 October 4]. Available from https:// hdcservice. moph. go.th/hdc/main/indexpk.php. (in Thai).
19. Ministry of Public Health. Bureau of Non Communicable Diseases. Guideline for assessment of cardiovascular risk. Bangkok: WVO officer of printing mill; 2014. (in Thai).
20. Pender NJ, Murdaugh CL, Parsons MA. Health promotion in nursing practice. 5th Edition. New Jersey: Pearson Education, Inc.; 2006.
21. Danyuthasilpe C. Pender’s health promotion model and its applications in nursing practice. Songklanagarind Journal of Nursing. 2018:132-141. (in Thai).
22. Buapum P., Kulrattanawiroj P. Health promoting behaviors of patients with chronic illness in Chainat Province. Thaksin University Journal; 14(3): 199-205. (in Thai).
23. Mukthong P, Thongkote W and Ungpansattawong S. Population sample parameter statistic by Yamane. [cited 2017 September 21]. Available from https://sc2. kku.ac.th/stat/statweb/images/Eventpic/60/Seminar/01_9_Yamane.pdf. (in Thai).
24. Bloom B, Engelhart MD, Furst E, Hill WH, Krathwohl D. Taxonomia de objetivos educacionais. 7th Ed. Porto Alegre: Editora Globo; 1979.
25. Siripakkulwat V, Bhuddee C, Rungjang. The empowerment of Ban Dong community network for the surveillance of emergency cardiovascular disease [document on the Internet]. National Institute for Emergency Medicine: Institute; 2016 [updated 2017 November 9; cited 2018 September 25] Available from http://www.niems. go.th/th/View/ KnowledgeBase.aspx?CateId=3185. (in Thai).
26. Choi S, Rankin S, Stewart A, Oka R. Perceptions of coronary heart disease risk in Korean immigrants with type 2 diabetes. Diabetes Educ. 2008;34(3):484-92. doi:10.1177/01457217083169 49
27.McSweeney JC, Cody M, O'Sullivan P, Elberson K, Moser DK, Garvin BJ. Women's early warning symptoms of acute myocardial infarction. Circulation. 2003;108(21):2619-23. doi: 10.1161/01.CIR.0000 097116.29625.7C
28. Punset K, Klinthuesin S, Kingkaew A, Wongmaneeroj. Cardiovascular risk among staffs working at the central of ministry of public health using risk assessment of Rama - EGAT Heart Score. Nursing journal of the ministry of public health. 2015: 57-70. (in Thai).
29. Kumloypha K. Health behaviors of diabetic patients in the diabetes mellitus clinic of Kangsanamnang Hospital, Nakhonrachasima Province. The journal of Boromarajonani College of Nursing, Nakhonrachasima. 2011; 17(1): 17-30. (in Thai).
30. Songteh J. Health behaviors contributing to risks of coronary heart disease among Thai Muslim in the Meesuwan 3 community. [Master Independent Study of Public Health]. Bangkok: Thammasat University; 2011. (in Thai).
31. Juntanon N, Singchai B, Worawong W. Self care behavior of hypertension patients who live in Muang district, Chumphon Province. KKU Research Journal. 2011; 16(6): 749-58. (in Thai).
32. Chuenwatana W, Sornpakdee N. Self-care behaviors of diabetic patients. Patumthani University Academic Journal. 6(3); 163-70. (in Thai).
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
2020-08-09
รูปแบบการอ้างอิง
1.
กรกฎกำจร พ, นามจันทรา ร, ตั้งค้าวานิช ฐ. ความรู้ ความเสี่ยงต่อกลุ่มอาการหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน และพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูงในเขตอำเภอเมืองเชียงราย. Thai J Cardio-Thorac Nurs. [อินเทอร์เน็ต]. 9 สิงหาคม 2020 [อ้างถึง 21 เมษายน 2026];31(1):46-61. available at: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/journalthaicvtnurse/article/view/243979
ฉบับ
ประเภทบทความ
บทความวิจัย
สัญญาอนุญาต
บทความนี้ยังไม่เคยตีพิมพ์หรืออยู่ในระหว่างส่งไปตีพิมพ์ในวารสารอื่น ๆ มาก่อน และกองบรรณาธิการขอสงวนสิทธิ์ในการตรวจทาน และแก้ไขต้นฉบับตามเกณฑ์ของวารสาร ในกรณีที่เรื่องของท่านได้ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารฉบับนี้ถือว่าเป็น ลิขสิทธิ์ของวารสารพยาบาลโรคหัวใจและทรวงอก
