ทัศนคติต่อการฟื้นฟูสมรรถภาพ ความเชื่ออำนาจภายใน - ภายนอกตน และการเสริมพลังอำนาจของคนพิการทางการเคลื่อนไหว ที่สถาบันสิรินธรเพื่อการฟื้นฟูสมรรถภาพทางการแพทย์แห่งชาติ

บทคัดย่อ

ที่มาของปัญหา: ตามพระราชบัญญัติส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตของคนพิการ พ.ศ. 2550 ได้มีแผนพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการฉบับที่ 5 โดยเสริมพลังคนพิการและองค์กรด้านคนพิการให้มีศักยภาพและความเข้มแข็ง เพื่อให้สังคม มีความรู้ความเข้าใจและเจตคติเชิงสร้างสรรค์ต่อความพิการ ประกอบกับการศึกษาการฟื้นฟูสมรรถภาพของคนพิการด้านการเคลื่อนไหวหลายเรื่องพบว่าปัจจัยด้านทัศนคติต่อการฟื้นฟูสมรรถภาพ ความเชื่ออำนาจภายใน - ภายนอกตนมีผลต่อการฟื้นฟูสมรรถภาพของคนพิการทางการเคลื่อนไหว ซึ่งจะมีผลต่อคุณภาพชีวิตของคนพิการรวมทั้งสามารถรักษาระดับความสามารถให้ตลอดจนช่วยให้มีการเสริมสร้างพลังอำนาจของคนพิการอย่างมีประสิทธิภาพต่อไป

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาระดับทัศนคติต่อการฟื้นฟูสมรรถภาพ ระดับความเชื่ออำนาจภายใน - ภายนอกตน กับระดับการเสริมสร้างพลังอำนาจของคนพิการทางการเคลื่อนไหว เปรียบเทียบการเสริมสร้างพลังอำนาจของคนพิการทางการเคลื่อนไหว ตามปัจจัยส่วนบุคคลที่แตกต่างกัน ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างทัศนคติต่อการฟื้นฟูสมรรถภาพ กับการเสริมสร้างพลังอำนาจของคนพิการ และศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างความเชื่ออำนาจภายใน - ภายนอกตน กับการเสริมสร้างพลังอำนาจของคนพิการทางการเคลื่อนไหว

วิธีการศึกษา: กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้ คือ คนพิการทางการเคลื่อนไหว จำนวน 186 คน โดยใช้วิธีการสุ่มแบบเฉพาะเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษาคือ แบบสอบถาม และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์สำเร็จรูป สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน  t - test, F - test, Multiple comparison (LSD) และวิเคราะห์สหสัมพันธ์แบบเพียรสันโดยกำหนดค่านัยสำคัญทางสถิติไว้ที่ระดับ 0.05

ผลการศึกษา: พบว่าทัศนคติต่อการฟื้นฟูสมรรถภาพ ความเชื่ออำนาจภายใน การสร้างเสริมพลังอำนาจของคนพิการทางการเคลื่อนไหวอยู่ในระดับสูง แต่ความเชื่ออำนาจภายนอกอยู่ในระดับต่ำ คนพิการที่มีอายุ สถานภาพสมรส ช่วงเวลาในการเข้ารับบริการฟื้นฟูสมรรถภาพ และสาเหตุที่ทำให้เกิดความพิการแตกต่างกัน มีการเสริมสร้างพลังอำนาจแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ทัศนคติต่อการฟื้นฟูสมรรถภาพมีความสัมพันธ์ทางบวกกับการเสริมสร้างพลังอำนาจอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001)  และความเชื่ออำนาจภายในตนมีความสัมพันธ์ทางบวกกับการเสริมสร้างพลังอำนาจ ส่วนความเชื่อภายนอกตนมีความสัมพันธ์ทางลบกับการเสริมสร้างพลังอำนาจอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001)

สรุป: การศึกษาครั้งนี้พบว่าทัศนคติการฟื้นฟูสมรรถภาพและความเชื่ออำนาจภายใน - ภายนอกมีผลต่อการเสริมพลังอำนาจในการฟื้นฟูสมรรถภาพของคนพิการทางการเคลื่อนไหว และสามารถนำไปวางแผนพัฒนารูปแบบการให้บริการ เพื่อเพิ่มพลังอำนาจของคนพิการทางการเคลื่อนไหวได้