แพทย์ราชบัณฑิต: จากอดีตถึงปัจจุบันและบทบาทในอนาคตสำหรับสังคมไทย
Main Article Content
บทคัดย่อ
แพทย์ราชบัณฑิตในสำนักวิทยาศาสตร์ ราชบัณฑิตยสภา มีทั้งหมด 30 คนในช่วงเวลา 80 ปี ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2485 จนถึงปี พ.ศ. 2565 ทั้งหมดได้ทำงานตามหน้าที่ที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติราชบัณฑิตยสถาน (พ.ศ. 2476, 2485, 2544) และพระราชบัญญัติราชบัณฑิตยสภา พ.ศ. 2558 โดยเฉพาะในแง่วิชาการให้กับรัฐบาล หน่วยงานของรัฐและเอกชน ตลอดจนประชาชนทั่วไป สมกับที่ได้รับโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งให้เป็นราชบัณฑิต มีบทบาทสำคัญเกี่ยวกับการบัญญัติศัพท์แพทยศาสตร์เพื่อให้มีการใช้ภาษาไทยในวงการแพทย์ได้เป็นมาตรฐาน และสื่อสารให้ประชาชนทั่วไปได้เข้าใจตรงกัน ตลอดจนเผยแพร่ความรู้ทางแพทย์ให้เป็นประโยชน์ต่อส่วนรวม อย่างไรก็ตาม ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีและการสื่อสารผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ต่าง ๆ เป็นเรื่องท้าทายบรรดาราชบัณฑิตทั้งหลายไม่เฉพาะแต่แพทย์ราชบัณฑิต บทบาทของแพทย์ราชบัณฑิตในอนาคตสำหรับสังคมไทยอาจจะต้องพิจารณาโดยผู้มีส่วนร่วมทั้งหมดในสังคม ซึ่งควรที่จะขยายออกไปร่วมในบริบทของสังคมโลก
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ประกาศตั้งราชบัณฑิตย์สภา. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 43 หน้า 102-105 วันที่ 25 เมษายน 2469.
พระราชบัญญัติว่าด้วยราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2476. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 51 หน้า 128-146 วันที่ 24 เมษายน 2477.
ประกาศเรื่องการตั้งภาคีของราชบัณฑิตยสถาน. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 51 หน้า 626-638 วันที่ 3 มิถุนายน 2477.
สัญญา สุขพณิชนันท์. ทำเนียบศิษย์เก่าศิริราช. ใน : อภิรัตน์ ตั้งอนันตรัตน์, ธีรดนย์ ตรีชัยรัศนี, ศิลป์ สัจจะวัฒนิวมล, และคณะบรรณาธิการ. เวชชนิสสิต เล่มที่ 20 ปีการศึกษา 2550-2557. คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล.
คณะกรรมการจัดทำหนังสือ 120 ปี ศิริราช. 120 ปี ศิริราช. คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล. กรุงเทพมหานคร : แปลน พริ้นท์ติ้ง, 2551.
พระราชบัญญัติราชบัณฑิตยสถาน พุทธศักราช 2485. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 59 ตอนที่ 22 หน้า 789-798 วันที่ 1 เมษายน 2485.
ประกาสสำนักนายกรัถมนตรี เรื่องแต่งตั้งราชบันดิต. ราชกิจจานุเบกสา. เล่ม 59 ตอนที่ 65 หน้า 2591-2595 วันที่ 6 ตุลาคม 2485.
วิเชียร ทองแตง, ตุ้มทิพย์ แสงรุจิ, ชัยรัตน์ ฉายากุล (บรรณาธิการกลาง). ปูชนียาจารย์ 120 ปีโรงเรียนแพทย์ศิริราช. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง, 2554.
หนังสืออนุสรณ์เนื่องในงานพระราชทานเพลิงศพพันโท นายแพทย์นิตย์เวชชวิศิษฎ์ (หลวงนิตย์เวชชวิศิษฎ์) ณ เมรุหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส 29 กันยายน 2523
ประกาสสำนักนายกรัถมนตรี เรื่องบัญญัติสัพท์ฉบับที่ 3. ราชกิจจานุเบกสา. เล่ม 61 ตอนที่ 8 หน้า 174-241 วันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2487.
ราชบันดิตสาร สำนักวิทยาสาตร. ปีที่ 1 เล่มที่ 1 มิถุนายน 2487. พระนคร : โรงเรียนช่างพิมพ์ วัดสังเวช, 2487.
สารานุกรมไทย ฉบับราชบัณฑิตยสถาน ตอนที่ 1 ก-กงส์. ที่ระลึกในงานพระราชทานเพลิงศพ หลวงรถรัฐวิจารณ์ (พุด รักตประจิต) ณ เมรุวัดเทพศิรินทราวาส วันพฤหัสบดีที่ 3 มีนาคม พ.ศ. 2498.
สัญญา สุขพณิชนันท์. ชีวประวัติและผลงานของศาสตราจารย์ นายแพทย์เฉลิม พรมมาส. เวชบันทึกศิริราช 2559;9:115-131.
พระราชบัญญัติราชบัณฑิตยสถาน (ฉะบับที่ 2) พุทธศักราช 2487. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 61 ตอนที่ ๗๙ หน้า 1215-1220 วันที่ 31 ธันวาคม 2487
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นพ.อรรถสิทธิ์ เวชชาชีวะ (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EUK2644003
ศาสตราจารย์กิตติคุณ นายแพทย์วิศิษฏ์ สิตปรีชา. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://science.royalsociety.go.th/%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B4%E0%B8%A9%E0%B8%8F%E0%B9%8C-%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B8%95%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B5%E0%B8%8A%E0%B8%B2/
ราชบัณฑิตยสถาน. ที่ระลึก งานสมโภชกรุงรัตนโกสินทร์ ๒๐๐ ปี ราชบัณฑิตยสถาน พุทธศักราช 2525. กรุงเทพฯ : บพิธการพิมพ์, 2525.
ศาสตราจารย์ นายแพทย์ อดุลย์ วิริยเวชกุล (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EUK3723081
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นพ.ยงยุทธ วัชรดุลย์ (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EUP1443005
ศาสตราจารย์ ดร. นพ.เรีอน สมณะ (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จากhttps://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EUP0344031
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นพ.บูรณะ ชวลิตธำรง (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EYJ2354078
ศาสตราจารย์กิตติคุณ นพ.ประสิทธิ์ ฟูตระกูล (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EUP5832031
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร. นพ.สมชัย บวรกิตติ (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EUN4224041
คณะกรรมการจัดทำพจนานุกรมศัพท์แพทยศาสตร์. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_list.asp?m=BOARD-LIST&p=BOARD-SCI&s=10#
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร. นพ.ปณต มิคะเสน (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EYJ1835041
รองศาสตราจารย์ นายแพทย์กฤษณ์ จาฏามระ. [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://science.royalsociety.go.th/%E0%B8%81%E0%B8%A4%E0%B8%A9%E0%B8%93%E0%B9%8C-%E0%B8%88%E0%B8%B2%E0%B8%8F%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B8%A3%E0%B8%B0/
บุคคลคุณภาพแห่งปี 2017 ด้านวิทยาศาสตร์ ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์ประเสริฐ ทองเจริญ (อายุ 84 ปี) ผู้เชี่ยวชาญด้านไวรัสวิทยาขององค์การอนามัยโลก. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก http://www.thaifstt.org/index2/index.php/32-2016-06-25-10-40-16/2016-06-25-10-40-40/2017/180-2017-11-08-02-30-32
ศาสตราจารย์ นายแพทย์วิชัย ตันไพจิตร. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EUO3702081
พระราชบัญญัติราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2544. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 118 ตอนที่ 104 ก หน้า 1-10 วันที่ 12 พฤศจิกายน 2544.
ศาสตราจารย์ นายแพทย์สุรพล อิสรไกรศีล (ราชบัณฑิต). [อินเตอร์เน็ต] 2563. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table_lite.asp?i=0050002605001002%2F63EUK4152059
ศาสตราจารย์ นายแพทย์นิพนธ์ พวงวรินทร์ (พระนิพนธ์ สุนิพนฺโธ) [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://science.royalsociety.go.th/%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%9E%E0%B8%99%E0%B8%98%E0%B9%8C-%E0%B8%9E%E0%B8%A7%E0%B8%87%E0%B8%A7%E0%B8%A3%E0%B8%B4%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B8%A3%E0%B9%8C/
พระราชบัญญัติราชบัณฑิตยสภา พ.ศ. 2558. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 132 ตอนที่ 10 ก หน้า 1-11 วันที่ 13 กุมภาพันธ์ 2558.
รายชื่อราชบัณฑิตและภาคีสมาชิกประจำสาขาวิชา. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_list.asp?p=ABOUT-RBD&s=1
รายนามราชบัณฑิตและภาคีสมาชิก สำนักวิทยาศาสตร์ ตามประเภทวิชาและสาขาวิชา. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_list.asp?p=ABOUT-RBD&s=3
เหรียญดุษฎีมาลา จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี. สาขาวิชา. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 24]. เข้าถึงได้จาก https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B9%80%E0%B8%AB%E0%B8%A3%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%8D%E0%B8%94%E0%B8%B8%E0%B8%A9%E0%B8%8E%E0%B8%B5%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%A5%E0%B8%B2
รายพระนามและชื่อผู้ได้รับพระราชทานเหรียญดุษฎีมาลา จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี. สาขาวิชา. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 30]. เข้าถึงได้จาก https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0%E0%B8%8A%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B9%84%E0%B8%94%E0%B9%89%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%9A%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%8A%E0%B8%97%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B9%80%E0%B8%AB%E0%B8%A3%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%8D%E0%B8%94%E0%B8%B8%E0%B8%A9%E0%B8%8E%E0%B8%B5%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%A5%E0%B8%B2
ค้นหาราชบัณฑิตและภาคีสมาชิก สำนักวิทยาศาสตร์. [อินเตอร์เน็ต] 2565. [เข้าถึงเมื่อ 2565 เม.ย. 17]. เข้าถึงได้จาก https://www.orst.go.th/iwfm_table.asp?a=26