Perceptions, Knowledge, Attitudes, and Participation of Families and Communities in Caring for Methamphetamine Users Undergoing Treatment
Keywords:
problem perception, knowledge, attitude, family and community participation, methamphetamine usersAbstract
This descriptive study examined problem perception, knowledge, attitudes, and family and community participation in caring for methamphetamine users receiving outpatient treatment at Udon Thani Hospital. Participants were purposively selected and included 15 patients undergoing substance abuse treatment, 15 family caregivers, and 42 community leaders, totaling 72 participants. Research instruments consisted of a demographic interview form, the World Health Organization Quality of Life Questionnaire: Thai version (WHOQOL-BREF-THAI), a knowledge test, an attitude scale, a family caregiving practice scale, a community participation scale, and focus group discussion guidelines. Content validity was acceptable, with IOC values ranging from 0.67 to 1.00. Reliability testing showed Cronbach’s alpha coefficients of 0.97 for quality of life, 0.83 for knowledge, 0.90 for attitudes, 0.90 for family caregiving practices and 0.98 for community participation. Data were collected from 13 communities in Mueang District, Udon Thani Province. Descriptive statistics were used for quantitative data, while qualitative data were analyzed using a summary of findings.
The findings showed that most patients were male (93.30%) with a mean age of 32.47 years old and had poor quality of life. Most caregivers were female parents (86.70 %) with a mean age of 59.13 years old. The majority of community leaders were village health volunteers. Communities perceived substance abuse as serious problems, noting that many substance abusers had not entered treatment or had relapsed. Major problems included poor self-care, limited employment opportunities, family burden and stress, negative community attitudes, weak collaboration among related sectors, insufficient law enforcement and environmental conditions that facilitated access to drugs. Caregivers primarily possessed low knowledge levels, while community leaders showed moderate knowledge. Attitudes, family caregiving practices and community participation were all at moderate levels.
The finding suggest relevant agencies should promote and strengthen the capacity of families and communities through accurate knowledge, positive attitudes, skill development and integrated collaboration is essential for effective and sustainable substance abuse care.
References
คณะกรรมการบริหารเครือข่ายองค์กรวิชาการสารเสพติด. รายงานผลการสำรวจครัวเรือนเพื่อคาดประมาณจำนวนประชากรผู้ใช้สารเสพติดของประเทศไทย ปี พ.ศ. 2567 [อินเทอร์เน็ต]. 2567. [เข้าถึงเมื่อ 22 ก.ย.2568]. เข้าถึงได้จาก: https://nctc.oncb.go.th/download/article/article_20250606155931.pdf
กองควบคุมวัตถุเสพติด. ข้อมูลเกี่ยวกับเมทแอมเฟตามีน [อินเทอร์เน็ต]. 2566. [เข้าถึงเมื่อ 22 ก.ย. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://narcotic.fda.moph.go.th/information-about-drugs/metamphetamine
นันทา ชัยพิชิตพันธ์, วัชรี มีศิลป์, สีอรุณ แหลมภู่. ปัจจัยที่มีผลต่อความรอบรู้ทางสุขภาพในผู้ป่วยเสพติดยาบ้า: กรมการแพทย์. วารสารกรมการแพทย์. 2565;47(4):122–129.
กรมกิจการพลเรือนทหารบก. สถานการณ์ปัญหายาเสพติดตามแนวชายแดนปัจจุบัน [อินเทอร์เน็ต]. 2567. [เข้าถึงเมื่อ22ก.ย.2568]. เข้าถึงได้จาก: https://doca.rta.mi.th/news/
กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือแนวทางการดำเนินงานบำบัดรักษาและฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติดตามประมวลกฎหมายยาเสพติด (ฉบับปรับปรุง) [อินเทอร์เน็ต]. 2567. [เข้าถึงเมื่อ 22 ก.ย. 2568]. เข้าถึงได้ จาก: https://ncmc.moph.go.th/home/upload/web_download
คณะกรรมการบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติด. สถานการณ์การบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติด
[อินเทอร์เน็ต].2567. [เข้าถึงเมื่อ22ก.ย.2568].เข้าถึงได้จาก: https://ncmc.moph.go.th/home/
ชลอวัฒน์ อินปา, พิศิษฐ์ ศรีประเสริฐ. ปัจจัยที่ส่งผลต่อการเข้ารับการบำบัดรักษาครบตามเกณฑ์ของผู้ป่วยยาเสพติดในจังหวัดตาก. วารสารสาธารณสุขล้านนา. 2564;17(2):91–100.
กุลนรี หาญพัฒนชัยกูร, เนาวรัตน์ เกษมพร, ภาสินี โทอินทร์, นวลละออง ทองโคตร. ปัจจัยที่มีผลต่อการบำบัดรักษายาเสพติดซ้ำของผู้ติดยาเสพติด. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ. 2564;15(2):1–11.
เสาวลักษณ์ ทาแจ้ง, สุกัญญา กาญจนบัตร, นภาจันทร์ ชาปลิก, จริยา มงคลสวัสดิ์, ธันยาพร โคตรชุม, กชนิภา ขวาวงษ์. การศึกษาการกลับไปใช้สารเมทแอมเฟตามีนซ้ำของผู้ป่วยยาเสพติดที่รับการบำบัดรักษาในโรงพยาบาลธัญญารักษ์ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี. 2566, 34(2), 127–136.
วนิตตา พิทยาเรืองนนท์, อารณีย์ วิวัฒนาภรณ์. ปัญหาในการบำบัดรักษาผู้ติดยาเสพติด: กรณีศึกษาในสถานพยาบาลของรัฐ. วารสารวิจัยธรรมศึกษา. 2565;5(2):94–102.
อรรจนกร สมเกียรติกุล. การพัฒนารูปแบบการบำบัดรักษาผู้ติดยาเสพติดโดยการมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชน จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิชาการและวิจัยยาเสพติด. 2566;1(1):28–40.
พิชิต มีแสง, อาทิตยา ฉัตรชัยรัตนเวช, ปริยกร ชาลีพรม, ปพิชญาลักษณ ตันดี. ปัจจัยแห่งความสำเร็จในการบำบัดฟื้นฟูยาเสพติดโดยการมีส่วนร่วมของชุมชน: กรณีศึกษาโครงการชุมชนยั่งยืนเพื่อแก้ไขปัญหายาเสพติดแบบครบวงจร. วารสารวิชาการและวิจัยยาเสพติด. 2566;1(1):41–55.
นุชรีย์ ทองเจิม, ธีรวัฒน์ สกุลมานนท์, ลัดดาวัลย์ สิทธิสาร. การพัฒนารูปแบบการบำบัดฟื้นฟูผู้ใช้ยาเสพติดโดยชุมชนเป็นฐาน. ราชาวดีสาร วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีสุรินทร์. 2566;13(2):17–30.
กระทรวงสาธารณสุข. แนวทางการดำเนินงานบำบัดรักษาและฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด (ฉบับปรับปรุง) [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 22 ก.ย. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://ncmc.moph.go.th/home/upload/web_download/
กรมการแพทย์. แนวทางการดำเนินงานฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ใช้ยาและสารเสพติดระยะยาวในโรงพยาบาลชุมชนด้วยรูปแบบมินิธัญญารักษ์ [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 22 ก.ย. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://online.anyflip.com/cbilx/deyi/mobile/index.html
กรมสุขภาพจิต. แบบวัดคุณภาพชีวิตขององค์การอนามัยโลกชุดย่อฉบับภาษาไทย [อินเทอร์เน็ต].2545. [เข้าถึงเมื่อ 22 ก.ย. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://dmh.go.th/test/download/files/whoqol.pdf
ปาจรีย์ สาระลุก. การพัฒนาแนวทางการบำบัดรักษาผู้ป่วยยาเสพติด โรงพยาบาลป่าโมก จังหวัดอ่างทอง อินเทอร์เน็ต]. 2567[เข้าถึงเมื่อ22ก.ย.2568].เข้าถึงได้จาก:https://atg-h.moph.go.th/sites/
มนฤดี วงศ์จิตรัตน์. ปัจจัยทำนายความสำเร็จในการหยุดใช้เมทแอมเฟตามีนระหว่างเข้ารับบริการเมทริกซ์โปรแกรม. วารสารสุขภาพจิตแห่งประเทศไทย. 2566;31(3):176–189.
เจตนา คันธาทิพย์. ผลการพัฒนารูปแบบผู้ดูแลผู้ป่วยจิตเวชและยาเสพติดในชุมชน จังหวัดราชบุรี. วารสารวิจัยเพื่อการส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิต. 2568;5(2):30–41.
ชวนพิศ เคหาบาล. ประสิทธิผลของโปรแกรมการบำบัดฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วยยาเสพติดโดยใช้รูปแบบ CBTx“ชุมชนล้อมรักษ์”ต่อการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายและการเสพสารแอมเฟตามีนของผู้ป่วยยาเสพติด อำเภอเชียงขวัญ จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารวิจัยและพัฒนานวัตกรรมทางสุขภาพ.2568;6(2):274–287.
นิตยา เติมแก้ว, วัชรินทร์ ทองสีเหลือง. การพัฒนารูปแบบการขับเคลื่อนการบำบัดรักษาและฟื้นฟู
สมรรถภาพผู้ใช้ยาเสพติดโดยการมีส่วนร่วมของชุมชน: กรณีศึกษาตำบลน้ำพอง จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิชาการและวิจัยยาเสพติด. 2567;2(2):25–37.
กฤศ กุลบุตรดี, สยาม ประสานพิมพ์, วิยะดา ประสานพิมพ์, พงศ์พิพัฒน์ เหิมฉลาด, พรปวี เปียวัน,เพียงฤทัย เพียงฤทัยและคนอื่นๆ. ผลของโปรแกรมการบำบัดโดยการมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชนของผู้ป่วยใช้ยาและสารเสพติดที่ไม่มีโรคจิตร่วม ในเขตอำเภอสว่างวีระวงศ์ จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารศูนย์อนามัยที่ 10 อุบลราชธานี. 2566;11(2):17–29.
ศรัญญู สืบจิตต์. รูปแบบการเสริมสร้างความเข้มแข็งทางใจในผู้บำบัดยาเสพติด อำเภองาว จังหวัดลำปาง. วารสารสาธารณสุขมูลฐานภาคเหนือ. 2567;34(2):27–33.
ปรีชญาณ์ นักฟ้อ, อานุภาพ รักสุวรรณ, ฌ.กะเฌอ มณีเทพ. การสังเคราะห์งานวิจัยเกี่ยวกับพฤติกรรมการใช้สารเสพติดระหว่างปี พ.ศ. 2562–2568 [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 22 ก.ย. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://nctc.oncb.go.th/download/article/article_20250910140136.pdf
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
การละเมิดลิขสิทธิ์ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้ส่งบทความโดยตรง
ผลงานที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของผู้นิพนธ์ ขอสงวนสิทธิ์มิให้นำเนื้อหา ทัศนะ หรือข้อคิดเห็นใด ๆ ของบทความในวารสารไปเผยแพร่ทางการค้าก่อนได้รับอนุญาตจากกองบรรณาธิการ อย่างเป็นลายลักษณ์อักษร