THE RELATIONSHIPS OF SELF-EFFICACY, PSYCHOLOGICAL WELL-BEING, AND FAMILY RELATIONSHIP WITH RESILIENCE AMONG OLDER PERSONS IN A COMMUNITY IN THE CENTRAL REGION
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
Objective: To study the relationships of self-efficacy, psychological well-being and family relationship with resilience among older persons.
Methods: This study was a descriptive - correlational research design. The samples were 210 older persons living in a community in the central region of Thailand who were selected by a multi-stage sampling method. Data were collected through interviews. The research tools included the general information questionnaire, the Resilience Inventory, the General Self-Efficacy, the Psychological Well-Being Scale and the family relationship assessment form. Data were analyzed by frequency, percentage, mean, standard deviation, Spearman’s rank-order correlation coefficient and point-biserial correlation coefficient.
Results: The analysis results using Spearman’s rank-order correlation coefficient revealed that self-efficacy and family relationship were positively and significantly related to resilience (r = .453 and .241, respectively; p = .000). The analysis results using point - biserial correlation coefficient showed that psychological well-being was positively and significantly related to resilience (r = .163, p = .018).
Conclusion: The results of this research can be used as basic information for the development of guidelines to strengthen resilience among older persons in the community.
Article Details
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์แล้ว เป็นลิขสิทธิ์ของสมาคมพยาบาลจิตเวชแห่งประเทศไทย
References
กมลพรรณ หอมนาน. (2539). ความสัมพันธ์ระหว่างความรู้สึกมีคุณค่าในตนเอง การรับรู้สมรรถนะในตนเองพฤติกรรมการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยมหิดล.
กรมกิจการผู้สูงอายุ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2562). มาตรการขับเคลื่อนระเบียบวาระแห่งชาติเรื่องสังคมสูงอายุ (พิมพ์ครั้งที่2). บริษัทอัมรินทร์พรินติ้งแอนพับลิชชิ่ง จํากัด (มหาชน).
กรมกิจการผู้สูงอายุ. (2566, 5 กันยายน). สถิติผู้สูงอายุมิถุนายน 2566. https://www.dop.go.th/th/know/side/1/1/2449
กรมสุขภาพจิต (2560). รายงานประจำปีกรมสุขภาพจิต ปีงบประมาณ 2560. บริษัท ละม่อม จำกัด.
กรมสุขภาพจิต (2561). รายงานประจำปีกรมสุขภาพจิต ปีงบประมาณ 2561. กรุงเทพฯ: บริษัทละม่อมจำกัด.
กรรณิกา เรืองเดช ชาวสวนศรีเจริญ, ไพบูลย์ ชาวสวนศรีเจริญ, และเสาวลักษณ์ คงสนิท. (2562). ปัจจัยทำนายความแข็งแกร่งในชีวิตของผู้สูงอายุอาศัยในสถานสงเคราะห์คนชราพื้นที่ภาคใต้. วารสารสุขภาพจิตแห่งประเทศไทย, 2562, 27(2), 65-79.
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2557). ประชากรสูงอายุไทย : ปัจจุบันและอนาคต. ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สำนักงานปลัดกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์.
กระทรวงสาธารณสุข (2556). รายงานการสำรวจสุขภาวะผู้สูงอายุไทย ปี 2556 ภายใต้แผนงานส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุและผู้พิการ. วัชรินทร์ พี.พี.
กัลยรัตน์ ศรกล้า,วารี กังใจ, และสหัทยา รัตนจรณะ. (2562). ปัจจัยทำนายความยืดหยุ่นของผู้สูงอายุที่อาศัยในสถานสงเคราะห์คนชรา. วารสารวิจัยสุขภาพและการพยาบาล, 35(2), 163-173.
เกษร สายธนู, อมรรัตน์ นธะสิทธิ์, และเกษราภรณ์ เคนบุปผา. (2562). ความสัมพันธ์ระหว่างความแข็งแกร่งในชีวิตและภาวะซึมเศร้าของผู้สูงอายุในชุมชนแห่งหนึ่งในจังหวัดอุบลราชธานี. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต, 33(3), 45-55.
ฉัตรฤดี ภาระญาติ. (2558). ปัจจัยทำนายพลังสุขภาพจิตของผู้สูงอายุ. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยบูรพา.
ชนัญชิดาดุษฎี ทูลศิริ, ภรภัทร เฮงอุดมทรัพย์, นุจรี ไชยมงคล, และปาจรา โพธิหัง. (2562). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อความ สามารถในการยืนหยัดเผชิญวิกฤต ของผู้สูงอายุโรคเรื้อรังในชุมชน: การทดสอบความสัมพันธ์เชิงสาเหตุ. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์มหาวิทยาลัยบูรพา, 27(1), 78-88.
นภัสสร จันทร์สอน, วารี กังใจ, และสหัทยา รัตนจรณะ. (2561). ปัจจัยทำนายพลังสุขภาพจิตผู้สูงอายุโรคเบาหวาน. วารสารการพยาบาลและสุขภาพ, 12(2), 12-24.
เบญจมาศ นาควิจิตร. (2551). ปัจจัยทางจิตสังคมที่เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพตนเองและความสุขของผู้สูงอายุในชมรมผู้สูงอายุของโรงพยาบาลสังกัดสำนักงานแพทย์กรุงเทพมหานคร. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ปนัทสุ หาระบตุร. (2552). ปัจจัยด้านครอบครัวที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของผู้สูงอายุอำเภอโคกเจริญ จังหวัดลพบุรี. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยบูรพา.
ปิยะกมล วิจิตรศิริ. (2555). ความเป็นปราชญ์ การสนับสนุนทางสังคม และความผาสุกทางใจของผู้สูงอายุในชมรมผู้สูงอายุวัดสำรอด เขตราษฎร์บูรณะ กรุงเทพมหานคร. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
พัชรินทร์ นินทจันทร์, โสภิณ แสงอ่อน, และทัศนา ทวีคูณ. (2555). โปรแกรมการสร้างเสริมความแข็งแกร่งในชีวิต (A resilience – enhancing program). จุดทอง.
พัชรินทร์ นินทจันทร์. (2558). ความแข็งแกร่งในชีวิต แนวคิด การประเมิน และการประยุกต์ใช้ (Resilience: Concept, Assessment, and Application). จุดทอง.
มุกข์ดา ผดุงยาม และอัญชลี ช. ดูวอล, (2561). กลยุทธ์การฟื้นฟูพลังสุขภาพจิตในผู้สูงอายุ. วารสารพยาบาลทหารบก, 19(1), 66-73.
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2559, 4 มกราคม). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2558. https://thaitgri.org/?p=37841
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2560, 12 มกราคม). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2559. https://thaitgri.org/?p=38427
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2565, 7 พฤศจิกายน). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2564. https://thaitgri.org/?p=40101
เรียม นมรักษ์. (2558). ปัจจัยครอบครัวที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการออกกำลังกายและพฤติกรรมการออกกำลังกายและพฤติกรรมการบริโภคอาหารในผู้สูงอายุภาวะน้ำหนักเกิน อำเภอเมือง จังหวัดนครปฐม. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยบูรพา.
วรัตถ์นันท์ ชุษณะโชติ, จิณห์จุฑา ชัยเสนา ดาลลาส, และภรภัทร เฮงอุดมทรัพย์. (2562). อิทธิพลของปัจจัยด้านจิตสังคมที่มีต่อความสุขของผู้สูงอายุในชุมชน. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 27(2), 40-48.
วลัยพร นันท์ศุภวัฒน์, (2551). การพยาบาลผู้สูงอายุ: ความท้าทายกับภาวะประชากรสูงอายุ. (พิมพ์ครั้งที่ 2). โครงการตำราทางการพยาบาล คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.,
วิไลวรรณ ทองเจริญ. (2554). ศาสตร์และศิลป์การพยาบาลผู้สูงอายุ. โครงการตําราคณะพยาบาลศาสตร์, มหาวิทยาลัย มหิดล.
สกานต์ บุนนาค, วิชัย เอกพลากร, กฤษณา ตรียมณีรัตน์, นิสสรา แผ่นศิลา. (2563). การวิเคราะห์ภาวะสุขภาพ ภาระโรคและความต้องการบริการด้านสุขภาพในผู้สูงอายุไทย [รายงานการวิจัย]. มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทยสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ.
สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์. (2526, 11 เมษายน). ผู้สูงอายุไทยซึมเศร้ารู้หรือไม่. https://nidapoll.nida.ac.th/ data/survey/uploads/FILE-1597989823163.pdf
สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล. (2555). สารประชากร มหาวิทยาลัยมหิดล. สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.
สมัชชาสุขภาพจังหวัดสุพรรณบุรี. (2559, 25 พฤษภาคม). การเตรียมความพร้อมเพื่อวัยสูงอายุที่มีคุณภาพ. http://kbphpp.nationalhealth.or.th/bitstream/handle/ 123456789/7479/20160525-Suphanburi-Older%20person.pdf?sequence=1
สำนักงานสาธารณสุขอำเภอบางปลาม้า. (2562, ธันวาคม). รายงานประจำปี 2562. https://www.spo.moph.go.th/sso/ bangplama-รายงานประจำปี%20บางปลาม้า%202562.pdf
สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดสุพรรณบุรี. (2560, ธันวาคม). รายงานสถานการณ์ทางสังคมจังหวัดสุพรรณบุรี ประจำปี 2560. http://www.suphanburi.m-society.go.th/?cat=14
อรพรรณ ลือบุญธวัชชัย. (2554). การพยาบาลสุขภาพจิตและ จิตเวช (พิมพ์ครั้งที่ 4). บริษัท วี.พริ้น จำกัด.
อรุณลักษณ์ คงไพศาลโสภณ และรังสิมันต์ สุนทรไชยา. (2559). ปัจจัยคัดสรรที่มีความสัมพันธ์กับความเข้มแข็งทางใจของผู้สูงอายุโรคซึมเศร้า. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต, 2(30), 127-142
อุไรวรรณ ชัยชนะวิโรจน์. (2543). ความสัมพันธ์ระหว่างสัมพันธภาพในครอบครัวภาวะสุขภาพการปฏิบัติธรรมกับความ ผาสุกทางจิตวิญญาณของผู้สูงอายุ, [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยบูรพา.
อะเคื้อ กุลประสูติดิลก, โสภณา จิรวงศ์นุสรณ์, ณัฐวดี จิตรมานะศักดิ์, และ ดุษณี ศุภวรรธนะกุล. (2557). การวิเคราะห์เส้นทางปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในเขตบางเขน กรุงเทพมหานคร. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 8(2), 35-46.
Choowattanapakorn, T., Alex, L., Lundman, B., Norberg, A., & Nygren, B. (2010). Resilience among women and men aged 60 years and over in Sweden and in Thailand. Nursing and Health Sciences, 12, 329-335.
Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
Faul, F., Erdfelder, E., Buchner, A., & Lang, A. G. (2009). Statistical power analyses using G*Power 3.1: Tests for correlation and regression analyses. Behavior Research Methods, 41, 1149- 1160.
Friedman, M. M., Bowden, V. R., & Jones, E. G. (2003). Family nursing: Research, theory and practice (5th ed.). Upper Saddle Rive.
Grotberg, E. H. (1995). A guide to promoting resilience in children: Strengthening the human spirit. The Bernard van Leer Foundation.
Grotberg, E. H. (1997, July). The international resilience project finding from the research and the effectiveness of intervention. https://files.eric.ed.gov/ fulltext/ED419584.pdf
Hardy, S. E., Concato, J., & Gill, T. M. (2004). Resilience of community-dwelling older persons. Journal of the American Geriatrics Society, 52(2), 257-262.
Heisel M. J. (2006). Suicide and its Prevention among Older Adults. The Canadian Journal of Psychiatry. 51(3), 143-154.
Isaacs, B., & Akhtar, A. J. (1972). The set test: a rapid test of mental function in old people. Age Ageing. Nov; 1(4): 222-226
Isaacs, B., & Kennie, A. (1973). The Set Test as an aid to the detection of dementia in old people. British Journal of Psychiatry, 123, 467 - 470.
Kessel, G. V. (2013). The ability of older people to overcome adversity: A review of the resilience concept. Geriatric Nursing, 34(2013), 122-127.
Laird, K. T., Lavretsky, H., Paholpak, P., Vlasova, R. M., Roman, M., St Cyr, N., & Siddarth, P. (2019). Clinical correlates of resilience factors in geriatric depression. International Psychogeriatrics, 31(2), 193-202.
MacLeod, S., Musich, S., Hawkins, K., Alsgaard, K., & Wicker, E. R. (2016). The impact of resilience among older adults. Geriatric Nursing, 37(4), 266-272.
McClain J., Gullatt K., & Lee C. (2018, May). Resilience and protective factors in older adults. [Doctoral dissertation, Dominican University]. Dominican Scholar.
Miller, C. A. (2009). Nursing for wellness in older adults (5th ed.). Lippincott. Mi-Seon B, & Ji-Hyun L. (2017). Factor influencing on resilience of elderly gastric cancer patients. Asian Oncology Nurse. 17(3):170-179.
Ryff, C. D., & Keyes, C. L. M. (1995). The structure of psychological well-being revisited. Journal of Personality and Social Psychology, 69, 719-727.
Schwarzer, R., & Jerusalem, M. (1993). Measurement of perceived self-efficacy: Psychometric scales for cross-cultural research. Freie University.
Schwarzer R., Jerusalem M. (January 1995). Generalized self-efficacy scale. https://www.researchgate.net/publication/ 304930542_Generalized_Self-Efficacy_Scale
Sriwantha, S., Jullamate, P., & Piphatvanitcha, N. (2018). Factors related to resilience among elderly patients with end stage renal disease. The Bangkok Medical Journal, 14(1), 29-35.
Wagnild, G. (2003). Resilience and successful aging: Comparison among low and high income older adults. Journal of Gerontological Nursing, 29(12), 42-49.
Well, M. (2010). Resilience in older adults living in rural, suburban, and urban areas. Journal of Rural Nursing and Health Care, 10(2), 45-54.
United Nations. (2017). World population ageing 2017 highlights. New York: Author.
