ประสิทธิผลของโปรแกรมการลดความเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมองในผู้สูงอายุที่มีโรคไม่ติดต่อเรื้อรังในชุมชน: การทบทวนวรรณกรรมเชิงบูรณาการ

บทคัดย่อ

โรคหลอดเลือดสมองเป็นปัญหาสาธารณสุขระดับโลกที่ส่งผลกระทบรุนแรงโดยเฉพาะในผู้สูงอายุที่มีโรคไม่ติดต่อเรื้อรังซึ่งเป็นกลุ่มเสี่ยงสำคัญการลดความเสี่ยงและการจัดการโรคในระดับชุมชนจึงมีความจำเป็นอย่างยิ่งต่อการป้องกันแบบปฐมภูมิการศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทบทวนและสังเคราะห์หลักฐานเชิงประจักษ์เกี่ยวกับประสิทธิผลของโปรแกรมการลดความเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมองในผู้สูงอายุที่มีโรคไม่ติดต่อเรื้อรังในชุมชน โดยใช้รูปแบบการทบทวนวรรณกรรมเชิงบูรณาการ (Integrative review) ตามแนวคิดของ Whittemore และ Knafl ดำเนินการสืบค้นงานวิจัยจากฐานข้อมูล PubMed/MEDLINE, CINAHLและThaiJO ระหว่างปี ค.ศ. 2014-2024 ภายใต้กรอบ PICOS และแนวทาง PRISMA Flow 2020

ผลการศึกษาจากการสืบค้นงานวิจัย 17,869 ฉบับ และคัดกรองตามเกณฑ์จนเหลืองานวิจัยที่นำมาวิเคราะห์ 25 ฉบับ พบว่าโปรแกรมส่วนใหญ่เน้นการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมและใช้เทคโนโลยีสุขภาพ โดยประยุกต์ใช้แนวคิดการรับรู้ความสามารถตนเอง การเสริมพลังอำนาจ และการจัดการตนเอง ดำเนินการโดยพยาบาลและบุคลากรสาธารณสุข ผลลัพธ์แสดงให้เห็นว่าโปรแกรมสามารถลดปัจจัยเสี่ยง เพิ่มพูนความรู้ ปรับปรุงพฤติกรรมสุขภาพ และทำให้ผลลัพธ์ทางคลินิกของผู้สูงอายุดีขึ้น สรุปได้ว่าโปรแกรมการลดความเสี่ยง โรคหลอดเลือดสมองในชุมชน มีประสิทธิผลในการลดปัจจัยเสี่ยงได้อย่างชัดเจน โดยเฉพาะโปรแกรมที่บูรณาการการจัดการตนเองร่วมกับการใช้เทคโนโลยีสุขภาพเพื่อติดตามผลอย่างต่อเนื่อง ผลการศึกษานี้สนับสนุนให้หน่วยบริการปฐมภูมิและพยาบาลนำรูปแบบดังกล่าวไปประยุกต์ใช้เพื่อการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองเชิงรุกในชุมชน