ผลของการใช้นวัตกรรม “บีบๆ กำๆ ขยำ Duft (ดับ) คลาย” ต่อความเครียด ของนักศึกษาพยาบาลศาสตรบัณฑิตชั้นปีที่ 3 วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม

ผู้แต่ง

  • บัณฑิตา อุทโท วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • ประภาพรรณ สิงห์โตหิน วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • ภัทรินทร์ ธรรมดวงศรี สาขาการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

คำสำคัญ:

นวัตกรรม, ความเครียด, นักศึกษาพยาบาล

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลองแบบสองกลุ่มวัดผลก่อนและหลังการทดลอง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ระดับความเครียดของนักศึกษาพยาบาลศาสตรบัณฑิตชั้นปีที่ 3 วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม และ 2) ผลของนวัตกรรมและความพึงพอใจในการใช้นวัตกรรม“บีบๆ กำๆ ขยำ Duft (ดับ) คลาย”ต่อระดับความเครียดของนักศึกษาพยาบาลศาสตรบัณฑิตชั้นปีที่ 3 วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม แบ่งเป็นกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม กลุ่มละ 16 คน โดยการสุ่มอย่างง่ายตามคุณสมบัติการคัดเข้า เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ เครื่องมือที่ใช่ในการทดลองคือ นวัตกรรม “บีบๆ กำๆ ขยำ Duft (ดับ) คลาย”
ที่พัฒนาขึ้นตามแนวคิดการพัฒนานวัตกรรม SMNC Step (Srimahasarakham Nursing College Step) ประกอบด้วยลูกบอลนุ่มสีฟ้าผสมกลิ่นลาเวนเดอร์ และ QR Code เพื่อฟังเพลงคลาสสิกระหว่างการบีบลูกบอล และเครื่องมือในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือแบบสอบถามข้อมูลทั่วไป แบบประเมินความเครียด SPST-20 (Suanprung stress test-20) และแบบประเมินความพึงพอใจการใช้นวัตกรรม ซึ่งมีค่าสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาค เท่ากับ 0.92 กลุ่มทดลองจะได้รับการใช้นวัตกรรมอย่างต่อเนื่องเป็นเวลา 10 วัน และกลุ่มควบคุมจะใช้วิธีการจัดการความเครียดในแบบของตนเอง วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยของกลุ่มตัวอย่าง 2 กลุ่มที่เป็นอิสระต่อกัน (Independent t-test) ผลการวิจัยพบว่านวัตกรรมมีประสิทธิผลในการลดระดับความเครียดของกลุ่มทดลอง โดยมีระดับความเครียดลดลง (𝑥̅=32.13, SD=3.22) แตกต่างจากกลุ่มควบคุม (𝑥̅=42.06, SD=13.90) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 และกลุ่มทดลองมีความพึงต่อการใช้นวัตกรรมทั้งในด้านความรู้สึกผ่อนคลาย ความสะดวกในการพกพา และความเหมาะสมของกลิ่นและเสียงอยู่ในระดับมาก (𝑥̅=4.48, SD=0.12)

ประวัติผู้แต่ง

บัณฑิตา อุทโท, วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

นักศึกษาพยาบาลศาสตรบัณฑิตชั้นปีที่ 3

ประภาพรรณ สิงห์โตหิน, วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

นักศึกษาพยาบาลศาสตรบัณฑิตชั้นปีที่ 3

ภัทรินทร์ ธรรมดวงศรี, สาขาการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

อาจารย์

เอกสารอ้างอิง

Ipsos. Ipsos Health Service Report: A 31-country Ipsos global advisor survey [Internet]. 2024 [cited 2025 JUN 26]. Available from: https://www.ipsos.com/sites/default/files/ct/news/documents/2024-09/Ipsos-Health-Service-Report-2024-Global-Charts.pdf

GALLUP. State of the World’s Emotional Health 2025 [Internet]. 2025 [cited 2025 JUN 26]. Available from: https://www.gallup.com/analytics/349280/state-of-worlds-emotional-health.aspx?ref=creativetalkconference.com

Smith MD, Wesselbaum D. Global evidence on the prevalence of and risk factors associated with stress. J Affect Disord. 2025 Apr 1;374:179-183. doi: 10.1016/j.jad.2025.01.053.

กรมสุขภาพจิต. ข้อมูลการประเมินสุขภาพจิตคนไทย [อินเตอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 2568 มิถุนายน 26]. เข้าถึงได้จาก: https://checkin.dmh.go.th/dashboards

สิริทรัพย์ สีหะวงษ์, ณิชการต์ ฝูงดี, ณัฐิดา ยานะรมย์, ณัฐนรี น้อยนาง, ณัฐมล อาไนย์, ตุลาภรณ์ บุญเชิญ, ทริกา จอดนอก, ทัตติยา สุริสาร, ธัญญาเรศ พ่อยันต์. ปัจจัยที่ส่งผลต่อความเครียดของนักศึกษาคณะพยาบาลศาสตร์มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและสุขภาวะ. 2561;21(42):93-106.

พรเพ็ญ อารีกิจ, จีรวรรณ กลิ่นหอม. การสังเคราะห์งานวิจัยเกี่ยวกับการจัดการความเครียดของคนไทย. วารสารมหาวิทยาลัยคริสเตียน. 2562;25(2):15-26.

กัญญาวีณ์ โมกขาว, วรพนิต ศุกระแพทย์, วลัยนารี พรมลา. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเครียดของนักศึกษาพยาบาล. วารสารพยาบาลศาสตร์และสุขภาพ. 2564;44(2):60-71.

World Health Organization. Stress [Internet]. 2025 [cited 2025 JUN 26]. Available from: https://www-who-int.translate.goog/news-room/questions-and-answers/item/stress?_x_tr_sl=en&_x_tr_tl=th&_x_tr_hl=th&_x_tr_pto=tc

วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก. ปรัชญา วิสัยทัศน์ พันธกิจ ปณิธาน อัตลักษณ์ของบัณฑิต เอกลักษณ์และคุณลักษณะบัณฑิตที่พึงประสงค์ของวิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม [อินเตอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 2568 มิถุนายน 26]. เข้าถึงได้จาก: http://www.smnc.ac.th/th/?page_id=1149

วิสุทธิ์ โนจิตต์, นภัสสร ยอดทองดี, วงเดือน เล็กสง่า, ปารวีร์ มั่นฟัก. ปัจจัยทำนายความเครียดและวิธีการจัดการความเครียดของนักศึกษาหลักสูตรพยาบาลศาสตรบัณฑิต. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี. 2563;10(1):118-28.

สืบตระกูล ตันตลานุกุล, ปราโมทย์ วงศ์สวัสดิ์. ความเครียดและการจัดการความเครียดของนักศึกษาพยาบาล. วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี อุตรดิตถ์. 2560;9(1):81-92.

ธัญญลักษณ์ อุทาทอง, ดุษฎี ศรีธาตุ, พงศธร ทองกระสี, นำพน พิพัฒน์ไพบูลย์. ประสิทธิผลของการสูดดมน้ำมันหอมระเหยสมุนไพรพื้นบ้านที่มีผลต่อความจำและอารมณ์ในนักศึกษา. วารสารการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก. 2565;20(1):29-40.

กรุณา เจริญนวรัตน์, พรรณรวี ชัยสิทธิ์, ธัญญา แซ่ตั้น, ณัชมิญ แม่นปืน. การศึกษาผลของบาล์มจากสารสกัดดอกมะลิต่อคุณภาพการนอนหลับในผู้สูงอายุ [อินเตอร์เน็ต]. 2562 [เข้าถึงเมื่อ 2568 มิถุนายน 26]. เข้าถึงได้จาก: https://infocenter.oic.go.th/FILEWEB/CABINFOCENTER4/DRAWER076/GENERAL/DATA0000/00000372.PDF

ธนพร อิสระทะ, ณฐวรท บุญรัตนา, ธีระพงค์ คงเกื้อ, กชกร สุขจันทร์ อินทนูจิตร, ขวัญฤทัย อักษรวงศ์. เปรียบเทียบผลของน้ำมันหอมระเหยจำปากับลาเวนเดอร์ต่อระดับความวิตกกังวล ความเครียด ความรุนแรงของการนอนไม่หลับ และคุณภาพการนอนหลับของผู้สูงอายุ ตำบลท่าหิน อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงขลา. วารสารการพัฒนาชุมชนและคุณภาพชีวิต. 2566;11(1):67-77.

สุกฤตา ตะการีย์, พิชาภรณ์ จันทนกุล, อรทิพา ส่องศิริ, ธัญลักษณ์วดี ก้อนทองถม, ธัญญลักษณ์ ดีชาติธนากุล. ผลการใช้นวัตกรรมนุ่มนิ่มอโรมาคลายเครียดสำหรับนักศึกษาพยาบาล มหาวิทยาลัยสยาม. วารสารพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสยาม. 2566;24(46):69-82.

เบญจ์ ป้องกันภัย. ผลฉับพลันของการฟังดนตรีคลาสสิกที่มีต่อความเครียดในคนวัยทำงาน [วิทยานิพนธ์วิทยาศาตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาศาสตร์การกีฬาและการออกกำลังกาย]. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2562.

Lazarus RS, Folkman S, Editors. Stress, Appraisal, and Coping. Springer Reprint. New York: Springer; 1984.

ดิษฐพล ใจซื่อ. แนวปฏิบัติในการสร้างสรรค์ผลงานนวัตกรรมทางการพยาบาลที่มีคุณภาพ [อินเตอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 2568 มิถุนายน 26]. เข้าถึงได้จาก: http://202.129.54.84/smnc/research/web/files/user_1/menu34/แนวทางการเขียนรายงานการจัดการความรู้.pdf

วณิชชา โตรักษา. ผลของสุคนธบำบัดต่อความเครียดและกระบวนการรู้คิด [วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาศาสตร์ชะลอวัยและฟื้นฟูสุขภาพ]. เชียงราย: มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง; 2565.

Yüksel D, Güneş D. The Effect of Stress Ball on Anxiety and Pain Levels in Angiography: A Randomized Controlled Trial. Cardiovasc Ther. 2024 Aug 24;2024:5049092. doi: 10.1155/2024/5049092.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

27-06-2026

รูปแบบการอ้างอิง

อุทโท บ., สิงห์โตหิน ป. ., & ธรรมดวงศรี ภ. (2026). ผลของการใช้นวัตกรรม “บีบๆ กำๆ ขยำ Duft (ดับ) คลาย” ต่อความเครียด ของนักศึกษาพยาบาลศาสตรบัณฑิตชั้นปีที่ 3 วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9 : วารสารส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม, 20(3), e0281321 (1–14). สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/RHPC9Journal/article/view/281321

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย