การพัฒนารูปแบบการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในการเข้าสู่ภาวะเบาหวานในระยะสงบ โรงพยาบาลคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี

บทคัดย่อ

การวิจัยและพัฒนาครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในการเข้าสู่ภาวะเบาหวานในระยะสงบ 2) พัฒนารูปแบบการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในการเข้าสู่ภาวะเบาหวานในระยะสงบ และ 3) ศึกษาประสิทธิผลของรูปแบบที่พัฒนาขึ้น โรงพยาบาลคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี เป็นการวิจัยและพัฒนา แบ่งการดำเนินงานเป็น 3 ระยะ กลุ่มตัวอย่างระยะที่ 1 จำนวน 190 คน และระยะที่ 3 จำนวน 66 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุม กลุ่มละ 33 คน ดำเนินการทดลองเป็นเวลา 16 สัปดาห์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ไคสแควร์ การทดสอบทีแบบจับคู่ และการทดสอบทีแบบอิสระ ที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติ 0.05

ผลการวิจัยพบว่า ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความรอบรู้ด้านสุขภาพ ได้แก่ ความสามารถในการเข้าถึงอินเทอร์เน็ต ระดับการศึกษา และชนิดการรักษาโรคเบาหวาน โดยความสามารถในการเข้าถึงอินเทอร์เน็ตและระดับการศึกษามีความสัมพันธ์เชิงบวก ส่วนชนิดการรักษามีความสัมพันธ์เชิงลบ รูปแบบที่พัฒนาขึ้นได้รับการประเมินจากผู้ทรงคุณวุฒิและมีความเหมาะสมในระดับสูงถึงสูงที่สุด ภายหลังการทดลอง กลุ่มทดลองมีคะแนนความรอบรู้ด้านสุขภาพสูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.001) และมีระดับ HbA1c FBS น้ำหนัก รอบเอว ความดันโลหิต และดัชนีมวลกายดีกว่ากลุ่มควบคุม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่ารูปแบบที่พัฒนาขึ้นสามารถเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพและส่งผลต่อผลลัพธ์ด้านสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ได้