ปัญหาของชุมชนในการดูแลและช่วยเหลือเด็กที่ได้รับประสบการณ์ชีวิตไม่พึงประสงค์ ตำบลชานุมาน อำเภอชานุมาน จังหวัดอำนาจเจริญ

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงคุณภาพนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัญหาของชุมชนในการดูแลและช่วยเหลือเด็กที่ได้รับประสบการณ์ชีวิตไม่พึงประสงค์ ระยะเวลาศึกษา 1 เดือน ผู้ให้ข้อมูลเลือกแบบเจาะจงจำนวน 59 คน ประกอบด้วย 6 กลุ่ม ได้แก่ ผู้ดูแลในครอบครัวเด็กที่ได้รับประสบการณ์ชีวิตไม่พึงประสงค์ หน่วยบริการสุขภาพปฐมภูมิ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ครูโรงเรียนประถมศึกษา องค์กรท้องที่ และแกนนำภาคประชาชน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการศึกษาเอกสารและข้อมูลทุติยภูมิ การสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม การสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่ม และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงเนื้อหา

ผลการวิจัยพบปัญหาใน 5 มิติ ดังนี้ 1) ด้านสังคม ได้แก่ เด็กเข้าไม่ถึงสิทธิ์หรือสวัสดิการขั้นพื้นฐาน ชุมชนขาดระบบสนับสนุนทางสังคม เด็กขาดโอกาสทางการศึกษา การตีตราทางสังคมและทัศนคติเชิงลบ และครอบครัวมีความเปราะบาง 2) ด้านสุขภาพ ได้แก่ ชุมชนขาดระบบการดูแลปัญหาสุขภาพจิตเด็ก ขาดระบบการคัดกรองและเฝ้าระวังที่ต่อเนื่อง ขาดแคลนบุคลากรเฉพาะทาง และเด็กมีพฤติกรรมสุขภาพที่ไม่เหมาะสม 3) ด้านเศรษฐกิจ ได้แก่ ครอบครัวมีความยากจน มีภาระหนี้สิน ขาดความมั่นคงทางอาชีพ และขาดเงินทุนในการประกอบอาชีพ 4) ด้านสภาพแวดล้อม ได้แก่ สภาพที่อยู่อาศัยแออัดและไม่เหมาะสมต่อการเลี้ยงดูเด็ก ขาดพื้นที่สร้างสรรค์และปลอดภัย และ 5) ด้านการเมืองการปกครอง ได้แก่ ขาดนโยบายและแผนงานที่ชัดเจนในระดับท้องถิ่น ขาดการบูรณาการในการทำงาน มีข้อจำกัดเรื่องงบประมาณ กฎหมาย และขาดกลไกการกำกับติดตามผล ข้อค้นพบนี้สะท้อนถึงความจำเป็นที่ชุมชนต้องบูรณาการความร่วมมือ พัฒนาศักยภาพกลไกในพื้นที่ และจัดตั้งระบบการดูแลและช่วยเหลือเด็กที่ได้รับประสบการณ์ชีวิตไม่พึงประสงค์ที่สอดคล้องกับบริบทพื้นที่อย่างยั่งยืน