ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับภาวะภูมิไวเกินจากยาแพคลิแทกเซลในผู้ป่วยมะเร็งปอดที่ได้รับยาเคมีบำบัด ที่หน่วยเคมีบำบัดผู้ป่วยนอก 1 โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่

บทคัดย่อ

ผู้ป่วยมะเร็งปอดที่ได้รับยาเคมีบำบัดแพคลิแทกเซลมักจะเกิดภาวะภูมิไวเกินขณะได้รับยา พยาบาลมีบทบาทในการประเมินและเฝ้าระวังการเกิดภาวะภูมิไวเกินขณะได้รับยา การศึกษาย้อนหลังจากการทบทวนเวชระเบียนเพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อการเกิดภาวะภูมิไวเกินจากยาแพคลิแทกเซลในผู้ป่วยมะเร็งปอดที่ได้รับยาเคมีบำบัดระหว่างเดือนมกราคม พ.ศ 2557 ถึงเดือนธันวาคม พ.ศ 2562 กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ป่วยมะเร็งปอดที่ได้รับยาเคมีบำบัดแพคลิแทกเซล 240 ราย
เกิดภาวะภูมิไวเกิน จำนวน 56 ราย ไม่เกิดภาวะภูมิไวเกิน 184 ราย วิเคราะห์ข้อมูลโดยหาค่าความสัมพันธ์ไคสแควร์ และหาค่าอำนาจการทำนายถดถอยโลจิสติค
ผลการวิจัยพบว่า ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการเกิดภาวะภูมิไวเกินจากยาแพคคลิแทกเซลคือ เพศ อายุ และรอบของการได้รับยาเคมีบำบัด (p= .009, p= .021 และ p < .001 ตามลำดับ) เพศหญิงมีโอกาสเกิดภาวะภูมิไวเกินสูงกว่าเพศชาย 2.81 เท่า (95% CI 1.29 – 6.11) ผู้ที่มีอายุมากกว่า 60 ปีมีโอกาสเกิดภาวะภูมิไวเกินสูงกว่าผู้ที่มีอายุน้อยกว่า 60 ปี 2.60 เท่า (95% CI 1.15 – 5.86) และผู้ที่มีรอบของการได้รับยา cycle 1 มีโอกาสเกิดภาวะภูมิไวเกินสูงกว่า cycle 3 เป็น 5.67 เท่า (95% CI 1.80 - 17.89) และผู้ที่ได้รับยา cycle 2 มีโอกาสเกิดภาวะภูมิไวเกินสูงกว่า cycle 3 เป็น 34.39 เท่า (95% CI 12.41 - 95.33)
ผลการศึกษานี้จะเป็นข้อมูลสำหรับพยาบาลในการประเมินเฝ้าระวังและนำไปพัฒนาเครื่องมือคัดกรองการเกิดภาวะภูมิไวเกินจากยาแพคลิแทกเซลในผู้ป่วยมะเร็งปอดที่ได้รับยาเคมีบำบัด