ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับกิจกรรมทางกายของพระสงฆ์ อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทนำ: พระสงฆ์เป็นกลุ่มประชากรเฉพาะที่มีวิถีชีวิตแตกต่างและมีความเสี่ยงต่อโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง การศึกษาปัจจัยที่สัมพันธ์กับกิจกรรมทางกายในอำเภอเมืองราชบุรีจะช่วยกำหนดแนวทางส่งเสริมที่เหมาะสมกับบริบท เพื่อสนับสนุนคุณภาพชีวิตที่ดีของพระสงฆ์ วัสดุและวิธีการ: การวิจัยเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวางในกลุ่มตัวอย่างพระสงฆ์ 180 รูปจาก 18 วัดในอำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี โดยการสุ่มตัวอย่างแบบแบ่งชั้นภูมิ เครื่องมือวิจัยคือแบบสอบถามที่ครอบคลุมปัจจัยระดับบุคคล ปัจจัย เชิงจิตวิทยา ปัจจัยสังคม ปัจจัยสิ่งแวดล้อม และกิจกรรมทางกาย วิเคราะห์ข้อมูลด้วยโปรแกรมสำเร็จรูปพรรณนาลักษณะของตัวแปรด้วยร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรด้วยการวิเคราะห์การถดถอยโลจิสติก ผลการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่มีแรงจูงใจภายใน แรงจูงใจภายนอก และการรับรู้ความสามารถตนเองในระดับสูง (ร้อยละ 82.2, 82.2 และ 80.6 ตามล าดับ) ได้รับการสนับสนุนจากคณะสงฆ์และฆราวาสในระดับสูงร้อยละ 66.1 และ 43.3 รับรู้ว่าสภาพแวดล้อมทั้งภายในและภายนอกวัดเอื้อต่อกิจกรรมทางกายในระดับสูงร้อยละ 67.8 และ 81.7 กลุ่มตัวอย่าง เกือบทั้งหมด (ร้อยละ 97.8) มีกิจกรรมทางกายเพียงพอ (≥600 MET-minutes/week) และร้อยละ 79.4 อยู่ในระดับสูง โดยผลการวิเคราะห์แบบพหุตัวแปรพบว่า ระยะเวลาการจำพรรษา (AOR = 2.53; 95% CI = 1.19–5.38; P = .016) และการรับรู้ความสามารถตนเอง (AOR = 3.10; 95% CI = 1.34–7.14; P = .008) มีความสัมพันธ์กับระดับกิจกรรมทางกายอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ สรุปผล: พระสงฆ์เกือบทั้งหมดมีกิจกรรมทางกายเพียงพอ โดยส่วนใหญ่อยู่ในระดับสูง ระยะเวลาการจำพรรษาและการรับรู้ความสามารถตนเองมีความสัมพันธ์กับระดับกิจกรรมทางกาย จึงควรส่งเสริมกิจกรรมทางกายโดยมุ่งเสริมสร้างการรับรู้ความสามารถตนเอง และพัฒนาโปรแกรมที่เหมาะสมตามระยะเวลาการจำพรรษาให้สอดคล้องกับวิถีสงฆ์และพระธรรมวินัย
Downloads
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความในวารสารนี้อยู่ภายใต้ลิขสิทธิ์ของ กรมแพทย์ทหารบก และเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0)
ท่านสามารถอ่านและใช้งานเพื่อวัตถุประสงค์ทางการศึกษา และทางวิชาการ เช่น การสอน การวิจัย หรือการอ้างอิง โดยต้องให้เครดิตอย่างเหมาะสมแก่ผู้เขียนและวารสาร
ห้ามใช้หรือแก้ไขบทความโดยไม่ได้รับอนุญาต
ข้อความที่ปรากฏในบทความเป็นความคิดเห็นของผู้เขียนเท่านั้น
ผู้เขียนเป็นผู้รับผิดชอบต่อเนื้อหาและความถูกต้องของบทความของตนอย่างเต็มที่
การนำบทความไปเผยแพร่ซ้ำในรูปแบบสาธารณะอื่นใด ต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. WHO guidelines on physical activity and sedentary behaviour [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2020 [cited 2026 Jan 22]. Available from: https://www.who.int/publications/i/item/9789240015128
Chansatitporn N, Ratanasewee P. Dietary factors, physical activity, and risk of noncommunicable diseases among Buddhist monks in Thailand. J Health Sci Med Res. 2018;36(5):472-81.
Vathesatogkit P, Thanomsingh P. Prevalence of non-communicable disease risk factors among Thai Buddhist monks. J Med Assoc Thai. 2017;100(3):352-7.
National Health Commission Office. National Sangha Health Charter B.E. 2566 [Internet]. Nonthaburi: National Health Commission Office; 2023 [cited 2025 Oct 20]. Available from: https://old.nationalhealth.or.th/sites/default/files/upload_files/Small_AW_National%20Sangha% 202566.pdf Thai
Ministry of Public Health. The Ministry of Public Health reveals that health screenings have been conducted on over 42,000 monks, moving towards a target of 72,000 monks by July 2024 [Internet]. 2024 [cited 2025 Oct 20]. Available from: https://pr.moph.go.th/online/index/news/208858online/index/event
Wipawan M, Khampalikit S. Health status and prevalence of metabolic syndrome among Buddhist monks in Northern Thailand. Southeast Asian J Trop Med Public Health. 2015;46(3):553-61.
Prasittisarit P. Prevalence of hypertension among Buddhist monks in metropolitan Bangkok. J Public Health Dev. 2016;14(2):45-58. Thai
Srisamran P, Nualyom K. Factors related to diabetes mellitus among Buddhist monks in Nakhon Pathom province. J Med Health Sci. 2019;26(1):15-28.
Health Promotion Group, Ratchaburi Provincial Public Health Office. Monks’ health data report 2024-2025 [data file]. Ratchaburi: Ratchaburi Provincial Public Health Office; 2025.
Daniel WW. Biostatistics: a foundation for analysis in the health sciences. 9th ed. Hoboken (NJ): John Wiley & Sons; 2009.
Lutthapinun N, Kamawatana U, Wivutbudsiri W, Pongkanpai B, Sriwiset P, Konthasing P. Knowledge, attitude, and practice of physical activity in Thai monks. Journal of Sports Science and Health [Internet]. 2025 [cited 2026 Jun 28];26(3):60-72. Available from: https://he02.tcithaijo.org/index.php/spsc_journal/article/view/274099 Thai
International Physical Activity Questionnaire. IPAQ - International Physical Activity Questionnaire [Internet]. 2022 [cited 2026 Feb 13]. Available from: https://sites.google.com/view/ipaq/home
Tantalanukul S, Phomma A. Factors influencing health status among Buddhist monks in Uttaradit Province. J Chulabhorn Royal Acad [Internet]. 2026 [cited 2026 Jun 28];8(1):1-12. Available from: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/jcra/article/view/274345 Thai
Sararuk M, Sungvaree V, Dampangsri V. Prevalence and factors associated with chronic illness of monks in Amphoe Warinchamrab, Ubon Ratchathani Province. Journal of Science and Technology Ubon Ratchathani University [Internet]. 2017 [cited 2026 Jun 28];19(1):37-48. Available from: https://li01.tci-thaijo.org/index.php/sci_ubu/article/view/86427 Thai
Lutthapinun N. Factors affecting eating behaviors and physical activity in Thai Buddhist monks [master’s thesis] [in Thai]. Bangkok: Chulalongkorn University; 2017. Available from: https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/1715/ Thai
Sutham J, Boonchieng W, Thongprachum A. Relationships between health literacy, selfhealthcare behaviors, and health status of Buddhist monks in Li District, Lamphun Province [in Thai]. Lanna Public Health Journal. 2023;19(2):102-16. Thai
Chachvarat P, Piromruen S. Health behavior promotion model for Buddhist monks. Kasalongkham Research Journal. 2018;8(1):167-78. Thai
Tongterm T, Kaewma J. Knowledge on physical activity of elderly monks in Sisaket Province. Academic MCU Buriram Journal [Internet]. 2020 [cited 2026 Jun 28];5(1):1-15. Available from: https://so06.tci-thaijo.org/index.php/ambj/article/view/240987 Thai
Meeiam P, Kanoktes T. Factors affecting health behaviors of Buddhist monks in Takhli District, Nakhon Sawan Province. Graduate School Journal, Nakhon Sawan Rajabhat University. 2020;9(3):1-12. Thai
Kongrungrueang T, Tayanarong S. Health literacy of physical activity in monks [in Thai]. In: Bureau of Health Promotion, Department of Health. Abstracts of the 16th National Health Promotion and Environmental Health Conference 2023; 2023 Jun 21-23; Bangkok, Thailand. Nonthaburi: Bureau of Health Promotion; 2023. p. 84.
Aksornsri A, Thitipasitthikorn P, Suppatho P, Sodprasert S, Paknoi S. Mechanisms for enhancing the health of monks to prevent chronic non-communicable diseases in Nakhon Pathom Province. The Journal of Sirindhornparidhat [Internet]. 2024 [cited 2026 Jun 28];25(2):764-75. Available from: https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jsrc/article/view/275101 Thai
National Health Commission Office. National Sangha Health Charter B.E. 2560. 2nd ed. Nonthaburi: National Health Commission Office; 2017. Thai
Danklang P, Supakranon R, Kangchai W, Sumngern C. Development of environment in temple for the elder monks. Chonburi: Faculty of Nursing, Burapha University; 2015. Thai
Pannavaro P. Environmental management in temple for health care for Sangha according to Buddhism. Journal of MCU Peace Studies. 2018;6(4):1578-93. Thai