การศึกษามูลค่า รายการ และปริมาณของยาเหลือใช้ในผู้ป่วยด้วยโรคเรื้อรัง: พื้นที่รับผิดชอบของศูนย์สุขภาพชุมชนร่วมใจ อำเภอวังทอง จังหวัดพิษณุโลก

Piyatida  Thikantha; Yanika  Perpin; Aurapin  Phianrungrueang

Authors

Piyatida Thikantha Sirindhorn College of Public Health, Phitsanulok, Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Yanika Perpin Sirindhorn College of Public Health, Phitsanulok, Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Aurapin Phianrungrueang Faculty of Pharmacy, Nation University

Keywords:

Costs, Items, Amount of household leftover medicines, Chronic diseases

Abstract

The objective of this research was to study costs, items, and the amount of household leftover medicines in patients with chronic diseases: Area of responsibility of Ruamjai Wang Thong Primary Care Unit, Wang Thong district, Phitsanulok province. A sample of 273 people was sampled in November-December 2023. The research instrument consisted of a two-part questionnaire, comprising Part 1: General information questionnaire and Part 2: Questionnaire on the value, items, and amount of household leftover medicines in patients with chronic disease.

The results of the quality evaluation of the whole questionnaire had a validity of 0.86. Data were analyzed using descriptive statistics (Including frequency, mean, and percentage). The results of the study found that the sample group in this study was mostly female 56.4%, being 61 years old or above 36.3%, and 31.1% of the sample group lived in Moo 11, with over half (52.4%) having a primary school education or lower. For healthcare access, Thailand's Universal Coverage Scheme (Gold Card Scheme), 68.9%, nearly half (49.8%) of the sample group had one co-existing disease. The ability to read medication labels was good, with 80.6% of the sample group able to read medication labels. The main reason for leftover medication was patients forgetting to take their medication, accounting for 46.9% of all instances. The sample had leftover Medicines 21 items with a total value of 10,932 baht and an average value of 40.04 baht per patient. Important findings revealed that the top three leftover medicines with the most value were Amlodipine (valued at 3,428 baht), Simvastatin (valued at 1,563 baht) and Losartan (valued at 1,281 baht), respectively. Moreover, it was also found that the top three Items of leftover medicines with the highest amounts were Amlodipine (2,617 tablets), Metformin (2,084 tablets), and Simvastatin (2,084 tablets), respectively.

References

ช่อทิพย์ จันทรา และ จินดา ม่วงแก่น. (2562). การศึกษาสาเหตุการนำยาเหลือใช้มาคืนของผู้ป่วยสูงอายุโรคเรื้อรังที่มารับบริการ ณ ศูนย์สุขภาพชุมชนร่วมใจ อำเภอวังทอง. ใน การประชุมหาดใหญ่วิชาการระดับชาติและนานาชาติ ครั้งที่ 11 (หน้า 1957–1967). มหาวิทยาลัยหาดใหญ่.

ปรารถนา กุลชูศักดิ์. (2565). การศึกษาปัญหายาเหลือใช้ในผู้ป่วยโรคเบาหวาน คลินิกโรคเรื้อรังโรงพยาบาลบ้านเขว้า จังหวัดชัยภูมิ. ชัยภูมิเวชสาร, 42(1), 66–74.

พรรณี ทรัพย์พานิช. (2564). ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการมียาเหลือใช้ของผู้ป่วยโรคเรื้อรังในศูนย์บริการสาธารณสุข เทศบาลเมืองร้อยเอ็ด. วารสารวิจัยนวัตกรรมการพัฒนาและสุขภาพ, 2(3), 111–123.

ศูนย์วิชาการเฝ้าระวังและพัฒนาระบบยา. (2567). รายงานสถานการณ์ยาเหลือใช้และข้อเสนอเชิงนโยบาย. สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา.

สุภาภรณ์ คำเรืองฤทธิ์. (2567). การศึกษาสถานการณ์ยาเหลือใช้ในผู้ป่วยกลุ่มโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง ณโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านเขาทอง จังหวัดนครสวรรค์. ใน รายงานวิจัยโครงการ“การแก้ปัญหายาเหลือใช้ในผู้ป่วยกลุ่มโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง”. สำนักสารสนเทศ SDGs มหาวิทยาลัยมหิดล.

สำนักยาและเวชภัณฑ์ สปสช. (2560). ผู้ป่วยกว่า 40% มีปัญหาใช้ยาไม่ถูกต้อง ส่งผลประเทศสูญงบประมาณกว่า 2,300 ล้านบาท. สืบค้นจาก Hfocus.org: https://www.hfocus.org

Makki, M., Hassali, M. A., Awaisu, A., & Hashmi, F. (2019). The prevalence of unused medications in homes: A systematic review. Pharmacy (Basel), 7(2), 61.

World Health Organization. (2019a). Medication without harm: WHO global patient safety challenge. Geneva: World Health Organization.

World Health Organization. (2023). Medication without harm: Policy brief. Geneva: World Health Organization.