The ผลของโปรแกรมการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ บนพื้นฐานของวิถีวัฒนธรรมชุมชนต่อการสูงวัยอย่างมีสุขภาวะ

บทคัดย่อ

การวิจัยกึ่งทดลองแบบสองกลุ่มวัดก่อนและหลัง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุบนพื้นฐานวิถีวัฒนธรรมชุมชนต่อการสูงวัยอย่างมีสุขภาวะ โดยกลุ่มตัวอย่าง คือผู้สูงอายุที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไป อาศัยอยู่ในอำเภอป่าพะยอม จังหวัดพัทลุง จำนวน 50 คน สุ่มกลุ่มตัวอย่างด้วยการจับฉลาก แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุม กลุ่มละ 25 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ 1) โปรแกรมการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุบนพื้นฐานวิถีวัฒนธรรมชุมชน ประกอบด้วย 6 องค์ประกอบ คือ การดูแลตนเองตามอาการที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ การบริหารจิต การบริหารกาย การบริหารความคิด การใช้ชีวิตที่สมดุล และการใช้ชีวิตอย่างก้าวทันการเปลี่ยนแปลง กำหนดรูปแบบกิจกรรมการเรียนรู้ 16 ครั้ง โดยดำเนินกิจกรรม สัปดาห์ละ 1 ครั้ง ๆ ละ 5 ชั่วโมง รวม 80 ชั่วโมง 2) แบบประเมินสูงวัยอย่างสุขภาวะ เก็บรวบรวมข้อมูล 3 ระยะ คือ ก่อนการทดลอง หลังการทดลอง และเมื่อสิ้นสุดการติดตามผล 1 เดือน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน เปรียบเทียบความแตกต่างของค่าคะแนนเฉลี่ยการสูงวัยอย่างสุขภาวะด้วย Two way repeated measure และทดสอบความแตกต่างรายคู่ด้วย Bonferroni method ผลการวิจัยพบว่า

1. 1. กลุ่มทดลองที่ได้รับโปรแกรมการดูแลสุขภาพบนพื้นฐานวิถีวัฒนธรรมชุมชน มีค่าคะแนนเฉลี่ยการสูงวัยอย่างมีสุขภาวะในระยะก่อนการทดลอง หลังการทดลอง และเมื่อสิ้นสุดการติดตามผล 1 เดือน สูงกว่ากลุ่มควบคุมที่ดำเนินชีวิตตามปกติอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ .05 (F = 36795.181; p < .000
2. 2 กลุ่มทดลองที่ได้รับโปรแกรมการดูแลสุขภาพบนพื้นฐานของวิถีวัฒนธรรมชุมชน มีค่าคะแนนเฉลี่ยการสูงวัยอย่างมีสุขภาวะ ก่อนการทดลอง หลังการทดลอง และก่อนการทดลอง เมื่อสิ้นสุดการติดตามผล แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ .05 แต่ในระยะหลังการทดลอง เมื่อสิ้นสุดการติดตามผล 1 เดือน ไม่แตกต่างกัน

โปรแกรมการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุบนพื้นฐานของวิถีวัฒนธรรมชุมชนนี้ สามารถเสริมสร้างการสูงวัยอย่างมีสุขภาวะในผู้สูงอายุได้ และบุคลากรทางสุขภาพสามารถเลือกกิจกรรมให้สอดคล้องกับข้อมูลทางสุขภาพเบื้องต้นของผู้สูงอายุแต่ละกลุ่มทั้งในโรงพยาบาลและชุมชน