ผลของการใช้พรมมะค่าต่อการลดอาการชาในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองไข่นก อำเภอม่วงสามสิบ จังหวัดอุบลราชธานี

ผู้แต่ง

  • วรางคณา บุตรศรี, วท.ม. สาขาวิชาการพยาบาลอนามัยชุมชน วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สรรพสิทธิประสงค์ คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • ชาญณรงค์ สิงห์บรรณ, พย.บ. โรงพยาบาลส่งเริมสุขภาพตำบลหนองไข่นก ตำบลหนองไข่นก อำเภอม่วงสามสิบ จังหวัดอุบลราชธานี

คำสำคัญ:

ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2, ระดับอาการชา, พรมมะค่า

บทคัดย่อ

การวิจัยกึ่งทดลองนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาผลของการใช้พรมมะค่า ในการลดอาการชาที่เท้าในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่2  กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วยจำนวน 60 คน ที่เข้ารับบริการที่คลินิกโรคเบาหวาน ในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ ตำบลบ้านหนองไข่นก อำเภอม่วงสามสิบ จังหวัดอุบลราชธานี โดยการเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง ทำการทดลองเป็นระยะเวลา 8 สัปดาห์ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือแบบสอบถาม แบบบันทึกการตรวจติดตามอาการชาที่เท้า และแบบประเมินความพึงพอใจ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลคือ สถิติพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และเปรียบเทียบความแตกต่างของค่าเฉลี่ยระดับอาการชาก่อนและหลังใช้พรมมะค่า โดยใช้สถิติอนุมานคือ paired sample t-test ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างภายหลังการใช้พรมมะค่ามีระดับการชาเท้าลดลง มีระดับการชาเท้าลดลง ค่าเฉลี่ย equation=4.65 (SD=2.42) เป็น equation=0.42 (SD=0.75) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) และมีความพึงพอใจภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( equation=4.70, SD=0.47) ดังนั้นจึงควรนำพรมมะค่าไปใช้ในการส่งเสริมสุขภาพเท้าในผู้ป่วยโรคเบาหวานเพื่อลดความเสี่ยงการเกิดภาวะแทรกซ้อนบริเวณฝ่าเท้าในผู้ป่วยโรคเบาหวาน

ประวัติผู้แต่ง

วรางคณา บุตรศรี, วท.ม., สาขาวิชาการพยาบาลอนามัยชุมชน วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สรรพสิทธิประสงค์ คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

อาจารย์

ชาญณรงค์ สิงห์บรรณ, พย.บ., โรงพยาบาลส่งเริมสุขภาพตำบลหนองไข่นก ตำบลหนองไข่นก อำเภอม่วงสามสิบ จังหวัดอุบลราชธานี

พยาบาลวิชาชีพ

เอกสารอ้างอิง

World Health Organization. World Health Statistics 2017: Monitoring health for the SDGs, Sustainable Development Goals. Geneva: WHO; 2022. p. 85-103.

สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทยในพระราชูปถัมภ์ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี. แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน. กรุงเทพฯ: บริษัทศรีเมืองการพิมพ์จำกัด; 2566.

กองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. แผนยุทธศาสตร์ชาติด้านสาธารณสุข ระยะ 20 ปี พ.ศ. 2560-2579. พิมพ์ครั้งที่ 2. นนทบุรี: กองยุทธศาสตร์และแผนงาน; 2561.

ศศิมา พึ่งโพธิ์ทอง, วิสุทธิ์ โนจิตร, มยุรี บุญทัต. การพัฒนารูปแบบการดูแลเท้าของผู้ป่วยโรคเบาหวานด้วยรางไม้ไผ่: กรณีศึกษาตำบลแห่งหนึ่งในพื้นที่อำเภอสรรคบุรี จังหวัดชัยนาท. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข. 2561;28(1):75–87.

รัตนา แสงสว่างโชติ, จิรพรรณ โพธิ์ทอง, สุภาภรณ์ วรอรุณ. การพัฒนารูปแบบการดูแลเท้าของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ด้วยกะลามะพร้าว: ตำบลแห่งหนึ่งในจังหวัดสุพรรณบุรี ประเทศไทย. วารสารวิทยาลัยบรมราชชนนี สุพรรณบุรี. 2565;5(2):61-78.

ศศิธร สกุลกิม, พิมพ์วดี โรจน์เรืองนนท์, ปัญญา ปุริสาย, กาญจนา วินทะไชย์, กิจจา จิตราภิรมย์. ผลของการใช้นวัตกรรมพรมมะค่าลดอาการชาเท้าในผู้ป่วยเบาหวาน ณ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านหนองนกชุม. วารสารควบคุมโรค. 2561;44(3):258-73.

Bandura A. Self-efficacy. In: Weiner IB, Craighead WE, editors. The Corsini Encyclopedia of Psychology. 4th ed. Hoboken, NJ: John Wiley & Sons; 2010. p. 1534-6.

ทองมี ผลาผลม, ปิยะมาศ โพธิ์ชัยทอง, วิยดา ชัยมุงคุณ, ชลธิชา ภูบุญทล, นริศรา ชวนะภูตานนท์, เกวลิน วินทะชัย, วรรณนิสา นาคะชัย. นวัตกรรมมะค่าหรรษาลดชาในผู้ป่วยเบาหวาน. วารสารพยาบาลและวิทยาศาสตร์สุขภาพราชภัฏ. 2566;3(1):83-93.

Dalal K, Maran VB, Pandey RM, Tripathi M. Determination of efficacy of reflexology in managing patients with diabetic neuropathy: a randomized controlled clinical trial. Evid Based Complement Alternat Med. 2014;2014:843036. doi: 10.1155/2014/843036.

พัชรี แวงวรรณ, สกาวรัตน์ ไกรจันทร. ผลของโปรแกรมการดูแลตนเองโดยการใช้ล้อ กลิ้งในการนวดเท้าต่ออาการชาเท้า. วารสารพยาบาลศาสตร์และสุขภาพ. 2563;43(2):35-44.

อำไพ ชัยชลทรัพย์, บุญยาพร วิภาตะวัต, รุ่งฤดี ทองพลู, อรุณเนตร ต้นโลม. คู่มือกดจุดสะท้อนเท้า (Foot Reflexology) เพื่อสุขภาพผู้สูงอายุ. พิมพ์ครั้งที่ 2. นนทบุรี: บริษัท วี อินดี้ ดีไซน์ จำกัด; 2562.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

21-07-2025

รูปแบบการอ้างอิง

บุตรศรี ว., & สิงห์บรรณ ช. (2025). ผลของการใช้พรมมะค่าต่อการลดอาการชาในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองไข่นก อำเภอม่วงสามสิบ จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9 : วารสารส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม, 19(3), 1139–1151. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/RHPC9Journal/article/view/276050

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย