การพัฒนาระบบสารสนเทศ BUA-REPORT สำหรับการรายงานความคลาดเคลื่อนทางยาโดยใช้ Google Applications: การศึกษาในโรงพยาบาลทหารแห่งหนึ่ง
คำสำคัญ:
ความคลาดเคลื่อนทางยา, ระบบสารสนเทศ, การรายงานความปลอดภัยผู้ป่วย, โรงพยาบาลทหารบทคัดย่อ
ความเป็นมา: ความคลาดเคลื่อนทางยาเป็นปัญหาความปลอดภัยผู้ป่วยที่สำคัญ โรงพยาบาลทหารแห่งหนึ่งยังใช้แบบฟอร์มกระดาษร่วมกับ LINE ในการรายงาน ทำให้ล่าช้า ข้อมูลไม่ครบถ้วน และเสี่ยงต่อการสูญหาย จึงจำเป็นต้องมีระบบรายงานดิจิทัลต้นทุนต่ำที่ดูแลได้เอง
วัตถุประสงค์: เพื่อพัฒนาระบบสารสนเทศ BUA-REPORT สำหรับการรายงานความคลาดเคลื่อนทางยาโดยใช้ Google Applications และประเมินความสำเร็จของการรายงาน เวลาที่ใช้รายงาน และความสามารถในการใช้งานภายใต้สถานการณ์จำลอง
วิธีวิจัย: การวิจัยและพัฒนาตามวงจรการพัฒนาระบบสารสนเทศ 5 ระยะ ระหว่างเดือนเมษายน–มิถุนายน พ.ศ. 2568 คัดเลือกบุคลากรทางการแพทย์แบบเจาะจง 15 คน ประกอบด้วยแพทย์ 2 คน เภสัชกร 5 คน พยาบาลวิชาชีพ 3 คน และพนักงานห้องยา 5 คน ประเมินผลด้วยสถานการณ์จำลอง 3 สถานการณ์ และแบบประเมิน system usability scale (SUS)
ผลการวิจัย: ระบบ BUA-REPORT ประกอบด้วยแบบบันทึกข้อมูลบน Fillout Forms ที่มีตรรกะแบบมีเงื่อนไข ฐานข้อมูล Google Sheets 36 ฟิลด์ ระบบรายงานผล 26 รายงาน (แดชบอร์ด Google Looker Studio 8 รายงาน และรายงานสรุปตามแบบของโรงพยาบาล 18 รายงาน) ระบบแจ้งเตือนผ่าน LINE Official Account และเว็บไซต์ WordPress ผู้ใช้ทุกคนรายงานเหตุการณ์จำลองได้สำเร็จ ใช้เวลาเฉลี่ยรายบุคคล 41.4±6.8 วินาที คะแนน SUS มัธยฐาน 97.5 คะแนน (ช่วงควอร์ไทล์ 93.8–97.5) และผู้ใช้ร้อยละ 93.3 ประเมินความสามารถในการใช้งานอยู่ในระดับดีมาก
สรุปผล: ภายใต้สถานการณ์จำลอง ผู้ใช้ทุกคนรายงานผ่านระบบ BUA-REPORT ได้สำเร็จภายในเกณฑ์เวลาที่กำหนดและมีความสามารถในการใช้งานระดับสูง ระบบจึงเป็นทางเลือกสำหรับหน่วยงานที่มีบริบทและทรัพยากรใกล้เคียง ควรประเมินประสิทธิผลการใช้งานจริงในระยะยาวต่อไป
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. Medication without harm: policy brief [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2024 [cited 2025 Jan 11]. Available from: https://www.who.int/publications/i/item/9789240062764
เปรมวดี ศิริวิวัฒนานนท์, มณีรัตน์ รัตนามหัทธนะ, ความตั้งใจที่จะรายงานและเหตุผลที่ไม่รายงานความคลาดเคลื่อนทางยาของบุคลากรทางการแพทย์: กรณีศึกษาโรงพยาบาลประจำจังหวัดแห่งหนึ่งในประเทศไทย. วารสารเภสัชศาสตร์อีสาน [อินเทอร์เน็ต]. 2556 [สืบค้นเมื่อ 20 มิ.ย. 2567];9(3):44-52. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/IJPS/article/view/8185
ปัญญฉัตร ซอสุขไพบูลย์. ระบบรายงานความคลาดเคลื่อนทางยาจากโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่พัฒนาขึ้นในโรงพยาบาลขนาดใหญ่แห่งหนึ่ง. วารสารเภสัชกรรมไทย [อินเทอร์เน็ต]. 2555 [สืบค้นเมื่อ 20 มิ.ย. 2567];4(1):3-16. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/TJPP/article/view/169294
ปัณณ์ อัตโสภณ, พีรยศ ภมรศิลปธรรม. การพัฒนาและออกแบบเว็บแอปพลิเคชันเพื่อจัดการข้อมูลเกี่ยวกับความคลาดเคลื่อนทางยาในโรงพยาบาล: แนวคิดและการแก้ไขปัญหาด้วยสารสนเทศศาสตร์ทางสุขภาพ. วารสารเภสัชกรรมไทย [อินเทอร์เน็ต]. 2565 [สืบค้นเมื่อ 20 ม.ค. 2567];14(3):557-68. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/TJPP/article/view/250701
สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (องค์การมหาชน). คู่มือการใช้งานระบบสารสนเทศการบริหารจัดการ ความเสี่ยงของสถานพยาบาล (HRMS on Cloud) ปีงบประมาณ 2567 [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (องค์การมหาชน); 2567 [สืบค้นเมื่อ 13 ก.ค. 2569]. สืบค้นจาก: https://thai-nrls.org/UploadFiles/NoticeDocs/0000000079-คู่มือการใช้งานระบบ_HRMS_on_Cloud_ปีงบประมาณ_2567.pdf
อุดมโชค อาษาวิมลกิจ. แอปพลิเคชันภาครัฐ: คุณภาพและบริการสาธารณะในยุคดิจิทัล. วารสารสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ [อินเทอร์เน็ต]. 2565 [สืบค้นเมื่อ 20 ม.ค. 2567];30(2):206-31. สืบค้นจาก: https://so04.tci-thaijo.org/index.php/swjournal/article/view/260015
Valacich JS, George JF. Modern systems analysis and design. 8th ed. Boston: Pearson; 2016.
Nielsen J, Landauer TK. A mathematical model of the finding of usability problems. In: Ashlund S, editor. Proceedings of the INTERCHI '93 Conference on Human Factors in Computing Systems; 1993 Apr 24-29; Amsterdam. Amsterdam: ACM Press; 1993. p. 206-213.
Bangor A, Kortum PT, Miller JT. An empirical evaluation of the system usability scale. Int J Hum-Comput Interact. 2008;24(6):574-94. doi: 10.1080/10447310802205776.
Brooke J. SUS: a quick and dirty usability scale [Internet]. n.p.: ResearchGate; 1995 [cited 2026 Jul 13]. Available from: https://www.researchgate.net/publication/228593520_SUS_A_quick_and_dirty_usability_scale
ถิรวุฒิ โมราสุข, นันทวรรณ กิติกรรณากรณ์. การพัฒนาบัญชีทางการของไลน์สำหรับติดตามอาการไม่พึงประสงค์จากยาเคมีบำบัดหลังจำหน่ายผู้ป่วยออกจากโรงพยาบาล. วารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [สืบค้นเมื่อ 15 ก.ค. 2569];33(3):269-85. สืบค้นจาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/TJHP/article/view/263194
Stavropoulou C, Doherty C, Tosey P. How effective are incident-reporting systems for improving patient safety? A systematic literature review. Milbank Q. 2015;93(4):826–66. doi: 10.1111/1468-0009.12166.
Gong Y, Kang H, Wu X, Hua L. Enhancing patient safety event reporting. A systematic review of system design features. Appl Clin Inform. 2017;8(3):893–909. doi: 10.4338/ACI-2016-02-R-0023.
Lewis JR, Sauro J. Quantifying the user experience: practical statistics for user research [Internet]. Denver (CO): Create Space Publishing; 2016 [cited 2025 Jan 11]. Available from: https://measuringu.com/wp-content/uploads/2017/05/PracticalStatsCompanion_2ndED.pdf
ณัฐณิชา กลัมพสุต. การพัฒนาการเรียนรู้ในการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้เป็นเครื่องมือในการบริหารงานของหน่วยงานภาครัฐ. วารสารวิจัยวิชาการ [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [สืบค้นเมื่อ 20 ม.ค. 2567];6(6):317-36. สืบค้นจาก: https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jra/article/view/263093
เพียงเพ็ญ ชนาเทพาพร. การพัฒนาโปรแกรมเพื่อรายงานผลความคลาดเคลื่อนการสั่งใช้ยาของโรงพยาบาลศรีนครินทร์. ศรีนครินทร์เวชสาร [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [สืบค้นเมื่อ 20 มิ.ย. 2567];34(3):261-70. สืบค้นจาก: https://li01.tci-thaijo.org/index.php/SRIMEDJ/article/view/187778
สมศิริ พันธุ์ศักดิ์ศิริ, เสาวนีย์ สมันต์ตรีพร. ภาวะวิกฤติของระบบสารสนเทศโรงพยาบาลสระบุรี. วารสารนวัตกรรมการจัดการศึกษาและการวิจัย [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [สืบค้นเมื่อ 14 ม.ค. 2567];5(1):127-36. สืบค้นจาก: https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jemri/article/view/258609
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 สมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล(ประเทศไทย)
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความในวารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาลเผยแพร่ภายใต้เงื่อนไขของสัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ในรูปแบบที่ต้องอ้างอิงแหล่งที่มา - ห้ามใช้เพื่อการค้า - ห้ามแก้ไขดัดแปลง เวอร์ชั่น 4.0 (CC BY-NC-ND 4.0) สามารถแจกจ่ายและนำบทความไปใช้ประโยชน์เพื่อการศึกษาได้แต่ต้องระบุการอ้างอิงถึงบทความจากเว็บไซต์วารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล ไม่สามารถนำบทความไปใช้เพื่อการพาณิชย์ใด ๆ เว้นแต่ได้รับอนุญาตจากบรรณาธิการวารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล และกรณีมีการนำบทความไปเรียบเรียงใหม่ เปลี่ยนแปลงเนื้อหา หรือเสริมเติมแต่งเนื้อหาของบทความ ท่านไม่สามารถนำบทความที่ปรับแต่งไปเผยแพร่ได้ในทุกกรณี
ข้อความที่ปรากฏในบทความในวารสารเป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้แต่งแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับสมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล (ประเทศไทย) และบุคลากรในสมาคมฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้แต่งแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้แต่งแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเอง ตลอดจนความรับผิดชอบด้านเนื้อหาและการตรวจร่างบทความเป็นของผู้แต่ง ไม่เกี่ยวข้องกับกองบรรณาธิการ
.png){kind=spacer}
