การจัดทำมาตรฐานห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยกระทรวงสาธารณสุขและแนวทางการพัฒนา ระบบคุณภาพห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัย
คำสำคัญ:
การพัฒนาคุณภาพ, มาตรฐานห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยกระทรวงสาธารณสุข, ระบบคุณภาพและมาตรฐาน, ห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยบทคัดย่อ
บทนำ: ห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยเป็นหน่วยบริการสุขภาพที่จำเป็นต้องมีระบบคุณภาพและมาตรฐาน วัตถุประสงค์: เพื่อนำเสนอการจัดทำมาตรฐาน และผลการนำมาตรฐานห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยกระทรวงสาธารณสุขไปใช้ดำเนินการ วิธีการศึกษา: ส่วนที่ 1 การกำหนดมาตรฐาน โดยใช้การวิจัยเชิงพรรณนา และส่วนที่ 2 การนำมาตรฐานไปใช้ดำเนินการโดยห้องปฏิบัติการที่ยื่นขอรับรองระบบบริหารคุณภาพ จะได้รับการตรวจประเมิน โดยคณะผู้ตรวจประเมิน และนำรายงานผลความไม่สอดคล้องกับข้อกำหนดมาวิเคราะห์และประมลผลตามหลักการพาเรโต ผลการศึกษา: จัดทำมาตรฐานห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยกระทรวงสาธารณสุข ประกอบด้วย 10 หัวข้อหลัก ได้แก่ 1.องค์กรและการบริหาร 2.บุคลากร 3.เครื่องมือและอุปกรณ์ 4.การประกันคุณภาพ 5.การควบคุมเอกสาร 6.สถานที่และสิ่งแวดล้อม 7.ความปลอดภัย 8.กระบวนการให้บริการทางรังสี 9.การรายงานผล 10.การติดตามภายในและประเมินผล และจัดทำแบบตรวจประเมิน 114 ข้อ (ใน 10 หัวข้อ) ห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัย 204 แห่ง พบความไม่สอดคล้องกับมาตรฐานมีค่าเฉลี่ย 9 ข้อ ต่อ 1 ห้องปฏิบัติการ และแนวทางการพัฒนาระบบคุณภาพห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัย ควรมุ่งเน้นการพัฒนาในหัวข้อที่ 7 ความปลอดภัย หัวข้อที่ 4 การประกันคุณภาพ หัวข้อที่ 6 สถานที่และสิ่งแวดล้อม และหัวข้อที่ 3 เครื่องมือและอุปกรณ์ บทสรุป: มาตรฐานห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยกระทรวงสาธารณสุข นำไปใช้ได้กับห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยทุกระดับ และเป็นประโยชน์แก่ระบบบริการสุขภาพของประเทศไทย
Downloads
เอกสารอ้างอิง
ธัญรัตน์ ชูศิลป์, ฐิติพงศ์ แก้วเหล็ก. ตัวบ่งชี้ปริมาณรังสีในระบบการถ่ายภาพรังสีแบบดิจิทัล. วารสารรังสีเทคนิค. 2561;43(1): 21-28.
Cozzi D, Albanesi M, Cavigli E, et al. Chest X-ray in new Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) infection: findings and correlation with clinical outcome. Radiol Med. 2020;125(8):730-737. doi:10.1007/s11547-020-01232-9
Luan FJ, Zhang J, Mak KC, Liu ZH, Wang HQ. Low Radiation X-rays: Benefiting People Globally by Reducing Cancer Risks. Int J Med Sci. 2021;18(1):73-80. Published 2021 Jan 1. doi:10.7150/ijms.48050
สำนักมาตรฐานห้องปฏิบัติการ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์. มาตรฐานห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยกระทรวงสาธารณสุข. [ออนไลน์]. พิมพ์ครั้งที่ 1; 2562. จาก: https://blqs.dmsc.moph.go.th/assets/MOPHStandardRadio2562Edit1.pdf [เมื่อ: 8 มีนาคม 2565]
สุภาคี สยุมภูรุจินันท์, อุมาวดี สังข์ทอง, อรุณรัตย์ ปัตถาทุม. ผลการพัฒนาห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัยในโรงพยาบาลสังกัดกระทรวงสาธารณสุขในเขต
สุขภาพที่ 9. วารสารกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์. 2559;58(3): 180-188.
สำนักรังสีและเครื่องมือแพทย์ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์. เกณฑ์และแนวทางการพัฒนางานรังสีวินิจฉัยโรงพยาบาลสังกัดกระทรวงสาธารณสุข พ.ศ.2558. พิมพ์ครั้งที่ 2. นนทบุรี: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด; 2557.
International Organization for Standardization. ISO/IEC 17011:2017, Conformity assessment – Requirements for Accreditation bodies accrediting conformity assessment bodies. 2nd ed. Geneva, Switzerland; 2017.
กระทรวงสาธารณสุข. การกําหนดลักษณะของสถานพยาบาลและมาตรฐานซึ่งได้รับการยกเว้นไม่ต้องอยู่ในบังคับตามกฎหมายว่าด้วยสถานพยาบาล. ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 135, ตอนพิเศษ 89ง (ลงวันที่19 เมษายน 2561).
สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (องค์การมหาชน). มาตรฐานโรงพยาบาลและบริการสุขภาพ ฉบับที่ 4. พิมพ์ครั้งที่ 1. นนทบุรี: บริษัท หนังสือดีวัน จำกัด; 2561.
สำนักมาตรฐานห้องปฏิบัติการ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์. นโยบาย ข้อกำหนดและเงื่อนไขการรับรองระบบบริหารคุณภาพห้องปฏิบัติการรังสีวินิจฉัย กระทรวงสาธารณสุข.[ออนไลน์]. พิมพ์ครั้งที่ 3; 2562. จาก:https://blqs.dmsc.moph.go.th/assets/PolicyRadioMOPHStd2562Edit3.pdf [เมื่อ: 8 มีนาคม 2565]
กองแบบแผน กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ. คู่มือการออกแบบอาคารสถานบริการสุขภาพและสภาพแวดล้อม แผนกรังสีวินิจฉัย. 2562. จาก: https://hss.moph.go.th/fileupload_ doc_slider/2016-11 -16--167.pdf [เมื่อ: 19 เมษายน 2565]
ราชวิทยาลัยรังสีแพทย์แห่งประเทศไทย, รังสีวิทยาสมาคมแห่งประเทศไทย. แนวทางการตรวจทางรังสีในสถานการณ์แพร่ระบาดของ COVID-19. [ออนไลน์].2564. จาก: https://www.radiology thailand.org/guideline/ [เมื่อ: 18 เมษายน 2565]
นภชา สิงห์วีรธรรม, ณัฐธยาน์กร เดชา, นวรัตน์ ไวชมภู, สุนันท์ สมนาค, อภิชาต เตมีพัฒนาพงษา, ศิโรรัตน์ ทองรอด, และคณะ. ความขาดแคลน ความต้องการ และแนวโน้มกำลังคนด้านรังสีการแพทย์ในระดับสถานพยาบาล ของสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข กระทรวงสาธารณสุข. วารสารเครือข่ายวิทยาลัยพยาบาลและการสาธารณสุขภาคใต้. 2564;8(1): 115-126.
กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือการแจ้งครอบครองหรือใช้เครื่องกำเนิดรังสีเอกซ์ทางการแพทย์. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: บริษัท บียอนด์ พับลิสชิ่ง จำกัด; 2562.
กองบริหารการสาธารณสุขสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. แนวทางปฏิบัติสําหรับการจัดบริการการตรวจวินิจฉัยทางรังสีวิทยาขั้นสูงด้วยเครื่องเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT) และเครื่องตรวจด้วยสนามแม่เหล็กแรงสูง (MRI) ในโรงพยาบาลสังกัดกระทรวงสาธารณสุข. พิมพ์ครั้งที่ 1. สมุทรสาคร: บริษัท บอร์ท ทู บี พับลิชชิ่ง จํากัด; 2564.
มงคล กิตติญาณขจร. การประยุกต์ใช้กระบวนการลำ ดับชั้นเชิงวิเคราะห์ในการคัดเลือกโครงการปรับปรุงคุณภาพเพื่อลดของเสีย: กรณีศึกษา กระบวนการผลิตถังบรรจุอากาศ. วารสารวิศวกรรมศาสตร์ ราชมงคลธัญบุรี. 2561;16(2): 71-83.
Abujudeh H, Kaewlai R, Shaqdan K, Bruno A. M. Key Principles in Quality and Safety in Radiology. AJR Am J Roentgenol. 2017;208(3): W101-W109. Available from: doi: 10.2214/AJR.16.16951
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2023 ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์ และคณาจารย์ท่านอื่น ในราชวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
