การเปรียบเทียบผลของการใส่ยามอร์ฟีนและการใส่ยานาลบูฟีนในช่องไขสันหลังสำหรับการระงับปวด หลังผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมในโรงพยาบาลมะการักษ์ จังหวัดกาญจนบุรี

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์: เพื่อเปรียบเทียบผลในการระงับปวดและปริมาณยารักษาอาการข้างเคียง ระหว่างการใส่ยามอร์ฟีนและการใส่ยานาลบูฟีนในช่องไขสันหลัง ในผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม 

วิธีการศึกษา: การศึกษาเชิงวิเคราะห์จากเหตุไปหาผล เก็บข้อมูลย้อนหลังจากแบบบันทึกเวชระเบียน ตั้งแต่วันที่ 1 สิงหาคม พ.ศ. 2565 ถึง วันที่ 31 กรกฎาคม พ.ศ. 2567 จำนวน 52 ราย แบ่งเป็น กลุ่มที่ได้รับการผสมยามอร์ฟีน 0.1 มิลลิกรัม ในช่องไขสันหลัง 26 ราย และกลุ่มที่ได้รับการผสมยานาลบูฟีน 1.2 มิลลิกรัม ในช่องไขสันหลัง 26 ราย เปรียบเทียบผลในการระงับปวดและปริมาณยารักษาอาการข้างเคียง วิเคราะห์ข้อมูลสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ จำนวน ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงอนุมาน ได้แก่ chi-square หรือ Fisher’s exact test และ independent t test

ผลการศึกษา: ผู้ป่วยทั้งสองกลุ่มมีข้อมูลทั่วไปที่คล้ายคลึงกัน กลุ่มที่ได้รับการผสมยามอร์ฟีนในช่องไขสันหลังมีระยะห่างของเวลาที่ผู้ป่วยได้รับยาระงับปวดครั้งแรกหลังผ่าตัดนานกว่ากลุ่มที่ได้รับการผสมยานาลบูฟีนมีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (1110.30 ± 647.31 นาที เทียบกับ 523.57 ± 593.64 นาที; p = .001) กลุ่มที่ได้รับการผสมยานาลบูฟีน พบว่า ปริมาณยามอร์ฟีนสะสมทั้งหมดหลังผ่าตัดน้อยกว่ากลุ่มที่ได้รับการผสมยามอร์ฟีนในช่องไขสันหลัง มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ที่เวลา 36 ชั่วโมง (1.15 ± 2.09 มิลลิกรัม เทียบกับ 2.65 ± 2.44 มิลลิกรัม; p = .021) และที่เวลา 48 ชั่วโมง (0.11 ± 0.58 มิลลิกรัม เทียบกับ 0.69 ± 1.28 มิลลิกรัม; p = .045) ปริมาณยาระงับปวดอื่น ปริมาณยาแก้คลื่นไส้อาเจียนและปริมาณยาแก้คัน มีความแตกต่างกันอย่างไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ      

สรุป: การผสมยามอร์ฟีนในช่องไขสันหลังยังคงสามารถระงับปวดหลังผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมได้ดี เนื่องจากระยะห่างของเวลาที่ผู้ป่วยได้รับยาระงับปวดครั้งแรกหลังผ่าตัดนานกว่ากลุ่มที่ได้รับการผสมยานาลบูฟีนในช่องไขสันหลังโดยควบคู่กับการระงับปวดแบบผสมผสาน