ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเข้าถึงบริการกองทุนฟื้นฟูสมรรถภาพของคนพิการในเขตอำเภอพล จังหวัดขอนแก่น
คำสำคัญ:
คนพิการ, การเข้าถึง, การรับรู้, การสนับสนุน, บริการกองทุนฟื้นฟูสมรรถภาพบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวาง เพื่อศึกษาระดับการเข้าถึงบริการกองทุนฟื้นฟูสมรรถภาพของคนพิการ ระดับการสนับสนุนจากสังคมหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ระดับการรับรู้สิทธิประโยชน์หลักประกันสุขภาพ และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเข้าถึงบริการกองทุนฟื้นฟูสมรรถภาพของคนพิการในเขตอำเภอพล จังหวัดขอนแก่น กลุ่มตัวอย่างจำนวน 305 คน โดยการสุ่มกลุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิ ใช้แบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและสถิติเชิงอนุมาน โดยการวิเคราะห์แบบถดถอยพหุลอจิสติก
ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง (56.07%) อายุเฉลี่ย 58.75 ปี มีความพิการทางการเคลื่อนไหวหรือทางร่างกาย (59.02%) สถานภาพโสด (34.75%) จบการศึกษาระดับประถมศึกษา (74.75%) ไม่ได้ประกอบอาชีพ (44.92%) รายได้ครัวเรือนเฉลี่ย 7,051.20 บาท ได้รับเบี้ยความพิการ (96.07%) ใช้รถจักรยานยนต์/สามล้อพ่วงในการเดินทาง (37.05%) บุตรธิดาเป็นผู้ดูแลหลัก (37.05%) การเข้าถึงบริการกองทุนฟื้นฟูสมรรถภาพอยู่ในระดับสูง (71.48%) การสนับสนุนจากสังคมหน่วยงานเกี่ยวข้องอยู่ในระดับสูง (77.7%) การรับรู้สิทธิประโยชน์หลักประกันสุขภาพอยู่ในระดับสูง (95.08%) ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเข้าถึงบริการอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ สถานภาพการมีคู่สมรส (ORAdj=2.22, 95%CI=1.12-4.42, p=0.023) การสนับสนุนจากครอบครัวในระดับสูง (ORAdj=2.40, 95%CI=1.03-5.59, p=0.042) การสนับสนุนจากบุคลากรรัฐในระดับสูง (ORAdj= 9.24, 95%CI=4.06-21.0, p<0.001) การสนับสนุนจากหน่วยงานภาครัฐในระดับสูง (ORAdj=2.41, 95%CI=1.06-5.49, p=0.036) การสนับสนุนจากภาคเอกเอกชนในระดับสูง (ORAdj=2.66, 95%CI=1.35-5.24, p=0.005) ผลการวิจัยสามารถนำไปพัฒนาการให้บริการของกองทุนฟื้นฟูสมรรถภาพสำหรับคนพิการให้มีประสิทธิภาพ
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. Global report on health equity for persons with disabilities [Internet]., 2024 [cited 2024 Jul 11]. Available from: https://www.who.int/teams/noncommunicable-diseases/sensory-functions-disability-and-rehabilitation/global-report-on-health-equity-for-persons-with-disabilities
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. พระราชบัญญัติสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ พ.ศ. 2561. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 135 ตอนที่ 112 ก (28 ธันวาคม 2561) [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ; 2561 [เข้าถึงเมื่อ 2567 ก.ค. 11]. เข้าถึงได้จาก: https://www.nesdc.go.th/ewt_dl_link.php?nid=9035
กรมส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ. กองทุนส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ [อินเทอร์เน็ต]. 2563 [เข้าถึงเมื่อ 2567 ก.ค. 11]. เข้าถึงได้จาก: https://www.dep.go.th/th/rights-welfares-services/disabled-person-fund
สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดขอนแก่น. ข้อมูลผู้พิการจังหวัดขอนแก่น 2567. ขอนแก่น: สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดขอนแก่น; 2567.
ขวัญประชา เชียงไชยสกุลไทย, อภิญชาพัชญ์ กองเกิด, วาริสา ทรัพย์ประดิษฐ์, ณาณิกา อักษรนำ, นำพร สามิภักดิ์. โครงการศึกษาสถานการณ์และพัฒนาระบบเพิ่มโอกาสการเข้าถึงบริการ อุปกรณ์เครื่องช่วยความพิการรายบุคคลด้วยสาธารณสุขทางไกล (ระยะที่1) [อินเทอร์เน็ต]. 2565 กรุงเทพฯ: สำนักงานวิจัยและพัฒนากำลังคนด้านสุขภาพ; [เข้าถึงเมื่อ วันที่ 2568 พ.ค. 17]. เข้าถึงได้จาก: https://kb.hsri.or.th/dspace/bitstream/handle/11228/5758/hs2901.pdf?sequence=1&isAllowed=y
บุญวัฒน์ ไทรย้อย, พรรณราย สุขมณี, วรรณวิมล เมฆวิมล กิ่งแก้ว. การเข้าถึงสิทธิประโยชน์ของผู้พิการตำบลลาดใหญ่ อำเภอเมือง จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารสหเวชศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา. 2565; 7(2):71-81.
Penchansky R, Thomas JW. The concept of access: definition and relationship to consumer satisfaction. Med Care. 1981 Feb;19(2):127-40. doi: 10.1097/00005650-198102000-00001.
Hsieh FY, Bloch DA, Larsen MD. A simple method of sample size calculation for linear and logistic regression. Stat Med. 1998 Jul 30;17(14):1623-34. doi: 10.1002/(sici)1097-0258(19980730)17:14<1623::aid-sim871>3.0.co;2-s.
กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. ระบบข้อมูลบุคลากรการดูแลระยะยาวและแผนการดูแลรายบุคคล (Long Term Care: 3C) [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 2567 ก.ค. 11]. เข้าถึงได้จาก: https://ltc.anamai.moph.go.th/
Best JW. Research in education. 3rd ed. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall; 1977.
สมเกียรติ คำโสม, รุ่งรดิศ คงยั่งยืน. การพัฒนาคุณภาพชีวิตของคนพิการจังหวัดเพชบูรณ์. วารสารธรรมเพื่อชีวิต. 2566; 29(4):438-51.
Safran DG, Graham JD, Osberg JS. Social supports as a determinant of community-based care utilization among rehabilitation patients. Health Serv Res. 1994 Feb;28(6):729-50.
ญาณี ศิริภัทรโสภณ, อังสนา บุญธรรม, อรนุช ภาชื่น, อุมาวดี เหลาทอง. การเข้าถึงบริการสุขภาพของผู้พิการ อำเภอแกลง จังหวัดระยอง. วารสาร สมาคมนักวิจัย. 2562; 24(1):151-62.
อัจฉรา ฉัตรแก้ว, โชติ บดีรัฐ. การรับรู้สิทธิของผู้ด้อยโอกาสตามมาตรา 20 แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวติคนพิการ พ.ศ. 2550: กรณีศึกษาในเขตจังหวัดพิจิตร. Journal of Modern Learning Development. 2564;6(3):180-92.
Karami Matin B, Kamali M, Williamson HJ, Moradi F, Solatni S. The predictors of access to health services for people with disabilities: A cross sectional study in Iranian context. Med J Islam Repub Iran. 2019 Nov 23;33:125. doi: 10.34171/mjiri.33.125.
Narongchai W. The Elements of Happiness of Disabled Older Adults in Khon Kaen Smart City, Khon Kaen, Thailand. J Popul Soc Stud. 2022;30: 377-90.
Asa GA, Fauk NK, Mwanri L, Ward PR. Understanding Barriers to the Access to Healthcare and Rehabilitation Services: A Qualitative Study with Mothers or Female Caregivers of Children with a Disability in Indonesia. Int J Environ Res Public Health. 2021 Nov 3;18(21):11546. doi: 10.3390/ijerph182111546.
วีระชัย อาษารินทร์, อจิรภาส์ เพียรขุนทด. การเพิ่มการเข้าถึงสวัสดิการของรัฐด้านการพัฒนาอาชีพของผู้พิการด้วยกลุ่มเครือข่าย: กรณีศึกษาสมาคมคนตาบอดและคนพิการ จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย. 2565;17(59):93-9.
วรานนท์ ปฐมโรจนฤทธ์, ศุภสิทธิ์ เลิศบัวสิน. แนวทางการฟื้นฟูผู้พิการให้สามารถทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ สำหรับภาคอุตสาหกรรมในพื้นที่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC). วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร. 2565;10(5):2050-64.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารศูนย์อนามัยที่ 9 : วารสารส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความหรือข้อคิดเห็นใด ๆ ที่ประกฎในวารสารศูนย์อนามัยที่ 9 เป็นความคิดเห็นของผู้เขียน บรรณาธิการ คณะผู้จัดทำ และศูนย์อนามัยที่ 9 นครราชสีมา (เจ้าของ) ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย ผู้เขียนต้องรับผิดชอบต่อบทความของตนเอง
ผลการพิจารณาของกองบรรณาธิการและผู้ทรงคุณวุฒิถือเป็นที่สิ้นสุด คณะบรรณาธิการวารสารฯ ขอสงวนสิทธิ์ในการตรวจแก้ไขข้อความให้ถูกต้องตามหลักภาษาและมีความเหมาะสม
กองบรรณาธิการวารสารฯ ขอสงวนสิทธิ์มิให้นำเนื้อหาใด ๆ ของบทความ หรือข้อคิดเห็นใด ๆ ของผลการประเมินบทความในวารสารฯ ไปเผยแพร่ก่อนได้รับอนุญาตจากกองบรรณาธิการ อย่างเป็นลายลักษณ์อักษร และผลงานที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารศูนย์อนามัยที่ 9
