The Impact of Sub-district Health Promoting Hospitals Mission Transferring to Provincial Administrative Organizations on the Dental Public Health System in Lom Kao District, Phetchabun Province

Authors

  • Thanyakorn Khumkhor Dentist, Senior Professional Level, Lomkao Crown Prince Hospital, Na Saeng Sub-District, Lom Kao District, Phetchabun Province

Keywords:

Mission transfer, Dental public health system, Impact, Provincial administrative organizations (PAOs), Sub-district health promoting hospitals (HPHs)

Abstract

This mixed-methods research aimed to study the impact of the transfer of Subdistrict Health Promoting Hospitals (HPHs) to Provincial Administrative Organizations (PAOs) on the dental public health system.

The study consisted of a qualitative approach using in-depth interviews with 30 stakeholders and a quantitative cross-sectional study using questionnaires to survey the satisfaction with dental public health operations among 25 personnel and 138 service recipients who received dental services at the HPHs during May-June 2025. Qualitative data were analyzed using content analysis, and quantitative data were analyzed using descriptive statistics, including mean and standard deviation. The study showed that dental public health operations maintained their status as a Contracted Unit for Primary Care (CUP) and continuously coordinated with referral hospitals. The most noticeable changes were in finances and coordination, which then had to go through the PAO system. The transfer had the advantage of more flexible budgets and support for equipment and mobile dental units from the PAOs, as well as improved morale among personnel due to better compensation and career advancement opportunities. However, there was an increase of documentation workload and a lack of clear supervision. Overall, personnel satisfaction with dental public health operations was at a high level (4.37 ± 0.45), while service recipient satisfaction with the dental services received was at the highest level (4.58 ± 0.44).

In conclusion, the transfer of HPHs to PAOs resulted in high satisfaction among both personnel and service recipients. However, the complexity of regulations during the transition and the increased documentation workload remained concerns.

References

สรวิศ มา. ประเมินสถานะการกระจายอำนาจ: 2 ทศวรรษที่ยังไปไม่ถึงเป้า [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: ดิ วันโอวัน เปอร์เซนต์ จำกัด; 2565 [เข้าถึงเมื่อ 16 ก.พ. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://www.the101.world/two-decades-of-decentralization/

ดาวนภา เกตุทอง. การกระจายอำนาจสู่องค์กรปกครองท้องถิ่น. วารสาร มจร เพชรบุรีปริทรรศน์. 2021;3(2):46-57.

เสกสรร ตันติวนิช. แนวคิด กระบวนการกระจายอำนาจสู่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและแนวโน้มการปกครองส่วนท้องถิ่นในอนาคต. วารสารนวัตกรรมการบริการและการจัดการ. 2562; 7(1): 80-5.

สุพัตรา ศรีวณิชชากร. สาธารณสุขมูลฐาน ระบบบริการปฐมภูมิ และเวชศาสตร์ครอบครัว นิยาม ความหมาย และความเชื่อมโยง. วารสารระบบบริการปฐมภูมิและเวชศาสตร์ครอบครัว. 2552; 1(1): 11-5.

กฤษณ์ พงศ์พิรุฬห์, บาบาร่า สตาร์ฟิลด์. บริการปฐมภูมิกับระบบสุขภาพ. Benefits of Primary Care. วารสารระบบบริการปฐมภูมิและเวชศาสตร์ครอบครัว. 2552; 1(1): 21-8.

สุนันทา กาญจนพงศ์. ข้อเสนอเชิงนโยบายจากการประเมินผลกระทบการถ่ายโอนภารกิจสถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา นวมินทราชินี และโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล ให้กับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. วารสารวิชาการสาธารณสุข. 2567; 33(3): 537-48.

ไทย. กฎหมาย, ราชกิจจานุเบกษา ฯลฯ. ประกาศคณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เรื่อง หลักเกณฑ์และขั้นตอนการถ่ายโอนภารกิจสถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา นวมินทราชินี และโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลให้แก่องค์การบริหารส่วนจังหวัด. กรุงเทพฯ: สํานักงานคณะกรรมการการกระจายอํานาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สํานักงานปลัดสํานักนายกรัฐมนตรี; 2564.

วินัย ลีสมิทธิ์, สมศักดิ์ ชุณหรัศมิ์. บทบาทที่เหมาะสมของกระทรวงสาธารณสุขภายใต้การกระจายอำนาจด้านสาธารณสุข [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข; 2553 [เข้าถึงเมื่อ 16 ก.พ. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://kb.hsri.or.th/dspace/handle/11228/3060

ระพีพงศ์ สุพรรณไชยมาตย์, ทิณกร โนรี, นงลักษณ์ พะไทยะ. ผลกระทบของการถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล สู่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต่อระบบสุขภาพปฐมภูมิ:กรณีศึกษานโยบายสามหมอ ใน 5 จังหวัด [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข; 2553 [เข้าถึงเมื่อ 16 ก.พ. 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://kb.hsri.or.th/dspace/handle/11228/6055?locale-attribute=th

วิไลลักษณ์ ทิวากรกฎ. ความพึงพอใจและผลกระทบภายหลังการถ่ายโอนภารกิจด้านทันตสาธารณสุขให้แก่องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านปรก จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารแพทย์เขต 4-5. 2565 ;41(4): 437-48.

พูลพฤกษ์ โสภารัตน์. ระบบงานทันตสาธารณสุขภายหลังการถ่ายโอนสู่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กรณีศึกษาสถานีอนามัยสันนาเม็ง อ.สันทราย จ.เชียงใหม่. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์มหาวิทยาลัยขอนแก่น. 2564 ;14(2): 108-18.

ณัฐวัฒน์ จารุวัฒน์. ประเด็นด้านทรัพยากรและวัตถุประสงค์ของนโยบายที่ส่งผลต่อการถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบล(รพ.สต.) ไปสู่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น: ศึกษากรณีองค์การบริหารส่วนจังหวัดนนทบุรี [สารนิพนธ์ ปริญญารัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต]. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2566.

อนันต์ ลิขิตประเสริฐ, สุจริต ยางนอก, วัชระ ประทีปรัมย์, อุบลรัตน์ พรหมจรรย์. โครงการศึกษาและสรุปบทเรียน กรณีการทดลองการถ่ายโอนสถานีอนามัยหนองหว้าให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เทศบาลตำบลหนองแวง จังหวัดบุรีรัมย์ [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข; 2551 [เข้าถึงเมื่อ 14 สิงหาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://kb.hsri.or.th/dspace/handle/11228/2464

ณรงค์ เมืองมูล. ผลกระทบภายหลังการถ่ายโอนภารกิจด้านสาธารณสุขให้แก่องค์การบริหารส่วนจังหวัด กรณีศึกษาอำเภอปง จังหวัดพะเยา [อินเทอร์เน็ต]. พะเยา: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดพะเยา; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 14 สิงหาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://pyo.moph.go.th/research_phayao/download.php?id=38

จิราพร วรวงศ์, ยุพาภรณ์ ติรไพรวงศ์, มณีรัศมิ์ พัฒนสมบัติสุข, พนารัตน์ วิศวเทพนิมิตร, อริณรดา ลาดลา, วีระพงษ์ เรียบพร และคณะ. ข้อเสนอเชิงนโยบายเพื่อพัฒนาบทบาทของศูนย์วิชาการในการสนับสนุนการดำเนินงานของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัด. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี จังหวัดนนทบุรี. 2568; 19(2): 1-15.

ชัญญาวีร์ ไชยวงศ์, ธัชเฉลิม สุทธิพงษ์ประชา, กุลธิดา กุลประฑีปัญญา, อัจฉรา มีนาสันติรักษ์, แจ่มจันทร์ เทศสิงห์, เกิดสิริ หงษ์ไทย และคณะ. การศึกษาบทบาทหน้าที่ของคณะกรรมการสุขภาพระดับพื้นที่ (กสพ.) ภายหลังการถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลในองค์การบริหารส่วนจังหวัด : กรณีศึกษาจังหวัดน่าน ระยอง ปราจีนบุรี นครราชสีมา สงขลา และภูเก็ต [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 14 สิงหาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://kb.hsri.or.th/dspace/handle/11228/6231

ไพโรจน์ พรหมพันใจ, ทิพยรัตน์ สิงห์ทอง, ธีระวุธ ธรรมกุล, พรศักดิ์ อยู่เจริญ. ผลกระทบการถ่ายโอนภารกิจโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลไปยังองค์การบริหารส่วนจังหวัด ต่อระบบการบริหารจัดการด้านการป้องกันควบคุมโรคของประเทศไทย. วารสารสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 ขอนแก่น. 2567; 31(2): 1-16.

Downloads

Published

2025-12-30

Issue

Section

บทความวิจัย (Research article)