ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพช่องปากของผู้สูงอายุ ตำบลบ้านแก้ง อำเภอนาแก จังหวัดนครพนม

Preeyanuch   Nampikul; Premruedee Srisang; Keerawuth Panyasai; Nattapat Punjarak; Wipada Seeda; Supapit Sangaroon; Wiriya Munphisut

Authors

Preeyanuch Nampikul Instructor Senior Professional, Sirindhorn Collegeof Public Health, Khon Kaen Province, Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Premruedee Srisang Assistant Professor, Sirindhorn Collegeof Public Health, Khon Kaen Province, Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Keerawuth Panyasai Public Health Technical Officer (Dental Public Health), Tonnapien Sub-District Health Promoting Hospital, Phibun Rak District, Udon Thani Province
Nattapat Punjarak Private, 1st Army Air Defense Center (Central Region), Wang Noi Subdistrict, Wang Noi District, Phra Nakhon Si Ayutthaya Province
Wipada Seeda Dentist Senior Professional, Na Kae Hospital, Nakhon Phanom Province
Supapit Sangaroon Dentist Professional Level, Sirindhorn Collegeof Public Health, Khon Kaen Province, Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute
Wiriya Munphisut Lecturer, Sirindhorn Collegeof Public Health, Khon Kaen Province, Faculty of Public Health and Allied Health Sciences, Praboromarajchanok Institute

Keywords:

Elderly, Oral health care behaviors, Knowledge, Attitude

Abstract

This cross-sectional descriptive study aimed to investigate the factors associated with oral health care behaviors among 158 elderly individuals in Ban Kaeng Sub-district, Na Kae District, Nakhon Phanom Province. The sample was selected using proportional stratified random sampling followed by simple random sampling. Data were collected via questionnaires. The reliability of the knowledge section, calculated using the Kuder-Richardson Formula (KR-20), was 0.70. The attitude and behavior sections were validated using Cronbach’s Alpha coefficient, yielding a reliability of 0.70. Data analysis included descriptive statistics and the Chi-square test.

The results revealed that the majority of participants had a high level of oral health care knowledge (55.06%, Mean = 8.41, S.D. = 1.79) and a high level of dental health attitudes (62.03%, Mean = 15.43, S.D. = 3.36). However, oral health care behaviors were found to be at a moderate level (67.72%, Mean = 31.41, S.D. = 6.11). Statistically significant factors associated with oral health care behaviors included: predisposing factors (underlying diseases); access to dental services); and reinforcing factors (Receiving oral health information) with p-values of 0.04, 0.03, and 0.02, respectively.

These findings suggest that oral health education and attitude adjustment programs should be implemented alongside continuous health promotion activities. Developing diverse communication channels and increasing the frequency of dental service delivery in the community are essential to enhancing the efficiency of oral health care behaviors among the elderly.

References

กรมกิจการผู้สูงอายุ. จำนวนผู้สูงอายุสัญชาติไทยจำเเนกตามจังหวัด พ.ศ. 2566 [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 13 ม.ค. 2569]. เข้าถึงได้จาก: https://www.dop.go.th/th

สำนักงานกองทุนสนับสนุนสร้างเสริมสุขภาพ. การเปลี่ยนแปลงผู้สูงอายุ [อินเทอร์เน็ต]. 2561 [เข้าถึงเมื่อ 13 ม.ค. 2569]. เข้าถึงได้จาก: https://tinyurl.com/2p9hta3x

สำนักทันตสาธารณสุข กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. รายงานผลการสำรวจสภาวะสุขภาพช่องปากเเห่งชาติครั้งที่ 9 ประเทศไทย. นนทบุรี: กรมอนามัย; 2566.

เมธินี คุปพิทยานันท์, วรวิทย์ ใจเมือง. การสร้างเสริมสุขภาพช่องปาก ประตู…สู่สุขภาพที่ดี ในทุกช่วงวัยของชีวิต. [ม.ป.ท.]; 2555.

สุพัตรา วัฒนเสน, กุลธิดา นาคสุต, น้ำทิพย์ หวานนอก, นันทิยา รัมณีย์รัตนากูล. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับคุณภาพช่องปากของผู้สูงอายุในโรงเรียนผู้สูงอายุเทศบาลเมืองนางรอง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารทันตาภิบาล. 2563; 31(2): 121-35.

Green KW, Kreuter MW. Health promotion planning: An educational and ecological approach. 3rd ed. Toronto: Mayfield; 1999.

พัชรี วงศ์ฝั้น. คุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ: การประยุกต์ใช้ทฤษฏี PRECEDE Framework. ใน: กัลทิมา พิชัย, ปทมรัศมิ์ นาคนิษฐนนต์, วิไลพร ลักษมีวาณิชย์, สุทธินันท์ ชื่นชม, บรรณาธิการ. ศาสตร์พระราชาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่; 2560. หน้า 346-57.

อรุณ จิรวัฒน์กุล. สถิติทางวิทยาสุขภาพเพื่อการวิจัย. กรุงเทพฯ: วิทยพัฒน์; 2552.

เเก้วใจ มาลีลัย, จีราพร ใจมนต์, ภาณินี นครังสุ, อัษฎาวุธ ปานเหลา, ถนอมศักดิ์ บุณสู่, นิลุบล ปานะบุตร. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูเเลสุขภาพช่องปากของผู้สูงอายุ ตำบลสระสมิง อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารวิชาการสาธารณสุข. 2565; 31(3): 437-46.

ณัฐวดี จันทร์เทียน, ภัทรสุดา หว่านหอม. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพช่องปากของผู้สูงอายุ อำเภอกุฉินารายณ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ [รายงานวิจัยไม่ได้ตีพิมพ์]. ขอนแก่น: วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดขอนแก่น; 2565.

Bloom BS. Learning for Mastery. Instruction and Curriculum. Regional Education Laboratory for the Carolinas and Virginia, Topical Papers and Reprints, Number 1. New York: Regional Education Laboratory for the Carolinas and Virginia, Mutual Plaza (Chapel Hill and Duke Sts.); 1968. pp. 1-12.

Best JW. Research in education. 3rd ed. New Jersey: Prentice-Hall; 1977.

จีรวรรณ ดอยลอม. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพช่องปากของสูงอายุ ที่มารับบริการทันตกรรมในโรงพยาบาลกงไกรลาศ จังหวัดสุโขทัย. วารสารวิชาการสาธารณสุขจังหวัดตาก. 2567; 4(1): 55-68.

อุดมพร ทรัพย์บวร. พฤติกรรมการดูเเลสุขภาพช่องปากของผู้สูงอายุในเขตตำบลนครชัยศรี อำเภอนครชัยศรี จังหวัดนครปฐม. วารสารเเพทย์ เขต 4-5. 2562; 38(4): 244-55.

ศิริพันธ์ หอมแก่นจันทร์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพช่องปาก ของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล ในเขตอำเภอแม่ทะ จังหวัดลำปาง [อินเทอร์เน็ต]. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 13 ม.ค. 2569]. เข้าถึงได้จาก: https://shorturl.asia/JArj1