Effectiveness of a Warning and Screening System for Metformin Prescription in Patients with Impaired Renal function in Hospital Drug Dispensing System
Keywords:
metformin, acidosis, alert system, patients with renal impairmentAbstract
Background: Metformin is the first-line medication for diabetes mellitus; however, dose adjustment is required in patients with renal impairment. Accumulation of lactic acid could occur as a result of metformin intake and was called as metformin-associated lactic acidosis (MALA). This was a rare but highly fatal adverse event. Consequently, an efficient screening and alert system for inpatient metformin prescriptions was developed.
Objective: To evaluate the effectiveness of the screening and alert system for metformin prescriptions in an inpatient setting.
Methods: The system to screen and alert for inpatient metformin prescriptions as matching with renal function test was developed. Upon detection of a potential decline of renal function by the system, inpatient pharmacists directly coordinate with physicians and document the intervention in the medical records. The system's efficacy, a one-year retrospective data analysis was conducted to compare the appropriateness of metformin dosing and the incidence of MALA before and after implementation of the system.
Results: Post-implementation, the incidence of inappropriate metformin prescriptions declined from 32.20% to 26.66% (95% CI: 2.16 - 8.92, p-value = 0.001). Notably, zero case of inpatient-related MALA was reported.
Conclusion: The screening and alert system for metformin prescriptions as matching with renal function test demonstrated significant effectiveness in improving the appropriateness of metformin dosing.
References
International Diabetes Federation (IDF). Thailand diabetes statistics & insights: IDF diabetes atlas 10th edition [Internet]. Brussels: IDF; 2024 [cited 2026 Jun 15]. Available from: https://diabetesatlas.org/data-by-location/country/thailand/
กานต์มณี สังขพันธ์, ปิยวรรณ แก้วทอน, พัชรี ขวัญกะโผะ, วิภารัตน์ ยกพ่วง, ตั้ม บุญรอด, วิชชาดา สิมลา, และคณะ. ระยะเวลาในการเกิดโรคไตเรื้อรังในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2: การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบและการวิเคราะห์เชิงอภิมาน. วารสารการแพทย์และวิทยาศาสตร์สุขภาพ [อินเทอร์เน็ต]. 2563 [สืบค้นเมื่อ 15 มิ.ย. 2569];27(3):83-99. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jmhs/article/view/246819
Jitraknatee J, Ruengorn C, Nochaiwong S. Prevalence and risk factors of chronic kidney disease among type 2 diabetes patients: a cross-sectional study in primary care practice. Sci Rep. 2020;10(1):6205. doi: 10.1038/s41598-020-63443-4.
สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย ในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี และสมาคมต่อมไร้ท่อแห่งประเทศไทย. แนวทางเวชปฏิบัติ สำหรับโรคเบาหวาน 2566 [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพมหานคร: สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย ในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี; 2566 [สืบค้นเมื่อ 1 ก.ย. 2568]. สืบค้นจาก: https://www.dmthai.org/new/index.php/sara-khwam-ru/sahrab-bukhkhl-thawpi/diabetes-book/naewthang-wech-ptibati-sahrab-rokh-bea-hwan-2566
นภาพรรณ ทะนันชัย, สุกฤษฏิ์ กาญจนสุระกิจ, พิมพ์ชนก วงษ์พิมพา, สุรดา อยู่ศิริ. อุบัติการณ์และปัจจัยที่สัมพันธ์กับ metformin-associated lactic acidosis ( MALA ) ในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2. วารสาร Phrae Medical Journal and Clinical Sciences [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [สืบค้นเมื่อ 14 มิ.ย. 2569];33(2):1-12. สืบค้นจาก: https://thaidj.org/index.php/jpph/article/view/16455
วิลาสินี เสียงตรง, บุญส่ง เอี่ยมฤกษ์ศิริ, พัชรี ยิ้มรัตนบวร, นรินทร์ จินดาเวช, จินดา ประจญศานต์, อัญชนา คำพิลา. ปัจจัยเสี่ยงต่อการเสียชีวิตจากภาวะ metformin associated lactic acidosis ในผู้ป่วยโรคเบาหวานประเภทที่ 2 ที่ได้รับยาเมทฟอร์มิน โรงพยาบาลบุรีรัมย์ ระหว่าง พ.ศ. 2555-2560. วารสารวิชาการสาธารณสุข [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [สืบค้นเมื่อ 14 มิ.ย. 2569];28(6):1066-76. สืบค้นจาก: https://thaidj.org/index.php/JHS/article/view/8326
Thammavaranucupt K, Phonyangnok B, Parapiboon W, Wongluechai L, Pichitporn W, Sumrittivanicha J, et al. Metformin-associated lactic acidosis and factors associated with 30-day mortality. PLoS One. 2022;17(8):e0273678. doi: 10.1371/journal.pone.0273678.
Dyatlova N, Tobarran NV, Kannan L, North R, Wills BK. Metformin-associated lactic acidosis (MALA). In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023 [cited 2025 Sep 14]. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK580485
World Health Organization. International statistical classification of diseases and related health problems, 10th revision (ICD-10): version 2016 [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2016 [cited 2026 Jun 7]. Available from: https://icd.who.int/browse10/2016/en
คณะอนุกรรมการป้องกันโรคไตเรื้อรัง สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย. คำแนะนำสำหรับการดูแลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังก่อนการบำบัดทดแทนไต พ.ศ. 2565 (ฉบับปรับปรุงเพิ่มเติม) [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพมหานคร: สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย; 2565 [สืบค้นเมื่อ 1 ก.ย. 2568]. สืบค้นจาก: https://www.nephrothai.org/คำแนะนำสำหรับการดูแลผู-2/
ปิยะวัฒน์ รัตนพันธุ์. การประเมินความเหมาะสมของขนาดการสั่งใช้ยา metformin ในผู้ป่วยโรคเบาหวาน ชนิดที่ 2 โรงพยาบาลอินทร์บุรี. วารสารการแพทย์และสาธารณสุขเขต 4 [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [สืบค้นเมื่อ 16 ก.ย. 2568];13(2):1-12. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JMPH4/article/view/261157
ณัฏฐินันท์ วิสุทธิเมธีกร, นันทวรรณ ว่องไว, สุธาสินี ศรีสร้อย. ผลการพัฒนาระบบการสั่งใช้เมทฟอร์มิน อย่างสมเหตุผลในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังร่วมกันของสหวิชาชีพ แผนกผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชสว่างแดนดิน [อินเทอร์เน็ต]. สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดอุดรธานี. 2566 [สืบค้นเมื่อ 17 ก.ย. 2568]. สืบค้นจาก https://backoffice.udpho.org/openaccess/control/download.php?id=NTM=
Fontaine E. Metformin-induced mitochondrial complex I inhibition: facts, uncertainties, and consequences. Front Endocrinol (Lausanne). 2018;9:753. doi: 10.3389/fendo.2018.00753.
ศิรานันต์ พลเหี้ยมหาญ. ประสิทธิผลของการใช้แนวปฏิบัติในการเฝ้าระวังการเกิดภาวะเลือดเป็นกรดจากยา metformin ในผู้ป่วยโรคเบาหวาน โรงพยาบาลนครพนม. วารสารโรงพยาบาลนครพนม. 2564 [สืบค้นเมื่อ 16 ก.ย. 2568];8(1):52-62. สืบค้นจาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/nkpjournal_9/article/view/252884
สิริรัตน์ ภูมิรัตนประพิณ. ผลการใช้แนวทางปฏิบัติเพื่อป้องกันการเกิดภาวะเลือดเป็นกรดแลคติกเกินซึ่งสัมพันธ์กับการใช้ยาเมทฟอร์มินในโรงพยาบาลชัยภูมิ. ชัยภูมิเวชสาร [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [สืบค้นเมื่อ 16 ก.ย. 2568];43(1):1-10. สืบค้นจาก: https://thaidj.org/index.php/CMJ/article/view/13137
สุทธิพงษ์ มีชำนาญ. รูปแบบการส่งเสริมการใช้ยา metformin อย่างสมเหตุผลในผู้ป่วยเบาหวาน ในโรงพยาบาลธวัชบุรี จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารวิจัยและพัฒนานวัตกรรมทางสุขภาพ [อินเทอร์เน็ต]. 2565 [สืบค้นเมื่อ 16 ก.ย. 2568];3(1):241-50. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jrhi/article/view/255983
DeFronzo R, Fleming GA, Chenc K, Bicsak TA. Metformin-associated lactic acidosis: current perspectives on causes and risk. Metabolism. 2016;65(2):20-9. doi: 10.1016/j.metabol.2015.10.014.
Ray CE, Wilson GM, Hughes AM, Cunningham Goedken C, Liu EP, Fitzpatrick MA, et al. Alert fatigue measurement in clinical decision support: a systematic review. J Am Med Inform Assoc. 2026:ocag064. doi: 10.1093/jamia/ocag064.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Association of Hospital Pharmacy (Thailand)
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความในวารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาลเผยแพร่ภายใต้เงื่อนไขของสัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ในรูปแบบที่ต้องอ้างอิงแหล่งที่มา - ห้ามใช้เพื่อการค้า - ห้ามแก้ไขดัดแปลง เวอร์ชั่น 4.0 (CC BY-NC-ND 4.0) สามารถแจกจ่ายและนำบทความไปใช้ประโยชน์เพื่อการศึกษาได้แต่ต้องระบุการอ้างอิงถึงบทความจากเว็บไซต์วารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล ไม่สามารถนำบทความไปใช้เพื่อการพาณิชย์ใด ๆ เว้นแต่ได้รับอนุญาตจากบรรณาธิการวารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล และกรณีมีการนำบทความไปเรียบเรียงใหม่ เปลี่ยนแปลงเนื้อหา หรือเสริมเติมแต่งเนื้อหาของบทความ ท่านไม่สามารถนำบทความที่ปรับแต่งไปเผยแพร่ได้ในทุกกรณี
ข้อความที่ปรากฏในบทความในวารสารเป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้แต่งแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับสมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล (ประเทศไทย) และบุคลากรในสมาคมฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้แต่งแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้แต่งแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเอง ตลอดจนความรับผิดชอบด้านเนื้อหาและการตรวจร่างบทความเป็นของผู้แต่ง ไม่เกี่ยวข้องกับกองบรรณาธิการ
.png){kind=spacer}
