การวิเคราะห์กระบวนการประสานรายการยาและความคลาดเคลื่อนทางยาบนหอผู้ป่วยในของโรงพยาบาลชุมชนแห่งหนึ่ง
คำสำคัญ:
การประสานรายการยา, ความคลาดเคลื่อนทางยา, ผู้ป่วยใน, โรงพยาบาลชุมชนบทคัดย่อ
ความเป็นมา: กระบวนการประสานรายการยามีความสำคัญในการป้องกันความคลาดเคลื่อนทางยา
วัตถุประสงค์: เพื่อวิเคราะห์กระบวนการประสานรายการยาและความคลาดเคลื่อนทางยาที่เกิดขึ้นบนหอผู้ป่วยในโรงพยาบาลหาดสำราญเฉลิมพระเกียรติ 80 พรรษา
วิธีวิจัย: การศึกษาเชิงพรรณนาแบบย้อนหลัง โดยวิเคราะห์ข้อมูลผู้ป่วยใน 567 ราย และข้อมูลเหตุการณ์ความคลาดเคลื่อนทางยา 48 เหตุการณ์ ระหว่างเดือนตุลาคม พ.ศ. 2567 ถึงมีนาคม พ.ศ. 2568
ผลการวิจัย: ผู้ป่วยในที่ใช้รายการยาเดิมจากโรงพยาบาลหาดสำราญฯ 420 ราย (ร้อยละ 74.07) นอกนั้นใช้รายการยาเดิมจากสถานพยาบาลอื่น ระยะเวลาเฉลี่ยในการดำเนินการประสานรายการยา และระยะเวลาเฉลี่ยในการออกคำสั่งใช้ยาเดิมครั้งแรกคือ 4 ชั่วโมง 2 นาที และ 3 ชั่วโมง 40 นาที ตามลำดับ ปัจจัยที่มีผลต่อระยะเวลาเฉลี่ยในการดำเนินการประสานรายการยาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ สถานพยาบาลต้นทางด้านข้อมูลยาเดิมของผู้ป่วย รูปแบบการสั่งใช้ยาของโรงพยาบาลหาดสำราญฯ กลุ่มโรค และช่วงเวลาการเข้ารับบริการที่โรงพยาบาลหาดสำราญฯ จากการวิเคราะห์เหตุการณ์ความคลาดเคลื่อนทางยาพบว่า เกิดเหตุการณ์ขึ้นกับกลุ่มยาโรคหัวใจและหลอดเลือดสูงที่สุด 18 เหตุการณ์ (ร้อยละ 37.50) โดยเกิดในขั้นตอนการสั่งยาและขั้นตอนก่อนจ่ายยา ขั้นตอนละ 18 เหตุการณ์ (ร้อยละ 37.50) มีความรุนแรงของเหตุการณ์อยู่ในระดับ B และ C ขั้นตอนที่เกิดเหตุการณ์ความคลาดเคลื่อนทางยานั้นมีความสัมพันธ์กับระดับความรุนแรงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ คือหากสามารถตรวจพบได้ก่อน เหตุการณ์ความคลาดเคลื่อนทางยาเหล่านั้นก็จะไม่ก่อให้เกิดความเสี่ยงกับผู้ป่วย
สรุปผล: กระบวนการการประสานรายการยาใช้ระยะเวลาเฉลี่ยมากกว่าการออกคำสั่งใช้ยาเดิมครั้งแรกซึ่งอาจเสี่ยงต่อการเกิดความคลาดเคลื่อนทางยา ดังนั้น จึงสมควรพัฒนาระบบการประสานรายการยาให้รวดเร็วขึ้น เพื่อส่งเสริมความปลอดภัยของผู้ป่วย
เอกสารอ้างอิง
อภิฤดี เหมะจุฑา, ฉันทิกา ซื่อตรง. การประสานรายการยา medication reconciliation อีกหนึ่งมาตรการเพิ่มความปลอดภัยในระบบยา [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุุรีี: ศูนย์การศึกษาต่อเนื่องทางเภสัชศาสตร์ สภาเภสัชกรรม; 2559 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.พ. 2568]. สืบค้นจาก: https://ccpe.pharmacycouncil.org/index.php?option=article_detail&subpage=article_detail&id=174
จันทร์จารึก รัตนเดชสกุล, ภาสกร รัตนเดชสกุล. ความคลาดเคลื่อนทางยา (medication error) กับการใช้ประโยชน์ในระบบจัดการด้านยา [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: ศูนย์การศึกษาต่อเนื่องทางเภสัชศาสตร์ สภาเภสัชกรรม; 2560 [สืบค้นเมื่อ 1 มี.ค. 2568]. สืบค้นจาก: https://ccpe.pharmacycouncil.org/index.php?option=article_detail&subpage=article_detail&id=303
National Coordinating Council for Medication Error Reporting and Prevention (NCC MERP). About medication errors [Internet]. Rockville (MD): NCC MERP; 2025. [cited 2025 May 20]. Available from: https://www.nccmerp.org/about-medication-errors
กาญจนา แก้วมั่ง. ผลของกระบวนการประสานรายการยาต่อความคลาดเคลื่อนทางยา ณ หอผู้ป่วยอายุรกรรม โรงพยาบาลสุไหงโก-ลก. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [สืบค้นเมื่อ 29 มี.ค. 2568];17(1):214-32. สืบค้นจาก: https://li01.tci-thaijo.org/index.php/pnujr/article/view/262778
ศิริรัตน์ ไสไทย, โพยม วงศ์ภูวรักษ์. ผลของกระบวนการสร้างความสอดคล้องต่อเนื่องทางยาในหอผู้ป่วยอายุรกรรมหญิง โรงพยาบาลทั่วไปแห่งหนึ่ง. วารสารเภสัชกรรมไทย [อินเทอร์เน็ต]. 2556 [สืบค้นเมื่อ 1 มี.ค. 2568];5(1):2-15. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/TJPP/article/view/169315
ชมพูนุท พัฒนจักร, เพชรรัตน์ดา ราชดา. ผลของการประสานรายการยาในหอผู้้ป่วยอายุุรกรรมหญิง โรงพยาบาลทั่วไปแห่งหนึ่ง. วารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล. 2566 [สืบค้นเมื่อ 1 มี.ค. 2568];33(3):298-307. สืบค้นจาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/TJHP/article/view/263797
ทัศนีย์์ ตุมผะกา. ผลการติิดตาม การทำ medication reconciliation ก่อนและหลังการใช้้ระบบ IPD Paperless KPHIS ในผู้ป่วยโรคเรื้อรังขณะนอนโรงพยาบาลต่อความคลาดเคลื่อนทางยา โรงพยาบาลละหานทราย. วารสารวิจัยและพัฒนานวัตกรรมทางสุขภาพ [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [สืบค้นเมื่อ 1 มี.ค. 2568];6(1):73-82. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jrhi/article/view/276415
อมรรัตน์์ เต็มวงษ์, สุรัชดา ชนโสภณ, สายทิพย์์ สุทธิรักษา. ผลการพัฒนากระบวนการประสานรายการยาด้วยระบบอิเล็กทรอนิกส์ ระหว่างโรงพยาบาลและหน่วยบริการปฐมภูมิิ ณ อำเภอภูหลวง. วารสารเภสัชกรรมไทย [อินเทอร์เน็ต]. 2565 [สืบค้นเมื่อ 15 มี.ค. 2568];14(1):140-53. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/TJPP/article/view/249326
ณิชากร พิริยะชนานุสรณ์, นพดล ชะลอธรรม, นันทวรรณ กิติกรรณากรณ์. การปรับปรุงและประเมินผลระบบงานประสานรายการยา ณ หอผู้ป่วยศัลยกรรมกระดูกของโรงพยาบาลศูนย์แห่งหนึ่ง. วารสารเภสัชกรรมไทย [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [สืบค้นเมื่อ 19 มี.ค. 2568];15(3):750-65. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/TJPP/article/view/258011
เพียงใจ เกียรติธนวัฒนา. การพัฒนาระบบการประสานรายการยาเดิมของผู้ป่วยในขั้นตอนแรกรับการรักษา โรงพยาบาลสงขลานครินทร์. ไทยไภษัชยนิพนธ์. 2567;19(2):149-63. doi: 10.69598/tbps.19.2.149-163.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 สมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล(ประเทศไทย)
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความในวารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาลเผยแพร่ภายใต้เงื่อนไขของสัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ในรูปแบบที่ต้องอ้างอิงแหล่งที่มา - ห้ามใช้เพื่อการค้า - ห้ามแก้ไขดัดแปลง เวอร์ชั่น 4.0 (CC BY-NC-ND 4.0) สามารถแจกจ่ายและนำบทความไปใช้ประโยชน์เพื่อการศึกษาได้แต่ต้องระบุการอ้างอิงถึงบทความจากเว็บไซต์วารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล ไม่สามารถนำบทความไปใช้เพื่อการพาณิชย์ใด ๆ เว้นแต่ได้รับอนุญาตจากบรรณาธิการวารสารเภสัชกรรมโรงพยาบาล และกรณีมีการนำบทความไปเรียบเรียงใหม่ เปลี่ยนแปลงเนื้อหา หรือเสริมเติมแต่งเนื้อหาของบทความ ท่านไม่สามารถนำบทความที่ปรับแต่งไปเผยแพร่ได้ในทุกกรณี
ข้อความที่ปรากฏในบทความในวารสารเป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้แต่งแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับสมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล (ประเทศไทย) และบุคลากรในสมาคมฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้แต่งแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้แต่งแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเอง ตลอดจนความรับผิดชอบด้านเนื้อหาและการตรวจร่างบทความเป็นของผู้แต่ง ไม่เกี่ยวข้องกับกองบรรณาธิการ
.png){kind=spacer}
