ปัจจัยที่สัมพันธ์กับอาการไม่พึงประสงค์ภายหลังการผ่าตัดของผู้ที่เป็นโรคเนื้องอกสมอง
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอาการไม่พึงประสงค์และปัจจัยที่สัมพันธ์กับอาการไม่พึงประสงค์ภายหลังการผ่าตัดของผู้ที่เป็นโรคเนื้องอกสมอง ได้แก่ เพศ อายุ ตำแหน่งของเนื้องอกสมอง ภาวะโรคร่วม กิจกรรมทางกาย ภาวะโภชนาการ ความเข้มแข็งทางใจ และแรงสนับสนุนทางสังคม กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 120 คน เลือกแบบเจาะจงตามคุณสมบัติที่กำหนด เครื่องมือวิจัย คือ แบบบันทึกข้อมูลส่วนบุคคล และการเจ็บป่วย แบบประเมินอาการไม่พึงประสงค์ กิจกรรมทางกาย ภาวะโภชนาการ ความเข้มแข็งทางใจ และแรงสนับสนุนทางสังคม ผ่านการตรวจสอบความตรงตามเนื้อหาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ 5 คน หาค่าสัมประสิทธิ์ความเที่ยงของแบบประเมินได้ในช่วง 0.86 - 0.99 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน และอีต้า ผลการวิจัย พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีคะแนนเฉลี่ยของความรุนแรงของอาการไม่พึงประสงค์โดยรวม เท่ากับ 2.54 (SD = 1.47) โดยอาการที่พบมากที่สุด 3 อันดับแรก ได้แก่ อาการปวดศีรษะ นอนไม่หลับ และเหนื่อยล้า ตามลำดับ และพบว่า ภาวะโรคร่วม ภาวะโภชนาการ ความเข้มแข็งทางใจ และกิจกรรมทางกาย มีความสัมพันธ์กับอาการไม่พึงประสงค์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05
(r = 0.467, r = -0.444, r = -0.355 และ r = -0.242 ตามลำดับ) ส่วน เพศ อายุ ตำแหน่งเนื้องอกสมอง และแรงสนับสนุนทางสังคม ไม่มีความสัมพันธ์กับอาการไม่พึงประสงค์ภายหลังการผ่าตัด
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงสาธารณสุข กรมสุขภาพจิต. (2567). แบบประเมินความเข้มแข็งทางใจ. https://mhc5.dmh.go.th/appcenter/rq/index.php
พรพิมล รัตนาวิวัฒน์พงศ์, อารมณ์ ขุนภาษี, ฉกาจ ผ่องอักษร, และภัทราวุธ อินทรกำแหง. (2549). ความเที่ยงตรงและความน่าเชื่อถือของแบบสอบถามสากลเรื่องกิจกรรมทางกายชุดสั้น ฉบับ ภาษาไทย. เวชศาสตร์ฟื้นฟูสาร, 16(3), 147-160.
ภัทรา พิมสาร และชนกพร จิตปัญญา. (2559). ความสัมพันธ์ระหว่างกลุ่มอาการไม่สุขสบาย วิธีการเผชิญความ เครียดและคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพของผู้ป่วยโรคเนื้องอกสมองหลังผ่าตัด. วารสารมหาวิทยาลัยหัวเฉียววิชาการ, 20(39), 57-68.
ภิญาภร โตญาติมาก, เกศรินทร์ อุทริยะประสิทธิ์, วัลย์ลดา ฉันท์เรืองวณิชย์, บรรพต สิทธินามสุวรรณ, และสุชาดา ภัทรมงคลฤทธิ์ (2562). ปัจจัยทำนายความบกพร่องด้านการรู้คิดในผู้ป่วยภายหลังการผ่าตัดเนื้องอกสมอง. วารสารสภาการพยาบาล, 34(4), 64-79.
อำนวยพร อาษานอก. (2549). ปัจจัยคัดสรรที่มีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยวัยผู้ใหญ่โรคเนื้องอกสมอง [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์], จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Bates, A., Gonzalez-Viana, E., Cruickshank, G., Roques, T. , & Guideline Committee (2018). Primary and metastatic brain tumours in adults: Summary of NICE guidance. BMJ (Clinical research ed.), 362, Article k2924. https://doi.org/10.1136/bmj.k2924
Bowyer, A. J., & Royse, C. F. (2016). Postoperative recovery and outcomes-What are we measuring and for whom. Anaesthesia, 71(Suppl. 1), 72–77. https://doi.org/10.1111/anae.13312
Cederholm, T., Volkert, D., Beck, A. M., Cruz-Jentoft, A., Goisser, S., Hooper, L., Kiesswetter, E., Maggio, M., Raynaud-Simon, A., Sieber, C. C., Sobotka, L., van Asselt, D., Wirth, R., & Bischoff, S. C. (2019). ESPEN guideline on clinical nutrition and hydration in geriatrics. Clinical Nutrition, 38(1), 10–47. https://doi.org/10.1016/j.clnu.2018.05.024
Charlson, M. E., Pompei, P., Ales, K. L., & MacKenzie, C. R. (1987). A new method of classifying prognostic comorbidity in longitudinal studies: Development and validation. Journal of Chronic Diseases, 40(5), 373–383. https://doi.org/10.1016/0021-9681(87)90171-8
Choi, H. R., Song, I. A., Park, H. Y., & Oh, T. K. (2023). Association between insomnia disorder and mortality among patients who underwent craniotomy for brain tumor resection: A South Korean nationwide cohort study. Sleep Breath, 27(1), 329-336. https://doi.org/10.1007/s11325-022-02586-2
Dantzer, R., O'Connor, J. C., Freund, G. G., Johnson, R. W., & Kelley, K. W. (2008). From inflammation to sickness and depression: When the immune system subjugates the brain. Nature Reviews Neuroscience, 9(1), 46–56. https://doi.org/10.1038/nrn2297
Duffau, H. (2014). The huge plastic potential of adult brain and the role of connectomics: New insights provided by serial mappings in glioma surgery. Cortex, 58, 325-337. https://doi.org/10.1016/j.cortex.2013.08.005
Guigoz, Y., Vellas, B., & Garry, P. J. (1994). Mini nutritional assessment: A practical assessment tool for grading the nutritional state of elderly patients. Facts Research of Gerontology, 4(2), S15-S59.
Hannegan, L. (1989). Transient cognitive changes after craniotomy. Journal of Neuroscience Nursing, 21(3), 165–170. https://doi.org/10.1097/01376517-198906000-00005
Hanucharurnkul, S. (1988). Social support, self-care, and quality of life in cancer patients receiving radiotherapy in Thailand [Unpublished doctoral dissertation]. Wayne State University.
Ilgen, M., Zivin, K., McCammon, R. J., & Valenstein, M. (2008). Pain and suicidal thoughts, plans and attempts in the United States. General Hospital Psychiatry, 30(6), 521-527. https://doi.org/10.1016/j.genhosppsych.2008.09.003
Knezevic, E., Nenic, K., Milanovic, V., & Knezevic, N. N. (2023). The role of cortisol in chronic stress, neurodegenerative diseases, and psychological disorders. Cells, 12(23), Article 2726. https://doi.org/10.3390/cells12232726
Koelwyn, G. J., Quail, D. F., Zhang, X., White, R. M., & Jones, L. W. (2017). Exercise-dependent regulation of the tumour microenvironment. Nature Reviews Cancer, 17(10), 620-632. https://doi.org/10.1038/nrc.2017.78
Lenz, E. R., Pugh, L. C., Milligan, R. A., Gift, A., & Suppe, F. (1997). The middle-range theory of unpleasant symptoms: An update. Advances in Nursing Science, 19(3), 14-27. https://doi.org/10.1097/00012272-199703000-00003
Miklja, Z., Gabel, N., Altshuler, D., Wang, L., Hervey-Jumper, S. L., & Smith, S. (2022). Exercise improves health-related quality of life, sleep, and fatigue domains in adult high- and low-grade glioma patients. Supportive Care in Cancer, 30(2), 1493-1500. https://doi.org/10.1007/s00520-021-06566-2
Reponen, E., Tuominen, H., Hernesniemi, J., & Korja, M. (2015). Postoperative complications and functional outcome after surgery for brain tumors. Acta Neurochirurgica, 157(10), 1765–1773.
Schaefer, C., Coyne, J. C., & Lazarus, R. S. (1981). The health-related functions of social support. Journal of Behavioral Medicine, 4(4), 381–406. https://doi.org/10.1007/BF00846149
Schei, S., Sagberg, L. M., Bø, L. E., Reinertsen, I., & Solheim, O. (2023). Association between patient- reported cognitive function and location of glioblastoma. Neurosurgical Review, 46(1), 282. https://doi.org/10.1007/s10143-023-02177-z
Steinruecke, M., Pronin, S., Gherman, A. V., Emelifeonwu, J., & Liaquat, I. (2023). Survival and complications following supra and infratentorial brain metastasis resection. The Surgeon, 21(5), Article e279–e286. https://doi.org/10.1016/j.surge.2023.01.006
Utriyaprasit, K. (2001). The relationship between recovery symptoms and functional outcomes in Thai CABG patients [Unpublished doctoral dissertation]. Case Western Reserve University.
Valko, P. O., Siddique, A., Linsenmeier, C., Zaugg, K., Held, U., & Hofer, S. (2015). Prevalence and predictors of fatigue in glioblastoma: A prospective study. Neuro- oncology, 17(2), 274-281. https://doi.org/10.1093/neuonc/nou127
Zhang, X., Li, Y., Zhang, D., Zhong, Y., & Li, T. (2023). Fatigue and its contributing factors in Chinese patients with primary pituitary adenomas. Journal of Oncology, 2023, Article 9876422. https://doi.org/10.1155/2023/9876422
Zhao, Y., Hu, B., Liu, Q., Wang, Y., Zhao, Y., & Zhu, X. (2022). Social support and sleep quality in patients with stroke: The mediating roles of depression and anxiety symptoms. International Journal of Nursing Practice, 28(3), Article e12939. https://doi.org/10.1111/ijn.12939
