ความชุกและความหลากหลายทางพันธุกรรมของเชื้อ Coxiella burnetii ที่ตรวจพบในรกแพะ: นัยสําคัญต่อความเสี่ยงโรคไข้คิวในคน
คำสำคัญ:
Coxiella burnetii, การจําแนกจีโนไทป์, Multispacer sequence typing, รกแพะ, ประเทศไทยบทคัดย่อ
Coxiella burnetii เป็นแบคทีเรียแกรมลบที่อาศัยอยู่ภายในเซลล์และก่อให้เกิดโรคไข้คิวในคนและโรค coxiellosis ในสัตว์ โดยมีแพะเป็นแหล่งรังโรคสําคัญผ่านทางรกที่ปนเปื้อนเชื้อในปริมาณสูง อย่างไรก็ตามข้อมูลด้านระบาดวิทยาและความหลากหลายทางพันธุกรรมของเชื้อนี้ในประเทศไทยยังมีจํากัด การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินความชุกเชิงชีวโมเลกุลและลักษณะความหลากหลายทางพันธุกรรมของ C. burnetii ในรกแพะในประเทศไทย ตัวอย่างรกแพะ จํานวน 1,404 ตัวอย่าง เก็บจากฟาร์ม 26 แห่ง ใน 10 จังหวัด ครอบคลุมพื้นที่ภาคเหนือ ภาคกลาง ภาคตะวันตก และภาคใต้ ในปี พ.ศ. 2565 ทําการสกัดดีเอ็นเอและตรวจหายีน IS1111 โดยวิธี real-time PCR จากนั้นคัดเลือกตัวอย่างที่ให้ผลบวกบางส่วนเพื่อนํามาวิเคราะห์ด้วยวิธี multispacer sequence typing (MST) และสร้างแผนภูมิสายวิวัฒนาการจากลําดับนิวคลีโอไทด์แบบต่อรวมของตําแหน่งยีน 10 ตําแหน่ง ผลการตรวจพบดีเอ็นเอของเชื้อ C. burnetii ในอัตรา 27.64% (388/1,404) การวิเคราะห์ MST และสายวิวัฒนาการแสดงให้เห็นความหลากหลายทางพันธุกรรมของสายพันธุ์เชื้อในประเทศไทยอย่างชัดเจนและพบจีโนไทป์ใหม่ 3 ชนิด ได้แก่ MST94, MST95 และ MST96 ซึ่งมีความใกล้ชิดกับ MST85, MST27, MST28, MST31, MST55 และ MST77 ผลการศึกษานี้ชี้ให้เห็นว่าสายพันธุ์ C. burnetii ที่ตรวจพบในรกแพะของประเทศไทยเป็นส่วนหนึ่งของสายพันธุ์โรคติดต่อระหว่างสัตว์และคนที่แพร่กระจายข้ามภูมิภาค โดยเกี่ยวข้องกับวงจรการแพร่เชื้อแบบสัตว์เคี้ยวเอื้อง–เห็บ–มนุษย์ คล้ายกับที่รายงานในภูมิภาคยูเรเชียและยุโรป
เอกสารอ้างอิง
Ullah Q, Jamil T, Saqib M, Iqbal M, Neubauer H. Q fever—a neglected zoonosis. Microorganisms 2022; 10(8): 1530. (17 pages).
Angelakis E, Raoult D. Q fever. Vet Microbiol 2010; 140(3–4): 297-309.
Bielawska-Drózd A, Cie lik P, Mirski T, Gaweł J, Michalski A, Niemcewicz M, et al. Prevalence of Coxiella burnetii in environmental samples collected from cattle farms in Eastern and Central Poland (2011–2012). Vet Microbiol 2014; 174(3-4): 600-6.
Rotz LD, Khan AS, Lillibridge SR, Ostroff SM, Hughes JM. Public health assessment of potential biological terrorism agents. Emerg Infect Dis. 2002; 8(2): 225-30.
Sidi-Boumedine K, Adam G, Angen Ø, Aspán A, Bossers A, Roest HIJ, et al. Whole genome PCR scanning (WGPS) of Coxiella burnetii strains from ruminants. Microbes Infect 2015; 17(11-12): 772-5.
Sidi-Boumedine K, Duquesne V, Prigent M, Yang E, Joulié A, Thiéry R, et al. Impact of IS1111 insertion on the MLVA genotyping of Coxiella burnetii. Microbes Infect 2015; 17 (11-12): 789-94.
World Organization for Animal Health (WOAH). Chapter 3.1.18. – Q fever. In: Manual of diagnostic tests and vaccines for terrestrial animals, 13th ed. Paris: WOAH; 2024. p. 1-19.
Astobiza I, Tilburg JJHC, Piñero A, Hurtado A, García-Pérez AL, Nabuurs-Franssen MH, et al. Genotyping of Coxiella burnetii from domestic ruminants in northern Spain. BMC Vet Res 2012; 8: 241. (8 pages).
Glazunova O, Roux V, Freylikman O, Sekeyova Z, Fournous G, Tyczka J, et al. Coxiella burnetii genotyping. Emerg Infect Dis 2005; 11(8): 1211-7.
Hornstra HM, Priestley RA, Georgia SM, Kachur S, Birdsell DN, Hilsabeck R, et al. Rapid typing of Coxiella burnetii. PLoS One 2011; 6(11): e26201. (8 pages).
Pearson T, Hornstra HM, Hilsabeck R, Gates LT, Olivas SM, Birdsell DM, et al. High prevalence and two dominant host-specific genotypes of Coxiella burnetii in U.S. milk. BMC Microbiol. 2014; 14: 41. (9 pages).
van Belkum A. Tracing isolates of bacterial species by multilocus variable number of tandem repeat analysis (MLVA). FEMS Immunol Med Microbiol 2007; 49(1): 22-7.
Russell-Lodrigue KE, Andoh M, Poels MW, Shive HR, Weeks BR, Zhang GQ, et al. Coxiella burnetii isolates cause genogroupspecific virulence in mouse and guinea pig models of acute Q fever. Infect Immun 2009; 77(12): 5640-50.
Eldin C, Mélenotte C, Mediannikov O, Ghigo E, Million M, Edouard S, et al. From Q fever to Coxiella burnetii infection: a paradigm change. Clin Microbiol Rev 2017; 30(1): 115-90.
Kersh GJ, Priestley RA, Hepp CM, Kaufman EK, Wiley MR, Frey KG, et al. Genotyping and axenic growth of Coxiella burnetii isolates found in the United States environment. Vector Borne Zoonotic Dis 2016; 16(9): 588-94.
Abou Abdallah R, Million M, Delerce J, Anani H, Diop A, Caputo A, et al. Pangenomic analysis of Coxiella burnetii unveils new traits in genome architecture. Front Microbiol 2022; 13: 1022356. (18 pages).
McLaughlin HP, Cherney B, Hakovirta JR, Priestley RA, Conley A, Carter A, et al. Phylogenetic inference of Coxiella burnetii by 16S rRNA gene sequencing. PLoS One 2017; 12(12): e0189910. (18 pages).
Hemsley CM, Essex-Lopresti A, Norville IH, Titball RW. Correlating genotyping data of Coxiella burnetii with genomic groups. Pathogens 2021; 10(5): 604. (17 pages).
Agerholm JS. Coxiella burnetii associated reproductive disorders in domestic animals--a critical review. Acta Vet Scand 2013; 55(1): 13. (11 pages).
Anderson A, Bijlmer H, Fournier PE, Graves S, Hartzell J, Kersh GJ, et al. Diagnosis and management of Q fever—United States, 2013: recommendations from CDC and the Q Fever Working Group. MMWR Recomm Rep 2013; 62(RR-03): 1-30.
Van den Brom R, van Engelen E, Roest HIJ, van der Hoek W, Vellema P. Coxiella burnetii infections in sheep or goats: an opinionated review. Vet Microbiol 2015; 181(1-2): 119-29.
Bauer AE, Johnson AJ, Weng HY, Pogranichniy RM, Moore GE. An evaluation of risk factors for infection with Coxiella burnetii in domestic goats. Res Vet Sci 2017; 114: 181-5.
Fournier PE, Marrie TJ, Raoult D. Diagnosis of Q fever. J Clin Microbiol 1998; 36(7): 1823-34.
Gomes MM, Chaves A, Gouveia A, Santos L. Two rare manifestations of Q fever: splenic and hepatic abscesses and cerebral venous thrombosis, with literature review ma non troppo. BMJ Case Rep 2014; 2014: bcr2013202843. (7 pages).
Brooke RJ, Kretzschmar ME, Mutters NT, Teunis PF. Human dose response relation for airborne exposure to Coxiella burnetii. BMC Infect Dis 2013; 13: 488. (8 pages).
Sangkasuwan V, Pongpradit P. SEATO medical research study on rickettsial diseases in Thailand. In: Annual research progress report. Bangkok, Thailand: US Army–SEATO Medical Research Unit; 1967. p. 499-504.
Sangkasuwan V, Pongpradit P. SEATO medical research study on rickettsial diseases in Thailand. In: Annual research progress report. Bangkok, Thailand: US Army–SEATO Medical Research Unit; 1968. p. 444-448.
Suputtamongkol Y, Rolain JM, Losuwanaruk K, Niwatayakul K, Suttinont C, Chierakul W, et al. Q fever in Thailand. Emerg Infect Dis 2003; 9(9): 1186-7.
Greiner AL, Bhengsri S, Million M, Edouard S, Thamthitiwat S, Clarke K, et al. Acute Q fever case detection among acute febrile illness patients, Thailand, 2002-2005. Am J Trop Med Hyg 2018; 98(1): 252-7.
Pachirat O, Fournier PE, Pussadhamma B, Taksinachanekij S, Lulitanond V, Baggett HC, et al. The first reported cases of Q fever endocarditis in Thailand. Infect Dis Rep 2012; 4(1): e7. (2 pages).
Yingst SL, Opaschaitat P, Kanitpun R, Thammasart S, Ekgatat M, Jirathanawat V, et al. Q fever surveillance in ruminants, Thailand, 2012. Emerg Infect Dis 2013; 19(12): 2056-8.
Rodtian P, Nuamjit M, Srijan M, Opaschaitat P, Ekgatat M. Q fever among dairy cattle in Chiang Mai Province, Thailand, 2012: a preliminary study. OSIR 2013; 6(4): 8-12.
Doung-Ngern P, Chuxnum T, Pangjai D, Opaschaitat P, Kittiwan N, Rodtian P, et al. Seroprevalence of Coxiella burnetii antibodies among ruminants and occupationally exposed people in Thailand, 2012–2013. Am J Trop Med Hyg 2017; 96(4): 786-90.
Opaschaitat P, Ramrin L, Yingst SL. Epidemiology of Q fever in ruminants in the north-east and the north region of Thailand, 2012 to 2013. KKU Vet J 2018; 28(1): 19-25.
Pangjai D, Wangroongsarb P, Boonmar S, Rukkwamsuk T. Seropositivity rate of Coxiella burnetii infection in cattle and goats raised in the upper north and central regions of Thailand during 2013–2015. J Kasetsart Vet 2021; 31(2): 79-88.
Kidsin K, Panjai D, Boonmar S. The first report of seroprevalence of Q fever in water buffaloes (Bubalus bubalis) in Phatthalung, Thailand. Vet World 2021; 14(9): 2574-8.
Ratanapob N, Lertwatcharasarakul P, Jala S, Pangjai D, Vongtongsalee K, Rukkwamsuk T. Seroprevalence of Coxiella burnetii in goats from central and western Thailand: implications for zoonotic disease surveillance and control. Vet Sci 2025; 12(12): 1173. (9 pages).
Rerkyusuke S, Lerk-U-Suke S, Sukon P, Phuektes P. Prevalence and risk factors of coxiellosis in meat goat herds: an epidemiological investigation in Northeastern Thailand. Int J Vet Sci Med 2024; 12(1): 60-70.
Burns RJL, Douangngeun B, Theppangna W, Khounsy S, Mukaka M, Selleck PW, et al. Serosurveillance of coxiellosis (Q fever) and brucellosis in goats in selected provinces of Lao People's Democratic Republic. PLoS Negl Trop Dis 2018; 12(4): e0006411. (15 pages).
Jones RM, Twomey DF, Hannon S, Errington J, Pritchard GC, Sawyer J. Detection of Coxiella burnetii in placenta and abortion samples from British ruminants using real-time PCR. Vet Rec 2010; 165(25): 965-7
Stamatakis A. RAxML-VI-HPC: maximum likelihood-based phylogenetic analyses with thousands of taxa and mixed models. Bioinformatics 2006; 22(21): 2688-90.
Xu ZY, Wang FN, Jian R, Xue J, Guo YC, Guo WP. Multiple spacer sequence typing of Coxiella burnetii carried by ticks in Gansu, China. Front Vet Sci 2024; 11: 1470242. (10 pages).
Lee YJ, Chae SJ, Kim B, Shin HS, Kwak SM, Jeong H, et al. First molecular typing of tick-derived Coxiella burnetii from wildlife in South Korea: surveillance and genetic characterization. Transbound Emerg Dis 2025; 2025: 2533438. (17 pages).
Bond KA, Vincent G, Wilks CR, Franklin L, Sutton B, Stenos J, et al. One Health approach to controlling a Q fever outbreak on an Australian goat farm. Epidemiol Infect 2016; 144(6): 1129-41.
Attia MM, Mahmoud HY, Ali AO, Fereig RM. Coxiella burnetii seroprevalence, risk factors, and health hazards in sheep and goats in Upper Egypt. Ger J Vet Res 2024; 4(1): 23-31.
Bauer BU, Knittler MR, Herms TL, Frangoulidis D, Matthiesen S, Tappe D, et al. Multispecies Q fever outbreak in a mixed dairy goat and cattle farm based on a new bovine-associated genotype of Coxiella burnetii. Vet Sci 2021; 8(11): 252. (15 pages).
Leahy E, Shome R, Deka RP, Sahay S, Grace D, Mazeri S, et al. Risk factors for Brucella spp. and Coxiella burnetii infection among small ruminant in Eastern India. Infect Ecol Epidemiol 2020; 10(1): 1783091. (9 pages).
Neare K, Tummeleht L, Lassen B, Viltrop A. Coxiella burnetii seroprevalence and associated risk factors in cattle, sheep, and goats in Estonia. Microorganisms 2023; 11(4): 819. (12 pages).
Di Domenico M, Curini V, De Massis F, Di Provvido A, Scacchia M, Cammà C. Coxiella burnetii in Central Italy: novel genotypes are circulating in cattle and goats. Vector Borne Zoonotic Dis 2014; 14(10): 710-5.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
