สมรรถนะที่พึงประสงค์ของนักฉุกเฉินการแพทย์ตามความคิดเห็น ของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในระบบสุขภาพปฐมภูมิ

ผู้แต่ง

  • ชฎาวัลย์ รุณเลิศ วิทยาลัยเทคโนโลยีทางการแพทย์และสาธารณสุข กาญจนาภิเษก คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก จังหวัดนนทบุรี
  • วันเพ็ญ ยอดคง วิทยาลัยเทคโนโลยีทางการแพทย์และสาธารณสุข กาญจนาภิเษก คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก จังหวัดนนทบุรี
  • สายฝน ตันตะโยธิน วิทยาลัยเทคโนโลยีทางการแพทย์และสาธารณสุข กาญจนาภิเษก คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก จังหวัดนนทบุรี
  • ปัณณทัต พุทธรักษา โรงพยาบาลนครปฐม จังหวัดนครปฐม
  • กาญจนา นิ่มสุนทร วิทยาลัยเทคโนโลยีทางการแพทย์และสาธารณสุข กาญจนาภิเษก คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก จังหวัดนนทบุรี
  • ธนาสิทธิ์ ไชยวุฒิ วิทยาลัยเทคโนโลยีทางการแพทย์และสาธารณสุข กาญจนาภิเษก คณะสาธารณสุขศาสตร์และสหเวชศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก จังหวัดนนทบุรี

คำสำคัญ:

สมรรถนะที่พึงประสงค์ , นักฉุกเฉินการแพทย์ , ความคิดเห็น , ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย , ระบบสุขภาพปฐมภูมิ

บทคัดย่อ

การศึกษาเชิงคุณภาพนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสมรรถนะที่พึงประสงค์ของนักฉุกเฉินการแพทย์ตามความคิดเห็นของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในระบบสุขภาพปฐมภูมิ ระยะเวลาดำเนินการวิจัยระหว่างวันที่ 15 ธันวาคม พ.ศ.2566 -31 กรกฏาคม พ.ศ.2567 คัดเลือกผู้ให้ข้อมูลหลักแบบเจาะจง จาก 5 กลุ่มด้านฉุกเฉินการแพทย์ ได้แก่ ผู้บริหาร สถาบันการศึกษา หน่วยงานสถานบริการสุขภาพ บัณฑิต และนิสิต รวม 53 คน จนข้อมูลอิ่มตัวจากการสัมภาษณ์เชิงลึกและการสนทนากลุ่ม ตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาทั้งแบบสัมภาษณ์เชิงลึกและแบบสนทนากลุ่ม ได้ค่าดัชนีความสอดคล้องอยู่ระหว่าง 0.67-1.00 วิเคราะห์ข้อมูลเชิงแก่นสาร และตรวจสอบความน่าเชื่อถือ ตามหลัก COREQ

ผลการศึกษา พบว่าสมรรถนะที่พึงประสงค์ของนักฉุกเฉินการแพทย์ คือ 1) ลักษณะการปฏิบัติงานของนักฉุกเฉินการแพทย์ เป็นบทบาทหน้าที่และการปฏิบัติงานแบบบูรณาการ 2) สมรรถนะของนักฉุกเฉินการแพทย์ ประกอบด้วย
(1) สมรรถนะวิชาชีพ ด้านความเชี่ยวชาญ การช่วยชีวิตและการจัดการผู้ป่วยวิกฤต (2) สมรรถนะเชิงระบบ ด้านการจัดการเชิงรุกในชุมชนและการบูรณาการเครือข่าย และ (3) Soft Skill และภาวะผู้นำ ดังนั้นสถาบันการศึกษานอกจากการพัฒนาสมรรถนะเชิงวิชาชีพแล้วยังควรพัฒนาทักษะ Soft Skills เน้นการนำทักษะภาวะผู้นำ การควบคุมอารมณ์ และมนุษยสัมพันธ์มาใช้ในการสื่อสารกับญาติผู้ป่วยและทีมงานภายใต้ภาวะกดดัน หน่วยงานสถานบริการในเชิงนโยบายควรมีการบริหารจัดการกำลังคนแบบหมุนเวียน เพื่อให้บุคลากรได้มีโอกาสปฏิบัติงานทั้งในศูนย์สั่งการและสลับไปปฏิบัติงานบนรถพยาบาลระดับสูง (ALS) ในหน่วยงานเครือข่าย เพื่อคงไว้ซึ่งสมรรถนะวิชาชีพตามมาตรฐานสากล

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

คณะกรรมการปฏิรูปประเทศด้านสาธารณสุข (คปสธ.). (2565). รายงานของคณะกรรมการปฏิรูปประเทศด้านสาธารณสุข

โดยสรุปจากเอกสารแผนปฏิรูปประเทศด้านสาธารณสุขที่เผยแพร่โดยหน่วยงานรัฐต่างๆ. กองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. https://spd.moph.go.jp/wp-content/uploads/2022/08

สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ. (2562). แผนหลักการแพทย์ฉุกเฉินฉบับที่ 3.1 (พ.ศ.2562 - 2565). (พิมพ์ครั้งที่ 2). นนทบุรี: สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ.

สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ. (2565). คู่มือแนวทางปฏิบัติตามประกาศคณะกรรมการการแพทย์ฉุกเฉิน เรื่องหลักเกณฑ์และเงื่อนไขเกี่ยวกับการปฏิบัติหน้าที่ และการกำกับดูแลหน่วยปฏิบัติการแพทย์ พ.ศ. 2564. นนทบุรี: สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ.

Eaton, G., Tierney, S., Wong, G., Williams, V., Williams, J., & Mahtani, K. R. (2025). The impact of paramedics working in primary care teams on other professionals and patient experiences: a qualitative study. BJGP open, 9(3), BJGPO.2024.0152. https://doi.org/10.3399/BJGPO.2024.0152

Miles, A, Simpson, P, Naidoo, N, Sim, M, & Long, D. (2025). Beyond emergencies: Examining paramedic practices in primary health care in Australia and Aotearoa New Zealand. Paramedicine, 22(1), 44-45. https://research.usq.edu.au/item/zwxqz/beyond-emergencies-examining-paramedic-practices-in-primary-health-care-in-australia-and-aotearoa-new-zealand

Mordaunt D. A. (2025). Unapproved medicine use by paramedics in New Zealand: a comparative analysis with Australian and United Kingdom frameworks. The New Zealand medical journal, 138(1612), 47–59. https://doi.org/10.26635/6965.6825

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-04-16

รูปแบบการอ้างอิง

รุณเลิศ ช. ., ยอดคง ว. ., ตันตะโยธิน ส., พุทธรักษา ป. ., นิ่มสุนทร ก., & ไชยวุฒิ ธ. (2026). สมรรถนะที่พึงประสงค์ของนักฉุกเฉินการแพทย์ตามความคิดเห็น ของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในระบบสุขภาพปฐมภูมิ. วารสารสาธารณสุขและสุขภาพศึกษา, 6(1), e277845. สืบค้น จาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/tjphe/article/view/277845

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย