ผลลัพธ์ของการขยายเส้นเลือดฟอกไตล้มเหลวผ่านทางสายสวนในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้าย
คำสำคัญ:
การขยายเส้นเลือดฟอกไตผ่านทางสายสวน, ผลการรักษาเส้นเลือดฟอกไต, เส้นเลือดฟอกไตล้มเหลว, ระยะเวลาการใช้งานของเส้นเลือดฟอกไตบทคัดย่อ
วัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาผลลัพธ์ของการรักษาเส้นเลือดฟอกไตล้มเหลวด้วยการขยายเส้นเลือดผ่านทางสายสวน อุบัติการณ์ภาวะแทรกซ้อนระหว่างและหลังการขยายเส้นเลือด และระยะเวลาการใช้งานของเส้นเลือดฟอกไตหลังการรักษา 2 ปี ของศูนย์หัวใจสิริกิติ์ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
รูปแบบและวิธีการ : การศึกษาย้อนหลังเชิงพรรณนา (Retrospective descriptive study) โดยการทบทวนข้อมูลเวชระเบียนผู้ป่วยนอกและผู้ป่วยในของผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่เข้ารับการรักษาเส้นเลือดฟอกไตล้มเหลวด้วยการขยายเส้นเลือดผ่านทางสายสวน ณ ห้องตรวจสวนหัวใจ ศูนย์หัวใจสิริกิติ์ฯ
ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม ถึง 31 ธันวาคม 2564 และติดตามผลหลังการรักษาต่อเนื่อง 2 ปี
ผลการศึกษา : ผู้ป่วย ESRD ที่เข้ารับการรักษาเส้นเลือดฟอกไตล้มเหลวมีจำนวนทั้งหมด 170 คน เพศชาย 106 คน (ร้อยละ 62.4) อายุเฉลี่ย 61.8 ± 11.5 ปี ค่าดัชนีมวลกายเฉลี่ย 22.6 ± 4.2 ผู้ป่วยส่วนมากมีภาวะโรคร่วม ได้แก่ ความดันโลหิตสูง เบาหวาน ไขมันในเลือดสูง โรคหลอดเลือดหัวใจ และโรคอื่น ๆ จำนวนการทำหัตถการ PTA ทั้งหมด 282 ครั้ง อัตราความสำเร็จของการขยายเส้นเลือดฟอกไตล้มเหลวผ่านทางสายสวนร้อยละ 96.1 พบภาวะแทรกซ้อนรุนแรง (major complication) ร้อยละ 2.1 พบมากที่สุด คือ หลอดเลือดแดงฉีกหรือแตก ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาท และภาวะหัวใจล้มเหลว ตามลำดับ และภาวะแทรกซ้อนไม่รุนแรง (minor complication) ร้อยละ 13.8 พบมากที่สุด คือ หลอดเลือดดำฉีกหรือแตก การฉีกแยกของชั้นเยื่อบุด้านในของหลอดเลือดดำ และการแตกหรือฉีกขาดของบอลลูนระหว่างการขยายเส้นเลือด ตามลำดับ การติดตามผลหลังการรักษาต่อเนื่อง 2 ปี พบว่าระยะเวลารวมในการใช้งานเส้นเลือดฟอกไตหลังการขยายเส้นเลือดผ่านสายสวนตั้งแต่เข้ารับการรักษาครั้งแรกเฉลี่ย 24.6 ± 26.4 เดือน
สรุปผลการศึกษา : ผู้ป่วยโรคไตวายเรื้อรังระยะสุดท้ายที่เข้ารับการรักษาเส้นเลือดฟอกไตล้มเหลวด้วยการขยายเส้นเลือดผ่านทางสายสวน พบว่าอัตราความสำเร็จของหัตถการอยู่ในระดับสูง โดยมีอุบัติการณ์ภาวะแทรกซ้อนระหว่างและหลังการขยายเส้นเลือดในระดับต่ำ ระยะเวลาการคงอยู่ของเส้นเลือดฟอกไต
หลังการรักษายังคงใช้งานได้ต่อเนื่องในช่วง 2 ปีหลังการรักษา สะท้อนให้เห็นถึงประสิทธิผลของการรักษา
ด้วยการขยายเส้นเลือดผ่านทางสายสวนในผู้ป่วยกลุ่มนี้
เอกสารอ้างอิง
พงศธร คชเสน. การบำบัดทดแทนไตในปัจจุบัน [ออนไลน์] 2568 [เข้าถึงเมื่อ 23 กุมภาพันธ์ 2567]. เข้าถึงได้จาก/https://www.nephrothai.org/wp-content/uploads/2020/08/การบำบัดทดแทนไตในปัจจุบัน.pdf.
วรเชษฐ์ มงคลสิทธิกุล. การพยาบาลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม: กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม 2561; 15(2): 164-72.
Chaivanit T, Chaivanit P, Bumrungrachapukdee P, Unprasert P, Wattanavaekin K, Benyakorn T. Comparison of Primary Patency Rate between Drug- Coated Balloon and Plain Balloon Angioplasty in Hemodialysis Access. Siriraj Med J. 2022; 74(6): 388–94.
Bountouris I, Kritikou G, Degermetzoglou N, Avgerinos KI. A Review of Percutaneous Transluminal Angioplasty in Hemodialysis Fistula. International Journal of Vascular Medicine. 2018; 2018: 1–5.
Maleux G. Management of Thrombosed Dialysis Access Circuits. Cardiovasc Intervent Radiol. 2023; 46(9): 1162–7.
วิศิษฐ์ แก้วพุด. Vascular Access for Hemodialysis. ใน: บัญชา สถิระพจน์, อำนาจ ชัยประเสริฐ, เนาวนิตย์ นาทา, อุปถัมภ์ ศุภสินธุ์, บรรณาธิการ. Manual of Dialysis. กรุงเทพฯ: นำอักษรการพิมพ์; 2561. หน้า 91-124.
Park YS, Yang SB, Kang CH, Goo DE. Prevalence and Management of Venous Rupture Following Percutaneous Transluminal Angioplasty in Dysfunctional Arteriovenous Access: A Comparative Study of Primary Patency Rates with Non-Ruptured Access Circuits. J Korean Soc Radiol. 2024; 85(4): 746.
Wongwanit C, Simasinha T, Mutirangura P, Raungsetakit C, Chinsakchai K, Sermsathanasawadi N, et al. Patency of Stenotic Arteriovenous Fistula (AVF) after Percutaneous Balloon Angioplasty (PTA). J Med Assoc Thai 2017; 100 (Suppl. 4): S154-S159.
Bountouris I, Kristmundsson T, Dias N, Zdanowski Z, Malina M. Is Repeat PTA of a Failing Hemodialysis Fistula Durable? International Journal of Vascular Medicine. 2014; 2014: 1–6.
Huang C, Yao G, Hu R, Yang Y, Huang J, Ou F, et al. Outcome and Risk Factors of Restenosis Post Percutaneous Transluminal Angioplasty at Juxta-Anastomotic of Wrist Autogenous Radial-Cephalic Arteriovenous Fistulas: A Retrospective Cohort Study. Annals of Vascular Surgery. 2023; 93: 234–42.
Jeong S, Kwon H, Chang JW, Kim MJ, Ganbold K, Han Y, et al. Effects of patient age on patency of chronic hemodialysis vascular access. BMC Nephrol. 2019; 20(1): 422.
Kim SM, Ko HK, Noh M, Ko GY, Kim MJ, Kwon TW, et al. Factors Affecting Patency following Successful Percutaneous Intervention for Dysfunctional Hemodialysis Vascular Access. Annals of Vascular Surgery. 2018; 47: 54–61.
Gunawan A, Rifai A, Kurnianingsih N, Haryanto AF. Risk factors associated with the incidence of Arteriovenous (AV) shunt stenosis in Chronic Kidney Disease (CKD) patients on hemodialysis. JINAVA. 2025; 5(2): 53-6.
Ratnam L, Karunanithy N, Mailli L, Diamantopoulos A, Morgan RA. Dialysis Access Maintenance: Plain Balloon Angioplasty. Cardiovasc Intervent Radiol. 2023 Sept; 46(9): 1136–43.
Gaciong Z, Siński M, Lewandowski J. Blood Pressure Control and Primary Prevention of Stroke: Summary of the Recent Clinical Trial Data and Meta-Analyses. Curr Hypertens Rep. 2013; 15(6): 559–74.
Celik Aysegul RN, Oznur UY. Awareness among Stroke Survivors about Stroke Risk Factors and Warning Signs. Int. J. Caring Sci 2023; 16(1): 451-6.
Wasuthapitak W, Lukkanalikitkul E, Wongvipaporn C, Ungprasert C, Rn BT, Tonsawan P, et al. Post–angioplasty Intra-access Flow Predicts Survival of Arteriovenous Fistula for Hemodialysis. J Med Assoc Thai. 2023; 106(1): S114-22.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
วารสารนี้เป็นลิขสิทธิ์ของโรงพยาบาลมหาสารคาม
