การพัฒนาแนวทางการดูแลระยะกลางผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง สำหรับอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน

ผู้แต่ง

  • กัณฐ์ภรณ์ สิ่วสำแดง หลักสูตรพยาบาลศาสตร์มหาบัณฑิต สาขาการพยาบาลเวชปฏิบัติชุมชน คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
  • จารุณี สรกฤช อาจารย์พยาบาล สาขาวิชาการพยาบาลเวชปฏิบัติชุมชน คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

DOI:

https://doi.org/10.64962/rdhsj.v18i2.2025.275303

คำสำคัญ:

การดูแลระยะกลาง, โรคหลอดเลือดสมอง, อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงปฏิบัติการ มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาแนวทางการดูแลระยะกลางผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองสำหรับอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน โดยประยุกต์ใช้แนวคิดการดูแลระยะกลาง  และกระบวนการพัฒนา PAOR ของ Kemmis & Mc Taggart การศึกษา มี 2 ระยะ คือ ระยะวิเคราะห์สถานการณ์ และระยะพัฒนาแนวทางการดูแลระยะกลาง กลุ่มเป้าหมาย เลือกแบบเจาะจง ได้แก่ ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง ผู้ดูแลในครอบครัว อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน บุคลากรทีมสหวิชาชีพ ผู้นำชุมชน และผู้นำองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รวมทั้งหมด 95 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์เชิงลึก แนวทางสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา

ผลการวิจัย แนวทางการดูแลระยะกลางผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองสำหรับอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ควรกำหนดนโยบายการดูแลระยะกลางที่ชัดเจน สอดคล้องกับระดับหน่วยบริการสุขภาพและบริบทพื้นที่ ด้านโครงสร้างคณะทำงานมีการกำหนดบทบาทหน้าที่ชัดเจนทุกระดับ ด้านระบบบริการ มีแนวปฏิบัติและกระบวนการทำงานทุกขั้นตอน มีการจัดการข้อมูลสารสนเทศอย่างเป็นระบบ และใช้วางแผนการดูแลร่วมกัน อาสาสมัครสาธารณสุขได้รับการพัฒนาทักษะการประเมินภาวะสุขภาพ การให้คำปรึกษา มีแนวปฏิบัติที่ชัดเจนในการทำงานร่วมกับภาคี
ด้านสุขภาพ

ข้อเสนอแนะ ควรนำแนวปฏิบัติที่ได้พัฒนาขึ้นไปใช้ในการจัดการดูแลระยะกลางผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในเครือข่ายระดับจังหวัด และติดตามประเมินผล เพื่อประโยชน์ของผู้รับบริการและประสิทธิภาพของระบบบริการ

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

World Health Organization. World health statistics 2022: monitoring health for the SDGs [Internet]. Geneva: WHO; 2022 [cited 1 May 2025]. Available from: https://www.who.int/data/gho/publications/world-health-statistics

กระทรวงสาธารณสุข. แนวทางการดูแลรักษาผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในประเทศไทย. นนทบุรี: สำนักโรคไม่ติดต่อ กระทรวงสาธารณสุข; 2564.

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดกาฬสินธุ์. รายงานข้อมูลโรคไม่ติดต่อเรื้อรังจังหวัดกาฬสินธุ์ ปี 2565. กาฬสินธุ์: กลุ่มงานควบคุมโรคไม่ติดต่อ; 2565.

Kishore, A., Vail, A., Bray, B. D., Gibson, J. M. E., Sharma, A., Tyrrell, P. J., & Smith, C. J. Post-stroke pneumonia risk and stroke-associated disability: a registry-based cohort study. Stroke. 2018; 49(4): 907-14.

Dharmasaroja, P. Complications in stroke patients during rehabilitation. J Med Assoc Thai. 2012; 95(4): 483-91.

Yan, Y., Yang, Y., Guo, X., Zhang, X., & Zhang, J. Urinary tract infection in patients with stroke: a review. Int J Clin Exp Med. 2018; 11(4): 3094-100.

โรงพยาบาลฆ้องชัย. ฐานข้อมูล Meedee Soft: โรงพยาบาลฆ้องชัย; 2566.

วาสนา มูลฐี. การดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในชุมชนโดยอาสาสมัครสาธารณสุข. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข 2559; 26(3): 85-95.

กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. กรมควบคุมโรค รณรงค์วันอัมพาตโลก ปี 2562 ให้ประชาชนรับรู้สัญญาณเตือนโรคหลอดเลือดสมอง ลดความเสี่ยงเป็นอัมพาต. [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กรมควบคุมโรค; 2562 [เข้าถึงเมื่อ 12 กุมภาพันธ์ 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://wwwpr.moph.go.th/?url=pr/detail/2/02/133619/

Kemmis, S. & McTaggart, R. (1992). The action research planner. 3rd ed. Geelong: Deakin University.

กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือการพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยระยะกลาง. นนทบุรี: สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์ กระทรวงสาธารณสุข; 2562.

นงนุช เพ็ชรร่วง. การจัดการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองระยะกลางในระดับชุมชน. วารสารสาธารณสุขและการพัฒนา 2565; 20(2): 45-57.

อาคม รัฐวงษา, อรสา กงตาล. (2555). การพัฒนาแนวทางการจัดบริการอย่างต่อเนื่องในชุมชนสำหรับผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองของโรงพยาบาลโกสุมพิสัยและเครือข่าย. [อินเทอร์เน็ต]. 2555 [เข้าถึงเมื่อ 14 กรกฎาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: http://www.gsbooks.gs.kku.ac.th/55/cdgrc13/files/mmo15.pdf

อรอนงค์ เจ๊กภู่. การพัฒนารูปแบบการดูแลระยะกลางสำหรับผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในเขตเมือง [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต]. นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2564.

บรรณฑวรรณ หิรัญเคราะห์. รูปแบบการจัดการการดูแลผู้ป่วยผู้สูงอายุโรคหลอดเลือดสมองที่บ้าน. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยอีสเทิร์นเอเชีย 2560; 11(3): 11-21.

สุขสันติ พักธรรมนัก, งานจิต พระเนตร, ยงยุทธ ธิตินิลนิธิ และกมลนัทธ์ ม่วงยิ้ม. การสร้างระบบส่งต่อที่ไร้รอยต่อ: กรณีศึกษาโรงพยาบาลท่าช้าง จังหวัดสิงห์บุรี. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ 2562; 13(1): 137.

ทิพย์วิภา สังข์อินทร์, ภาณุ อดกลั้น และนุชนารถ ศรีนาค. การพัฒนาระบบส่งต่อผู้ป่วยฉุกเฉินแบบครบวงจร โรงพยาบาลนครพนม. วารสารโรงพยาบาลนครพนม 2563; 8(2): 94-104.

นภัสภรณ์ เชิงสะอาด, วรรณณิสา บังลือ. ประสิทธิผลของการดูแลโรคหลอดเลือดสมองรายกรณีของเครือข่ายบริการสุขภาพอำเภออาจสามารถ จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารวิจัยและพัฒนานวัตกรรมทางสุขภาพ 2566; 5(1): 17-25.

ปิยนุช ภิญโย และคณะ. การพัฒนาการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง โดยการมีส่วนร่วมของชุมชนในบริบทภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารพยาบาลสงขลานครินทร์ 2558; 35(2): 93-111.

มัณฑริกา แพงบุดดี, วิลาวัณย์ ชมนิรัตน์. การพัฒนาแนวทางการดูแลผู้ป่วยความดันโลหิตสูงเพื่อป้องกันโรคไตเรื้อรังในชุมชน ตำบลหนองแดง อำเภอสีชมพู จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ 2564; 14(3): 179-91.

พนารัตน์ เจนจบ. ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการดูแลสุขภาพของคนในชุมชนชนบทไทย: ประสบการณ์จากภาคเหนือตอนล่างประเทศไทย. วารสารวิจัยการพยาบาลและวิทยาศาสตร์สุขภาพ 2566; 15(2): e266295.

ศรารินทร์ พิทธยะพงษ์ และคณะ. ผลของโปรแกรมส่งเสริมศักยภาพผู้ดูแลในครอบครัวในรูปแบบการพยาบาลทางไกลต่อการปฏิบัติดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองและความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันของผู้ป่วย. วารสารพยาบาลสภากาชาดไทย 2566; 16(1): 115-134.

กมลวรรณ บุญเต็ม. ศักยภาพของอาสาสมัครสาธารณสุขในการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในชุมชน. วารสารวิจัยระบบสาธารณสุข 2565; 16(1): 27-39.

นัยนา หมันเทศ, กุลทัต หงส์ชยางกูร. การศึกษารูปแบบการรับ-ส่งต่อข้อมูลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองเพื่อการดูแลต่อเนื่อง: กรณีศึกษาโรงพยาบาลเขาชัยสน. วารสาร AL-NUR 2561; 13(24): 43-54.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-07-18

รูปแบบการอ้างอิง

สิ่วสำแดง ก., & สรกฤช จ. (2025). การพัฒนาแนวทางการดูแลระยะกลางผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง สำหรับอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ, 18(2), 161–174. https://doi.org/10.64962/rdhsj.v18i2.2025.275303

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย