ความสัมพันธ์ระหว่างการจัดการตนเองกับความเครียดของ ผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในเขตเทศบาลชุมชนเมือง อำเภอเมือง จังหวัดสระบุรี

ผู้แต่ง

  • โสฬส พิรักษา วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สระบุรี คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • ศักดิ์มงคล เชื้อทอง วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สระบุรี คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • ปาริชาติ ทาเผือก วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สระบุรี คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • เปรมฤทัย ด่านสวัสดิ์ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สระบุรี คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • จินห์จุฑา ภู่แพร วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สระบุรี คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • ชนากานต์ โตยิ่ง วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สระบุรี คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก
  • ชมพูนุช ดีเฉย วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สระบุรี คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

DOI:

https://doi.org/10.64962/rdhsj.v18i3.2025.275932

คำสำคัญ:

ความเครียด, การจัดการตนเอง, ผู้ดูแลผู้ป่วย, โรคหลอดเลือดสมอง

บทคัดย่อ

โรคหลอดเลือดสมองเป็นปัญหาสาธารณสุขสำคัญที่อาจนำไปสู่ความพิการ ความเครียด และอัตราการเสียชีวิตสูง หากไม่ได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม การศึกษาเชิงพรรณนาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา (1) ระดับความเครียดของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง (2) ระดับการจัดการตนเองของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง และ (3) ความสัมพันธ์ระหว่างการจัดการตนเองกับความเครียดของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในชุมชนเทศบาลเมือง อำเภอเมืองสระบุรี จังหวัดสระบุรี จำนวน 94 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่แบบสอบถามข้อมูลทั่วไป แบบประเมินความเครียด และแบบประเมินการจัดการตนเอง  วิเคราะห์ข้อมูล ข้อมูลทั่วไปของกลุ่มตัวอย่างด้วยสถิติเชิงพรรณนา และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติ Pearson’s correlation coefficient 

ผลการวิจัย พบว่า ระดับความเครียดของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองอยู่ในระดับต่ำ  ระดับการจัดการตนเองของผู้ดูแลอยู่ในระดับมาก และการจัดการตนเองของผู้ดูแลมีความสัมพันธ์
ทางลบกับระดับความเครียดอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ p-value < 0.01 (r = -0.576) โดยมีข้อเสนอแนะว่า ควรมีการศึกษาการวิจัยเชิงคุณภาพ เพื่อให้ทราบถึงสาเหตุหรือปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดความเครียด ตลอดจนวิธีการแก้ไขปัญหาดังกล่าว เพื่อนำมามาวางแผนในการจัดการตนเองของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

Feigin VL, Brainin M, Norrving B, Martins SO, Pandian J, Lindsay P, et al. World Stroke Organization: global stroke fact sheet 2025. Int J Stroke 2025; 20: 132-44.

ธัญญธร เยาวยอด. 29 ต.ค. วันหลอดเลือดสมองโลก ร่วมมือกันป้องกัน ลดเสี่ยงอัมพฤกษ์ อัมพาต. ข่าวเพื่อสื่อมวลชน; 2566.

กองโรคไม่ติดต่อ. ข้อมูลสถิติการตาย/ป่วยโรคไม่ติดต่อ [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 24 พฤษภาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://www.ddc.moph.go.th/dncd/news.php?news=39911

สราวุธ ครองสัตย์. “รพ.สระบุรี-อบจ.สระบุรี” เชื่อมเครือข่ายคลินิกกายภาพฟื้นฟูผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง. Hfocus เจาะลึกระบบสุขภาพ [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 25 พฤษภาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://www.hfocus.org/content/2024/05/30609

ศรารินทร์ พิทธยะพงษ์. สถานการณ์ ปัญหาและอุปสรรคการดูแลผู้ป่วยหลังการเกิดโรคหลอดเลือดสมองระยะเปลี่ยนผ่านจากโรงพยาบาลสู่บ้าน. วารสารพยาบาลสภากาชาดไทย 2561; 11: 26-32.

อนุสรณ์ แน่นอุดร์, รุ่งรัตน์ ศรีสุริยเวศน์, พรนภา หอมสินธุ์. ปัจจัยทำนายคุณภาพชีวิตด้านสุขภาพญาติผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่มีปัญหาด้านการสื่อสาร. วารสารพยาบาลสาธารณสุข 2559; 30: 48-59.

นันทกาญจน์ ปักษี, ทิฏฐิ ศรีวิสัย, เสน่ห์ ขุนแก้ว. การเตรียมความพร้อมญาติผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตามแนวคิดรูปแบบการดูแลตามระยะเปลี่ยนผ่านจากโรงพยาบาลสู่บ้าน. วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี อุตรดิตถ์ 2564; 13: 47-50.

ศรีจันทร์ พรจิราศิลป์. ความเครียดและวิธีการแก้ความเครียด. ใน ชญานุตม์ นิรมร, เรียบเรียง [อินเทอร์เน็ต]. คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล; 2554 [เข้าถึงเมื่อ 24 พฤษภาคม 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://pharmacy.mahidol.ac.th/knowledge/files/0047.pdf

วิไลเลิศ คำตัน. การจัดการตนเองในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง: การประยุกต์ใช้หลักฐานเชิงประจักษ์. วารสารการสภาการพยาบาล 2562; 34: 27-30.

จารุภา วงศ์ช่างหล่อ, พัชรี ดวงจันทร์, อังศินันท์ อินทรกำแหง. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการจัดการตนเองและครอบครัวของมารดาหลังคลอดบุตรครรภ์แรก. วารสารเกื้อการุณย์ 2560; 24: 179-93.

วิสุณี จันท์ศรี. ผลของโปรแกรมส่งเสริมการจัดการของครอบครัวต่อทักษะการดูแลของผู้ดูแลการเคลื่อนไหวร่างกายระยะแรกและภาวะแทรกซ้อนในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง [วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต]. ปทุมธานี: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์; 2560.

อรทัย วงค์อินอยู่, รัชฎาพร ประสานเนตร, อภิญญา วงค์ชารี. การศึกษาความเครียดและภาระของผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในชุมชน อำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี. วารสารการพยาบาล สุขภาพ และการศึกษา 2562; 2: 40-9.

Carla M. Family-centered stroke management: integrating caregivers in chronic phase. Int J Stroke Care 2024; 39: 45-52.

Ryan P, Sawin KJ. The individual and family self-management theory: background and perspectives on context, process, and outcomes. Nurs Outlook 2009; 57: 217-25.

Lazarus RS, Folkman S. Stress, appraisal, and coping. New York: Springer; 1984.

Lee JY, Chang HK. Factors influencing family caregivers’ self-management of acute stroke survivors. Korean J Adult Nurs 2018; 30: 669-80.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-10-20

รูปแบบการอ้างอิง

พิรักษา โ., เชื้อทอง ศ., ทาเผือก ป., ด่านสวัสดิ์ เ., ภู่แพร จ., โตยิ่ง ช., & ดีเฉย ช. (2025). ความสัมพันธ์ระหว่างการจัดการตนเองกับความเครียดของ ผู้ดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองในเขตเทศบาลชุมชนเมือง อำเภอเมือง จังหวัดสระบุรี. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ, 18(3), 69–81. https://doi.org/10.64962/rdhsj.v18i3.2025.275932

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย