Potential Development for Mental Health Care of Village Health Volunteers, Nong Lek subdistrict, Sikhoraphum District, Surin province
Keywords:
potential development, mental health literacy, Village health volunteersAbstract
This action research aimed to develop the capacity of village health volunteers (VHVs) in mental health care in Nong Lek Subdistrict, Sikhoraphum District, Surin Province. The research was divided into three phases: Phase 1: Study of the local context Phase 2: The process of PAOR concept of Kemmis & McTaggart is carried out including planning, implementation, observation and reflection. Phase 3: The results of the development of the model for developing the capacity of VHVs in mental health care. The participants were selected using purposive sampling and divided into two groups. The first group consisted of 32 stakeholders involved in the development process, including personnel from the Sikhoraphum District Public Health Office, mental health and psychiatric departments of Sikhoraphum Hospital, local health promotion hospitals, the Subdistrict Administrative Organization, community leaders, and the chairperson of the VHVs. The second group consisted of 33 VHVs working in the Nong Lek Subdistrict Health Promotion Hospital service area using focus group discussion records, questionnaires, and behavioral observation forms. Data were collected from 33 VHVs working in the Nong Lek Subdistrict Health Promotion Hospital service area. Research instruments included focus group discussion records, questionnaires, and behavioral observation forms. The data were analyzed using descriptive statistics, including frequency, percentage, mean, and standard deviation. Mean not scores before and after the intervention were analyzed using the paired t-test. The findings revealed that the developed model, named the PPRRCE Model, consisted of six key components: 1) P=Promotion 2) P=Prevention 3) R=Relief 4) R=Referral 5) C=Care and 6) E=Empowerment. The comparison of VHVs’ knowledge and practices before and after the intervention revealed a significant improvement in their mental health care capacity, with a statistical significance level of 0.05. These findings suggest that the PPRRCE Model can be effectively applied in other settings to enhance the capacity of VHVs in providing mental health care and to improve timely and equitable access to mental health services in community contexts.
Downloads
References
กรมสุขภาพจิต. (2561). คู่มือบทบาท อสม. เชี่ยวชาญสาขาสุขภาพจิตชุมชน. กระทรวงสาธารณสุข.
กรมสุขภาพจิต. (2562). แบบสอบถามสุขภาพจิต (แบบคัดกรองความเครียด, 2Q PLUS, 9Q, 8Q). กรมสุขภาพจิต, กระทรวงสาธารณสุข.
กรมสุขภาพจิต. (2566). รายงานการเข้ารับบริการของผู้ป่วยซึมเศร้าในปี 2564 และ 2565. กรมสุขภาพจิต, กระทรวงสาธารณสุข.
กระทรวงสาธารณสุข. (2566). ระบบเฝ้าระวังผู้พยายามทำร้ายตนเอง. กระทรวงสาธารณสุข.
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสุรินทร์. (2566). รายงานผู้ป่วยโรคซึมเศร้าในปี 2564 และ 2565. สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสุรินทร์.
ดุษณี บุญพิทักษ์สกุล ศิริภัททรา จุฑามณี และอรพิชา เกตุพันธ์. (2564) . การพัฒนาศักยภาพของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านเพื่อส่งเสริมและสนับสนุนด้านสุขภาพจิต. คณะสาธารณสุขศาสตร์, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
ชัฌฎา ลอมศรี, รัชนี ศรีแสน, แสงเดือน ศรีวรสาร และธัชวิทย์ วงศ์เข็มมา. (2566). การพัฒนารูปแบบการป้องกันปัญหาการฆ่าตัวตายสำหรับแกนนำชุมชน/อสม. คณะสาธารณสุขศาสตร์, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ชัยยงค์ พรหมวงศ์. (2558). การวัดและประเมินผลการศึกษา. โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ฉลาด ภู่ระหง, มาลี ไชยเสนา และกุลชญา ลอยหา. (2564). ศักยภาพการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน จังหวัดระยอง. คณะสาธารณสุขศาสตร์, มหาวิทยาลัยบูรพา. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 9(1), 369-379.
ดุษณี บุญพิทักษ์สกุล, และคณะ. (2564). การพัฒนาศักยภาพของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านเพื่อส่งเสริมและสนับสนุนด้านสุขภาพจิต. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 29(4), 99-110
พรสุดา แสงสกวาว. (2558). บทบาทหน้าที่ของอาสาสมัครสาธารณสุขเชี่ยวชาญด้านสุขภาพจิตชุมชนในการดูแลผู้ป่วยซึมเศร้า: กรณีศึกษาศูนย์สุขภาพจิตที่ 7. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, คณะสังคมสงเคราะห์ศาสตร์.
ปณิดา เพชรรัตน์. (2564). รูปแบบการติดตามและดูแลผู้มีภาวะซึมเศร้า ด้วยเครือข่ายอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน อำเภอวังวิเศษ จังหวัดตรัง. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สรรพสิทธิประสงค์, 8(3), 1-17.
รุจิรา อำพันธ์. (2565). การพัฒนาศักยภาพการใช้แบบสังเกตอาการด้านสุขภาพจิตของ อสม. เพื่อส่งต่อโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านคลองกลาง อำเภอขุขันธ์ จังหวัดศรีสะเกษ. มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ.
ระดิษฐ์ ศรีแสน, รัชนี ศรีแสน, แสงเดือน ศรีวรสาร และธัชวิทย์ วงศ์เข็มมา. (2564). การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชโดยกระบวนการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ อำเภอโพนสวรรค์ จังหวัดนครพนม. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม. วารสารวิจัยและพัฒนานวัตกรรมทางสุขภาพ, 5(2), 167-180.
ศรัญญา จริงมาก. (2564). สุขภาพจิตและจิตเวช (พิมพ์ครั้งที่ 2). อุดรธานี: ศักดิ์ศรีอักษรการพิมพ์.
ศรีประไพ อินทร์ชัยเทพ. (2561). การพัฒนารูปแบบการส่งเสริมสุขภาพจิตของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในจังหวัดนครราชสีมา. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
สลิลทิพย์ ไพบูลย์สิทธิวงศ์. (2566). ปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพการทำงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน พื้นที่อำเภอรอยต่อเขตชายแดนจังหวัดสระแก้ว. มหาราชนครศรีธรรมราชเวชสาร 6(2), 71-89
สายฝน เอกวรางกูร และราณี เชษขุนทด. (2022). การประเมินสภาพและคัดกรองปัญหาทางจิตเวชและสุขภาพจิต. ใน สายฝน เอกวรางกูร (บ.ก.), การพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต: ศาสตร์และศิลป์สู่การปฏิบัติ 1 (พิมพ์ครั้งที่ 7, หน้า 55–77). กรุงเทพมหานคร: สามลดา.
สุนารี ทะน๊ะเป็ก, ทัศนวรรณ์ สุพรรณสาย, ฉลาด จิ๋วน๊อต. (2562). การพัฒนารูปแบบกิจกรรมการสรางเสริมสุขภาพจิตของผูสูงอายุกลุมติดบ้านในตําบลเมืองเกา อําเภอเมือง จังหวัดสุโขทัย. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
สุมิตรพร จอมจันทร์และคณะ. (2561). การพัฒนาศักยภาพอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในการดูแลภาวะฉุกเฉินผู้สูงอายุที่เสพสุรา ตำบลดอนแก้ว อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. วารสารสมาคมพยาบาลแห่งประเทศไทยฯ สาขาภาคเหนือ, 24(2), 37-49
อมรพันธุ์ สมร และสืบตระกูล ตันตลานุกุล. (2562). การพัฒนาศักยภาพของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในการตรวจคัดกรองโรคซึมเศร้า ตำบลสรอย อำเภอวังชิ้น จังหวัดแพร่. วารสารโรงพยาบาลแพร่, 27(2), 74-85.
อรวรรณ ดวงจันทร์. (2559). มาตรฐานการส่งเสริมสุขภาพจิตและป้องกันปัญหาสุขภาพจิตในโรงพยาบาลชุมชน (ฉบับปรับปรุง). กรุงเทพมหานคร: บียอนด์ พับลิสซิ่ง.
Bloom, B. S. (1975). Learning for mastery. Evaluation Comment, 1(2), 1-12.
Kimmis, S., & McTaggart, R. (1988). The action research planner (3rd ed.). Victoria: Deakin University Press.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Sirindhorn College of Public Health Ubon Ratchathani Province

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร วารสารสาธารณสุขและสุขภาพศึกษา (Thai Journal of Public Health and Health Education) เป็นลิขสิทธิ์ของ วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดอุบลราชธานี








