ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) ตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลมหาสารคาม
คำสำคัญ:
การรับรองคุณภาพทางการพยาบาล, การมีส่วนร่วม, วัฒนธรรมองค์กรแบบปรับตัว, ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงบทคัดย่อ
วัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) ตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพโรงพยาบาลมหาสารคาม
รูปแบบและวิธีวิจัย : การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงพยากรณ์ กลุ่มตัวอย่างเป็นพยาบาลวิชาชีพระดับปฏิบัติการโรงพยาบาลมหาสารคามจำนวน 168 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถาม แบ่งออกเป็น 3 ส่วนได้แก่ 1) ปัจจัยส่วนบุคคล 2) ปัจจัยคัดสรร และ 3) การรับรอง NQA ผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ 5 ท่านมีค่าความตรงเชิงเนื้อหาเท่ากับ 0.93 และตรวจสอบความเที่ยงด้วยสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาคเท่ากับ 0.96 0.94 และ 0.97 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา สถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน และสถิติวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน
ผลการศึกษา : 1) การรับรอง NQA ตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพโรงพยาบาลมหาสารคามในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( = 4.28, SD = 0.56) 2) ปัจจัยส่วนบุคคลไม่มีความสัมพันธ์กับการรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) ตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพโรงพยาบาลมหาสารคาม 3) ปัจจัยคัดสรรได้แก่ วัฒนธรรมองค์กรแบบปรับตัว การมีส่วนร่วม เทคโนโลยีสารสนเทศ และภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง มีความสัมพันธ์ทางบวกในระดับสูง (0.911, 0.896, 0.835, และ 0.808 ตามลำดับ, p < 0.001) 4) การมีส่วนร่วม วัฒนธรรมองค์กรแบบปรับตัว ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง อายุ และประสบการณ์การอบรมด้านการประเมินคุณภาพทางการพยาบาล สามารถร่วมกันพยากรณ์การรับรอง NQA ได้ร้อยละ 91.60 (R² = 0.916, p < 0.001)
สรุปผลการศึกษา : การมีส่วนร่วม วัฒนธรรมองค์กรแบบปรับตัว และภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง เป็นปัจจัยสำคัญในการขับเคลื่อนองค์กรในการรับรอง NQA ดังนั้น องค์กรพยาบาลควรส่งเสริมการมีส่วนร่วมของบุคลากรทุกระดับ พัฒนาวัฒนธรรมองค์กรที่เอื้อต่อการเปลี่ยนแปลง และสนับสนุนภาวะผู้นำทางการพยาบาล เพื่อยกระดับคุณภาพบริการพยาบาลสู่ความเป็นเลิศอย่างยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
American Nurses Credentialing Center. Magnet recognition program overview. Silver Spring (MD): American Nurses Credentialing Center; 2021.
สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล. มาตรฐานโรงพยาบาลและบริการสุขภาพ ฉบับที่ 5. นนทบุรี: สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล; 2564.
กองการพยาบาล สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. เกณฑ์การประเมินคุณภาพการพยาบาลในโรงพยาบาล. นนทบุรี: กองการพยาบาล; 2562.
นิโลบล ช่วยแสง, พาณี สีตกะลิน, พรทิพย์ กีระพงษ์. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการดำเนินงานรับรองคุณภาพและการพัฒนาคุณภาพอย่างต่อเนื่องของโรงพยาบาลชุมชนขนาดเล็ก เขตสุขภาพที่ 8 สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ. 2567;9(3):455-61.
สุนันทินี หอมเลย. ปัจจัยที่มีผลต่อการพัฒนาและรับรองคุณภาพโรงพยาบาลสังกัดกระทรวงสาธารณสุขในจังหวัดเพชรบุรี. วารสารวิชาการและการพยาบาล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี จักรีรัช. 2565;2(2):28-47.
นาคินทร์ สดไสย์, อภิญญา จำปามูล. ความสัมพันธ์ระหว่างประสบการณ์ในการทำงานของพยาบาลวิชาชีพและการอบรมทางการพยาบาลกับการรับรู้การดูแลผู้ป่วยบาดเจ็บที่ศีรษะโดยพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลศูนย์เขตอีสานใต้. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลศรีสะเกษ สุรินทร์ บุรีรัมย์. 2565;37(3):497-507.
สุปราณี เจียรพงษ์. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการมีส่วนร่วมของพยาบาลวิชาชีพในการพัฒนาคุณภาพโรงพยาบาลในโรงพยาบาลชุมชน จังหวัดปราจีนบุรี. วารสารมหาวิทยาลัยอีสเทิร์นเอเชีย ฉบับวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. 2559;10(1):121-32.
ปริณดา ไตรยะวงศ์, สมปรารถนา ดาผา. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการขับเคลื่อนองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของผู้บริหารทางการพยาบาล โรงพยาบาลทั่วไป เขตสุขภาพที่ 8. วารสารโรงพยาบาลสกลนคร. 2566;26(3):61-71.
จริยา เตชะสุข, อนุพันธ์ สุวรรณพันธ์. การพัฒนาคุณภาพบริการพยาบาลเพื่อรับรองการประกันคุณภาพการพยาบาล (QA) โรงพยาบาลในสังกัดสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดศรีสะเกษ. วารสารวิจัยและพัฒนาสุขภาพศรีสะเกษ. 2568;4(1):316-27.
Sadeghi R, Naderi Z, Yusefi AR. How patient safety culture influences nurses' responsibility: a structural equation modeling study. BMC Nurs. 2025;24:1414.
เอื้อมพร จันทร์หอม, เพชรน้อย สิงห์ช่างชัย. รูปแบบภาวะผู้นำและคุณภาพการพยาบาลในมิติของพยาบาล: การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ. วารสารเครือข่ายวิทยาลัยพยาบาลและการสาธารณสุขภาคใต้. 2567;11(1):e266064.
Bunsake S, Tadadej C, Sillabutra J. The relationships among hospital characteristics, transformational leadership, safety culture and accreditation status of communityhospitals under the Office of the Permanent Secretary, Ministry of Public Health. Thai J Public Health. 2025;55(1):1207.
ศิริพร ศิริวัฒนไพศาล, นาตยา คำสว่าง, รุ่งทิพย์ โตอิน, ชื่นมนัส จาดยางโทน, เยาวรัตน์ ดุสิตกุล. รูปแบบการพัฒนาการประกันคุณภาพบริการพยาบาล: ถอดบทเรียนโรงพยาบาลตติยภูมิ. วารสารการพยาบาลสุขภาพและสาธารณสุข. 2566;2(1):66-73.
Jang HE, Song Y, Kang HY. Nurses' perception of patient safety culture and safety control in patient safety management activities. J Korean Acad Nurs Adm. 2017;23(4):450-9.
ชุติมา ดำศิริ, ปราโมทย์ ทองสุข, ประภาพร ชูกำเหนิด. ประสบการณ์การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารของหัวหน้าหอผู้ป่วย โรงพยาบาลตติยภูมิแห่งหนึ่งในภาคใต้. วารสารสุขภาพและการศึกษาพยาบาล. 2566;29(1):e260189.
Shi Q, Wotherspoon R, Morphet J. Nursing informatics and patient safety outcomes in critical care settings: a systematic review. BMC Nurs. 2025;24:546.
Bass BM, Avolio BJ, editors. Improving organizational effectiveness through transformational leadership. Thousand Oaks (CA): Sage Publications; 1994.
Daft RL. Organization theory and design. 10th ed. Mason (OH): South-Western Cengage Learning; 2010.
World Health Organization, International Telecommunication Union. National eHealth strategy toolkit. Geneva: World Health Organization; 2012.
Davis K. Human behavior at work: organizational behavior. New York: McGraw-Hill; 1972.
จุฑาสินี สัมมานันท์. ปัจจัยที่มีผลต่อการพัฒนาและรับรองคุณภาพโรงพยาบาล: กรณีศึกษาโรงพยาบาลแห่งหนึ่งในจังหวัดนนทบุรี [การค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต]. ปทุมธานี: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์; 2560.
Donabedian A. An introduction to quality assurance in health care. New York: Oxford University Press; 2003.
มะลิวรรณ อังคณิตย์, เรวดี สมทรัพย์, บุษบา วงศ์พิมล. รูปแบบการพัฒนาคุณภาพระบบบริการพยาบาลโดยกระบวนการมีส่วนร่วมของกลุ่มงานวิจัยและพัฒนาการพยาบาล โรงพยาบาลร้อยเอ็ด. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ. 2563;38(1):107-16.
MacKinnon DP, Krull JL, Lockwood CM. Equivalence of the mediation, confounding and suppression effect. Prev Sci. 2000;1(4):173-81.
Benner P. From novice to expert: excellence and power in clinical nursing practice. Menlo Park (CA): Addison-Wesley; 1984.
Senge PM. The fifth discipline: the art and practice of the learning organization. New York: Doubleday; 1990.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
วารสารนี้เป็นลิขสิทธิ์ของโรงพยาบาลมหาสารคาม
