ปัจจัยที่มีผลต่อความเครียดของผู้ดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวาง มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับความเครียดของผู้ดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง และ 2) ศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อความเครียดของผู้ดูแลในอำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง จำนวน 300 คน ได้จากการสุ่มแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือวิจัยเป็นแบบสอบถามที่ผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาและความเชื่อมั่น โดยค่าความเชื่อมั่นอยู่ระหว่าง 0.71-0.82 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยโปรแกรมสำเร็จรูป ใช้สถิติเชิงพรรณนา และการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณ

ผลการวิจัย พบว่า ผู้ดูแลมีระดับความเครียดอยู่ในระดับสูง (ค่าเฉลี่ย = 6.93, S.D. = 2.153) ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อความเครียดอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ รายได้เฉลี่ยต่อเดือน ระยะเวลาในการดูแลผู้สูงอายุต่อวัน การรับรู้สมรรถนะตนเอง และความเชื่อเกี่ยวกับบาปบุญ ซึ่งสามารถอธิบายความแปรปรวนของระดับความเครียดได้ร้อยละ 22.8 (R² = 0.228, p-value < 0.05)

ผลการวิจัยสามารถใช้เป็นแนวทางในการส่งเสริมศักยภาพผู้ดูแล ทั้งด้านจิตใจ ความรู้ ทักษะการดูแล และการสร้างระบบสนับสนุนทางสังคม เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตและลดความเครียดของผู้ดูแลในชุมชนอย่างยั่งยืน