ปัจจัยแห่งความสำเร็จของการขับเคลื่อนโรงพยาบาลผู้สูงอายุวิถีไทยในรูปแบบโมเดลปลาบู่มหิดล
DOI:
https://doi.org/10.64962/rdhsj.v19i2.2026.277541คำสำคัญ:
ปัจจัยแห่งความสำเร็จ, โรงพยาบาลผู้สูงอายุวิถีไทย, โมเดลปลาบู่มหิดลบทคัดย่อ
บทความนี้นำเสนอปัจจัยแห่งความสำเร็จในการขับเคลื่อนโรงพยาบาลผู้สูงอายุวิถีไทยในรูปแบบโมเดลปลาบู่มหิดล ซึ่งเป็นนวัตกรรมด้านสุขภาพที่บูรณาการองค์ความรู้ด้านการแพทย์ วัฒนธรรมและ วิถีชีวิตความเป็นไทย และการมีส่วนร่วมของชุมชน เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุให้สอดคล้องกับพระราชปณิธานในจอมพลเรือสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก สำหรับประโยชน์สุขแห่งมวลมนุษยชาติภายใต้แนวคิดปัจจัยกำหนดสังคมทางสุขภาพ
กลไกสำคัญ ได้แก่ เครือข่ายชุมชน ครอบครัว และข้อมูลรายบุคคล เพื่อการวางแผนและดูแลสุขภาพเชิงรุก โดยใช้กิจกรรมพื้นฐานภายใต้การใช้ข้อมูลพื้นฐานของแต่ละบุคคล ปัจจัยที่เอื้อต่อความสำเร็จประกอบด้วย การสร้างต้นแบบและขยายผลในการดูแลผู้สูงอายุเชิงรุกที่สอดคล้องกับวิถีความเป็นไทย การบูรณาการสหวิชาชีพ และการมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง ตลอดจนการสนับสนุนงบประมาณด้วยการระดมทุน ส่งผลให้การบริหารจัดการมีความมั่นคงและยั่งยืน
โมเดลปลาบู่มหิดลจึงมิใช่เพียงมาตรการภายในโรงพยาบาล แต่เป็นระบบสุขภาพเชิงรุกที่บูรณาการสหวิชาชีพกับพลังชุมชนและภาครัฐ อันเป็นแนวทางสำคัญในการสร้างความมั่นคงด้านสุขภาพแห่งชาติและสามารถขยายผลสู่พื้นที่ต่าง ๆ ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
Downloads
เอกสารอ้างอิง
United Nations, Department of Economic and Social Affairs, Population Division (2022). World Population Prospects 2022. New York: United Nations Publication; 2022.
มูลนิธิสถาบันพัฒนาและวิจัยผู้สูงอายุไทย. สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย 2563. [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 31 กรกฎาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก :https://www.dop.go.th/download/knowledge/th1635826373-975_0.pdf
Law L, Mok VC, Yau MM. Effects of functional tasks exercise on cognitive functions of older
adults with mild cognitive impairment: a randomized controlled pilot trial. Alzheimer's Research & Therapy 2019;11(98):1-10.
วรภูริ มูลสิน, ประชัน คะเนวัน, ธนพัฒน์ จงมีสุข. นโยบายการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในกลุ่มประเทศอาเซียน. วารสารนวัตกรรมการบริหารรัฐกิจและท้องถิ่น มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์ 2567;2(1):83-92.
สถาบันเวชศาสตร์สมเด็จพระสังฆราชญาณสังวรเพื่อผู้สูงอายุ. การพัฒนารูปแบบระบบบริการสุขภาพผู้สูงอายุแบบบูรณาการ. กรุงเทพฯ: สำนักงานกิจการโรงพิมพ์ องค์การสงเคราะห์ทหารผ่านศึกในพระบรมราชูปถัมภ์; 2557.
ชลธิชา แก้วอนุชิต, ศุภกฤต โสภิกุล. การวิจัยเชิงคุณภาพ : แนวทางการบริหารจัดการทางด้านการแพทย์และสาธารณสุขในการจัดตั้งโรงพยาบาลสูงอายุในรูปแบบโมเดลปลาบู่มหิดลภายใต้แนวคิดปัจจัยกำหนดสังคมทางสุขภาพ. การประชุมวิชาการและนำเสนอผลงานวิจัยระดับชาติครั้งที่ 22 ในวันที่ 24- 25มิถุนายน 2566 ผ่านระบบการประชุมทางไกลผ่านจอภาพ มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น. ประเทศไทย: จังหวัดปทุมธานี; 2566:289-298.
คณะกรรมการจัดพิมพ์หนังสือที่ระลึกเนื่องในโอกาสครบรอบ 100 ปี วันพระราชสมภพของสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก พระราชบิดาในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชมหาราช. 100 ปี สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรมพระบรมราชชนก. กรุงเทพ: คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล; 2534.
Medeiros K, Perkinson MA. Successful aging. In: Barney KF, Perkinson MA, editors. Occupational therapy with aging adults promoting quality of life through collaborative practice. St. Louis: Elsevier; 2016.
ศุภกฤต โสภิกุล. เอกสารประกอบการบรรยายเรื่อง การจัดตั้งเครือข่ายสหสาขาวิชาภาคตะวันออกแห่งราชบัณฑิตยสภา (โครงการนำร่องการจัดตั้งเขตอนุรักษ์ปลาบู่มหิดล ณ แหลมสิงห์). กรุงเทพ:สำนักงานราชบัณฑิตยสภา; 2552.
ชลธิชา แก้วอนุชิต. แนวคิดปัจจัยกําหนดสุขภาพและปัจจัยกําหนดสังคมทางสุขภาพภายใต้ระบบสุขภาพโลกและประเทศไทย. วารสารพยาบาลศาสตร์และสุขภาพ 2556;36(1):123-131.
กรมกิจการผู้สูงอายุ. คู่มือโรงเรียนผู้สูงอายุ. กรุงเทพ: กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์; 2559.
ศุภกฤต โสภิกุล. ปลาบู่มหิดล : อัญมณีมีชีวิตแห่งท้องทะเลไทย. กรุงเทพ: บริษัท โรงพิมพ์วัฒนาพานิช จำกัด; 2552.
ชลธิชา แก้วอนุชิต, ศุภกฤต โสภิกุล. แนวโน้มการจัดทำแบบเกษมสุขด้วยโมเดลปลาบู่มหิดลเพื่อการสาธารณสุขไทยภายใต้สถานการณ์โรคไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019. การประชุมวิชาการและนำเสนอผลงานวิจัยระดับชาติครั้งที่ 18 ในวันที่ 3 – 4 กรกฎาคม 2564 ผ่านระบบการประชุมทางไกลผ่านจอภาพ มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น. ประเทศไทย: จังหวัดปทุมธานี; 2564:108-116.
ทีมศูนย์เทคนิค บริษัท มิซูมิ (ไทยแลนด์) จำกัด. การวิเคราะห์ปัญหาด้วย แผนภูมิก้างปลา ทำอย่างไร. [อินเทอร์เน็ต]. [เข้าถึงเมื่อ 1 กรกฎาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก :https://misumitechnical.com/technical/industrial-standard/get-to-know-about-fishbone-diagram/
ชลธิชา แก้วอนุชิต, ศุภกฤต โสภิกุล. ระบบสุขภาพทางไกลด้วยโมเดลปลาบู่มหิดลเพื่อผู้สูงอายุพิการในยุค COVID-19. วารสารสาธารณสุขและวิทยาศาสตร์สุขภาพ 2568;8(1):74-88.
World Health Organization. Integrated Care for Older People (ICOPE) Implementation Network: Guidance for Systems and Services. Switzerland: World Health Organization; 2019.
Jazayeri E, Kazemipour S, Hosseini SR, Radfar M. Quality of life in the elderly: A community study. Caspian Journal of Internal Medicine 2023;14(3):534–542. doi: 10.22088/cjim.14.3.543.
World Health Organization. The World Health Report 2008 Primary Health Care –Now more Than Ever. Switzerland: World Health Organization; 2008.
ชลธิชา แก้วอนุชิต, ขวัญศิริ ทองพูน, อัมมันดา ไชยกาญจน์. วารสารสาธารณสุขมหาวิทยาลัยบูรพา 2557;9(2):108-120.
World Health Organization (WHO). Healthy Ageing: A Life-Course Approach. World Health Organization; 2018.
Hettler B. The Six Dimensions of Wellness. (2025). National Wellness Institute. https://nationalwellness.org/resources/six-dimensions-of-wellness/
Hunter B. Gerontological approaches to quality of life. In Johnson,J, Slaters R, Editors. Ageing and Later Life. Londons: SAGE Publications. J. B. Lippincott Company; 1992.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดกาฬสินธุ์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสาร ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆบทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักณอักษรจากวารสารศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทยก่อนเท่านั้น
