ความรู้ ทัศนคติ และพฤติกรรมการรับประทานอาหารของประชาชนวัยทำงาน ในเขตพื้นที่รับผิดชอบ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านยวนแหล ตำบลโพธิ์เสด็จ อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช
คำสำคัญ:
ความรู้, ทัศนคติ, พฤติกรรมการรับประทานอาหาร, ภาวะโภชนาการ, ประชาชนวัยทำงานบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ปัจจัยส่วนบุคคล ความรู้ ทัศนคติ พฤติกรรมการรับประทานอาหาร และภาวะโภชนาการ 2) ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยส่วนบุคคล ความรู้ และทัศนคติ กับพฤติกรรมการรับประทานอาหาร และ 3) ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยส่วนบุคคล ความรู้ ทัศนคติ และพฤติกรรมการรับประทานอาหาร กับภาวะโภชนาการของประชาชนวัยทำงานในเขตพื้นที่รับผิดชอบ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านยวนแหล ตำบลโพธิ์เสด็จ อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช
การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาภาคตัดขวาง ประชากรคือประชาชนวัยทำงาน จำนวน 3,207 คน กำหนดขนาดตัวอย่างโดยใช้สูตรของเครซี่และมอร์แกน ได้จำนวน 394 คน สุ่มตัวอย่างแบบแบ่งชั้นตามสัดส่วน เครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ไคสแควร์ และค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน
ผลการศึกษาพบว่า 1) โดยภาพรวมกลุ่มตัวอย่างมีความรู้เกี่ยวกับการรับประทานอาหารอยู่ในระดับปานกลาง (=0.64, SD=0.14) ทัศนคติเกี่ยวกับการรับประทานอาหารอยู่ในระดับดี (
=3.81, SD=0.42) พฤติกรรมการรับประทานอาหารอยู่ในระดับดี (
=3.77, SD=0.43) กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่มีดัชนีมวลกาย อยู่ในระดับปกติ ร้อยละ 40.92 ในขณะที่มีดัชนีมวลกายอยู่ในระดับน้ำหนักเกินและอ้วน ร้อยละ 59.90 กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่มีรอบเอวอยู่ในระดับปกติ ร้อยละ 50.51 ในขณะที่มีรอบเอวเกินมาตรฐาน ร้อยละ 49.49 2) ระดับการศึกษา ความรู้และทัศนคติเกี่ยวกับการรับประทานอาหาร มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการรับประทานอาหาร อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และ 3) อายุ สถานภาพสมรส และอาชีพ มีความสัมพันธ์กับดัชนีมวลกายและรอบเอว ในขณะที่ระดับการศึกษาและทัศนคติเกี่ยวกับการรับประทานอาหารมีความสัมพันธ์กับรอบเอว อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05
เอกสารอ้างอิง
ภารดี เต็มเจริญ. แนวคิดและหลักการด้านโภชนาการเพื่อสุขภาพที่ดี. ใน: เอกสารการสอนชุดวิชาโภชนาการกับการออกกำลังกายเพื่อสุขภาพและการควบคุมน้ำหนัก หน่วยที่ 1. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2563. หน้า 1-59.
วิชัย เอกพลากร, บรรณาธิการ. รายงานการสำรวจสุขภาพประชาชนไทยโดยการตรวจร่างกาย ครั้งที่ 6 พ.ศ. 2562 - 2563. กรุงเทพฯ: คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล; 2564.
คณะทำงานศึกษาสาเหตุการตายของประชากรไทย. รายงานการศึกษาสาเหตุการตายของประชากรไทย พ.ศ. 2560-62. นนทบุรี: มูลนิธิเพื่อการพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ; 2564.
ลัดดา เหมาะสุวรรณ. แนวโน้มอาหาร และโภชนาการกับ NCDs. สมาคมโภชนาการแห่งประเทศไทยในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี; 2565.
ศูนย์อนามัยที่ 11 นครศรีธรรมราช [อินเทอร์เน็ต]. นครศรีธรรมราช: ศูนย์อนามัยที่ 11 นครศรีธรรมราช; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 2567 ตุลาคม 1]. เข้าถึงได้จาก: https://hpc11.anamai.moph.go.th/th/role-hpc11
ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. รายงานสาเหตุการป่วยของผู้ป่วยนอกตามกลุ่มโรค 10 อันดับแรก [อินเทอร์เน็ต]. ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ (HDC) กระทรวงสาธารณสุข; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 2567 ตุลาคม 1]. เข้าถึงได้จาก: https://hdc.moph.go.th/center/public/standard-report-detail/65fdb98bca9c344737fcb1fd4b64e9e5
ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. สาเหตุการตาย 10 อันดับแรก [อินเทอร์เน็ต]. ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ (HDC) กระทรวงสาธารณสุข; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 2567 ตุลาคม 1]. เข้าถึงได้จาก: https://hdc.moph.go.th/center/public/standard-report-detail/8881445af732eb166fa2470ba5046956
วศินา จันทรศิริ, วรรณารัตน์ ลีสุขสวัสดิ์. การประยุกต์การประเมินทางโภชนาการในกลุ่มวัยผู้ใหญ่และผู้สูงอายุ. ใน: เอกสารการสอนชุดวิชาหลักการและการประยุกต์วิธีประเมินทางโภชนาการ หน่วยที่ 10. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2563. หน้า 10-66.
สุระเดช ไชยตอกเกี้ย. ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการบริโภคอาหารของวัยผู้ใหญ่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย. 2561;13(45):68-78.
ณัฐธยาน์ ชาบัวคำ. ความรู้ทางโภชนาการ ทัศนคติต่ออาหาร พฤติกรรมการรับประทานอาหารและภาวะโภชนาการของนักศึกษาพยาบาลศาสตรบัณฑิต วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีสรรพสิทธิประสงค์. ราชาวดีสาร วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีสุรินทร์. 2562;9(1):18-29.
มัณฑินา จ่าภา. ความรู้ทางโภชนาการ ทัศนคติต่ออาหาร พฤติกรรมการรับประทานอาหาร และภาวะโภชนาการของนักเรียนพยาบาลทหารอากาศ. วารสารพยาบาลตำรวจและวิทยาศาสตร์สุขภาพ. 2557;6(2):144-57.
สมใจ วิชัยดิษฐ. อาหารและโภชนาการกับสุขภาพ. ใน: เอกสารการสอนชุดวิชาโภชนาการมนุษย์ หน่วยที่ 1. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2563. หน้า 1-30.
ปณิชนันท์ ทองวงศ์ญาติ, มิ่งขวัญ ศิริโชติ, สุรเดช สำราญจิตต์, จันทร์จารี เกตุมาโร. ปัจจัยที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมการบริโภคอาหารของกลุ่มวัยทำงาน โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบางมะพร้าว อำเภอหลังสวน จังหวัดชุมพร. วารสารพยาบาลทหารบก. 2566;24(1):18-29.
รัญจวน คำวชิรพิทักษ์, สรายุทธ ยหะกร. ความเชื่อและเจตคติกับพฤติกรรมมนุษย์. ใน: เอกสารการสอนชุดวิชาพฤติกรรมมนุษย์ หน่วยที่ 6. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2562. หน้า 1-45.
อรวินท์ เลาหรัชตนันท์. พฤติกรรมการบริโภคอาหาร. ใน: ประมวลสาระชุดวิชาอาหารและโภชนาการเพื่อสุขภาพ หน่วยที่ 8. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2559. หน้า 1-49.
ภัทราพร ชูศร, ภัทระ แสนไชยสุริยา. ความชุกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับภาวะอ้วนลงพุงในวัยทำงาน (15-59 ปี) อำเภอกุดจับ จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น. 2563;13(2):26-35.
สุวรรณา เชียงขุนทด, ชนิดา มัททวางกูร, กุลธิดา จันทร์เจริญ, เนตร หงษ์ไกรเลิศ, นารี รมย์นุกูล, ฐิติมา อุดมศรี และคณะ. ความรู้และพฤติกรรมการบริโภคอาหารของคนภาษีเจริญ [รายงานวิจัย]. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยสยาม; 2556.
วุฒิพงศ์ คงทอง. ปัจจัยที่มีผลต่อระดับดัชนีมวลกายของประชาชนวัยทำงานตำบลดอนช้าง อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิจัย มข. (ฉบับบัณฑิตศึกษา). 2567;24(2):171-82.
ธรรมวัฒน์ บรรจง. ความสัมพันธ์ระหว่างความรู้ ทัศนคติ พฤติกรรมการบริโภคอาหารและภาวะโภชนาการของพนักงานส่งอาหาร จังหวัดเชียงใหม่ [วิทยานิพนธ์สาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต]. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่; 2566.
ภารดี เต็มเจริญ. หลักการเกี่ยวกับการประเมินทางโภชนาการ. ใน: เอกสารการสอนชุดวิชาหลักการและการประยุกต์วิธีประเมินทางโภชนาการ หน่วยที่ 1. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2563. หน้า 1-48.
Krejcie RV, Morgan DW. Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement. 1970;30(3):607-10. doi: 10.1177/001316447003000308
Bloom BS, Hastings JT, Madaus GF. Handbook on formative and summative evaluation of student learning. New York: McGraw-Hill; 1971.
Likert R. A technique for the measurement of attitudes. Archives of Psychology. 1932;140:1-55.
Best JW. Research in education. 3rd ed. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall; 1977.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารศูนย์อนามัยที่ 9 : วารสารส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความหรือข้อคิดเห็นใด ๆ ที่ประกฎในวารสารศูนย์อนามัยที่ 9 เป็นความคิดเห็นของผู้เขียน บรรณาธิการ คณะผู้จัดทำ และศูนย์อนามัยที่ 9 นครราชสีมา (เจ้าของ) ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย ผู้เขียนต้องรับผิดชอบต่อบทความของตนเอง
ผลการพิจารณาของกองบรรณาธิการและผู้ทรงคุณวุฒิถือเป็นที่สิ้นสุด คณะบรรณาธิการวารสารฯ ขอสงวนสิทธิ์ในการตรวจแก้ไขข้อความให้ถูกต้องตามหลักภาษาและมีความเหมาะสม
กองบรรณาธิการวารสารฯ ขอสงวนสิทธิ์มิให้นำเนื้อหาใด ๆ ของบทความ หรือข้อคิดเห็นใด ๆ ของผลการประเมินบทความในวารสารฯ ไปเผยแพร่ก่อนได้รับอนุญาตจากกองบรรณาธิการ อย่างเป็นลายลักษณ์อักษร และผลงานที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารศูนย์อนามัยที่ 9
