Development of a Motivational Interviewing Model to Promote Health Literacy and Behavior Change for Stroke Prevention among High-Risk Groups in Primary Care
Keywords:
motivational interviewing, health literacy, high-risk patients, stroke prevention, primary care unitsAbstract
Stroke is a major public health issue, particularly among patients with risk factors such as hypertension, diabetes, and hyperlipidemia. These groups often lack adequate knowledge and motivation to modify their health behaviors, resulting in complications, premature disability and death. This research and development project aimed to: (1) examine the current situation and challenges in stroke prevention among high-risk patients in primary care settings; (2) develop a motivational interviewing model to promote health behavior change and enhance health literacy for stroke prevention in high-risk patients; and (3) evaluate the effectiveness of the developed model. The study involved 32 participants including administrators, healthcare providers, and network partners, as well as 30 high-risk patients. The research was conducted in three phases using both qualitative and quantitative approaches. Phase 1 involved in-depth interviews with administrators, providers, and partners to analyze the current situation and identify problems. Phase 2 focused on developing the motivational interviewing model which incorporated health literacy enhancement, counseling, follow-up, and evaluation. Phase 3 assessed the effectiveness of the model through a 12-week implementation using a one-group pretest-posttest design. Data were analyzed using content analysis and paired t-tests. The results showed statistically significant improvements in both health literacy and health behaviors among high-risk patients after the intervention (t = 21.963 and t = 8.712, respectively; p < .001), indicating the effectiveness of the developed model in promoting stroke prevention at the primary care level.
References
กองสุขศึกษา กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข. (2561). การเสริมสร้างและประเมินความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพ. https://www.scribd.com/document/406967113/220120180914085828-linkhed-pdf
คณรัตน์ เดโฟเซซ์, ณัฐรุจา เนตรภักดี, อิ๋น วงษ์เคน, และหนูกาญจน์ แฝงเมืองคุก. (2566). การพัฒนารูปแบบเสริมสร้างแรงจูงใจในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการออกกำลังกายเพื่อชะลอไตเสื่อมในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะที่ 3. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 8(2), 260–268.
เทอดศักดิ์ เดชคง. (บรรณาธิการ). (2560). สนทนาสร้างแรงจูงใจเพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ สำหรับผู้ป่วย NCDs [Motivational Interviewing for NCDs; MI NCDs]. คลังความรู้สุขภาพจิต กรมสุขภาพจิต. https://dmh-elibrary.org/items/show/275
เบญจมาภรณ์ ภิญโญพรพาณิชย์, ชัยพร สุชาติสุนทร, และวิไลลักษณ์ เรืองรัตนตรัย. (2565). การปฏิรูปประเทศด้านสาธารณสุขกับความท้าทายของระบบบริการปฐมภูมิ. วารสารควบคุมโรค, 48(3), 667-679.
สำนักโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2560). คู่มือการประเมินโอกาสเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจขาดเลือด และโรคหลอดเลือดสมอง (อัมพฤกษ์ อัมพาต) สำหรับอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.). โรงพิมพ์องค์การสงเคราะห์ทหารผ่านศึกในพระบรมราชูปถัมภ์.
สำนักโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2567). สถานะสุขภาพการป่วยด้วยโรคไม่ติดต่อที่สำคัญ. https://hdc.moph.go.th/center/public/standard-report-detail/8881445af732eb166fa2470ba5046956
สุขสันต์ มรรคาเขต, ธนกร ศรีสุวรรณ, และรุ่งพนา ยุทธวรวิทย์. (2568). ความรอบรู้ด้านสุขภาพที่มีผลต่อพฤติกรรมการป้องกันการเกิดโรคหลอดเลือดสมองของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง อำเภอเมือง จังหวัดสตูล. วารสารสุขภาพสตรองแอนด์เฮลที้, 1(3), 5-18.
โสภา ไชยแก้ว. (2563). การเสริมสร้างแรงจูงใจในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในผู้ป่วยเบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านท่าข้าม อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 5(3), 79-83
อรุณรัตน์ เปรมกมล, และอุษนันท์ อินทมาศน์. (2567). ผลของโปรแกรมเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองและผลลัพธ์ทางสุขภาพด้านคลินิกในผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรังที่มีความเสี่ยงสูง. วารสารพยาบาลสาธารณสุข, 38(2), 1-18.
Best, J. W., & Kahn, J. V. (2016). Research in education. Pearson Education.
Boehme, A. K., Esenwa, C., & Elkind, M. S. (2017). Stroke risk factors, genetics, and prevention. Circulation research, 120(3), 472-495.
Caro, C. C., Costa, J. D., & Da Cruz, D. M. C. (2018). Burden and quality of life of family caregivers of stroke patients. Occupational Therapy in Health Care, 32(2), 154-171.
Cheon, S., Li, C. Y., Jeng, J. S., Wang, J. D., & Ku, L. J. E. (2023). The lifetime burden following stroke: Long term impact of stroke on survival and quality of life. International Journal of Stroke, 18(7), 795-803.
Faul, F., Erdfelder, E., Lang, A.-G., & Buchner, A. (2007). G*Power 3: A flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behavior Research Methods, 39(2), 175–191. https://doi.org/10.3758/BF0319314616.
Feigin, V. L., Brainin, M., Norrving, B., Martins, S. O., Pandian, J., Lindsay, P., Grupper, M., & Rautalin, I. (2025). World Stroke Organization: Global stroke fact sheet 2025. International Journal of Stroke, 20(2), 132–144. https://doi.org/10.1177/17474930241308142
Janchai, N., Deoisres, W., & Chaimongkol, N. (2021). A improving health literacy using the health education and health empowerment program in Thai adults with uncontrolled hypertension: A randomized controlled trial. Pacific Rim International Journal of Nursing Research, 25(4), 600-613.
Krippendorff, K. (2013). Content analysis: An introduction to its methodology (3rd ed.). Sage Publications.
Miller, W. R., & Rollnick, S. (2013). Motivational interviewing: Helping people change (3rd ed.). Guilford Press.
Nutbeam, D. (2000). Health literacy as a public health goal: A challenge for contemporary health education and communication strategies into the 21st century. Health Promotion International, 15(3), 259–267.
Polit, D. F., & Beck, C. T. (2021). Nursing research: Generating and assessing evidence for nursing practice (11th ed.). Wolters Kluwer.
Posawang, P., & Vatcharavongvan, P. (2023). Stroke health literacy: A narrative review of assessment tools and improvement strategies. Journal of Associated Medical Sciences, 56(1), 192-200.
Prochaska, J. O., & DiClemente, C. C. (1983). Stages and processes of self-change of smoking: Toward an integrative model of change. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 51(3), 390–395.
Sørensen, K., Van den Broucke, S., Fullam, J., Doyle, G., Pelikan, J., Slonska, Z., & Brand, H., (2012). Health literacy and public health: A systematic review and integration of definitions and models. BMC Public Health, 12(1), Article 80. https://doi.org/10.1186/1471-2458-12-80
Warner, L. M., & Schwarzer, R. (2024). Self-efficacy and health. In Handbook of concepts in health, health behavior and environmental health (pp. 1-26). Springer.
World Stroke Organization. (2024). Impact of stroke. https://www.world-stroke.org/world-stroke-day-campaign/about-stroke/impact-of-stroke
Ymeraj, M., Kotica, F., Bozzolan, G., Rocco, G., Virgolesi, M., Alvaro, R., Vellone, E., & Pucciarelli, G. (2025). Health literacy in stroke disease: A systematic review. Journal of Vascular Nursing, 43(1), 33–45. https://doi.org/10.1016/j.jvn.2025.01.001
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Journal of Health and Nursing Education
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
The published articles are copyrighted by Journal of Health and Nursing Education.
The statements that appear in each article in this academic journal are the personal opinions of each author and are not related to the editorial team of the Journal of Health and Nursing Education or Boromarajonani College of Nursing, Nakhon Ratchasima.
Responsibility for all elements of each article belongs to the individual author. If there is any mistake each author is solely responsible for his or her own article.
